Gdzie złożyć pozew o alimenty, gdy przebywam za granicą?

Gdzie złożyć pozew o alimenty, gdy przebywam za granicą?

Z uwagi na emigrację społeczeństwa, podejmowanie pracy za granicą, coraz częstsze wyjazdy za granicę rodziców po rozstaniu lub rozwodzie, istotnym problemem są alimenty od ojca mieszkającego, przebywającego lub pracującego za granicą. Warto wiedzieć, jak kształtuje się obowiązek alimentacyjny ojca mieszkającego na stałe za granicą oraz jak można egzekwować od niego alimenty.

Obowiązek alimentacyjny ojca mieszkającego za granicą

Z uwagi na migrację Polaków alimenty z zagranicy są bardzo częstym tematem porad prawnych. Dla powstania, istnienia, zmiany i wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego nie ma znaczenia, gdzie mieszka rodzic dziecka, wobec którego zasądzono już alimenty.

Czy ojciec zobowiązany do uiszczania alimentów (tzw. dłużnik alimentacyjny) może wyjechać za granicę? Oczywiście, że może, ale ucieczka za granicę przed płaceniem alimentów nie jest rozwiązaniem.

Bardzo często zdarza się, że ojciec chcąc uniknąć płacenia alimentów wyjeżdża za granicę i tam podejmuje pracę zawodową. Nawet od ojca mieszkającego za granicą mogą być zasądzone alimenty, a dalej skutecznie egzekwowane.

A co zrobić, jeżeli ojciec zobowiązany do świadczeń alimentacyjnych wyjechał za granicę i nie płaci alimentów?

W takich sytuacjach należy przypomnieć, że polski wyrok może być przymusowo wykonywany nie tylko w Polsce (poprzez egzekucję sądową i komornika sądowego), ale także za granicą przez właściwe organy.

W których krajach można dochodzić alimentów z zagranicy?

Transgraniczne sprawy alimentacyjne oraz międzynarodowe obowiązki alimentacyjne są dziś bardzo popularnymi rodzajami spraw z zakresu prawa rodzinnego. Skutecznie można dochodzić alimentów od ojca pracującego w Niemczech, Szwecji, UK, Norwegii itd.

Dużym uproszczeniem w tego typu sprawach jest, gdy ojciec mieszka lub pracuje w obrębie Unii Europejskiej. Rozporządzenie Rady WE nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 roku w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych (Dz. Urz. UE z 2009 r.

L7/1) szczegółowo reguluje jurysdykcję, czyli sąd, którego kraju członkowskiego jest właściwy do rozpoznania sprawy oraz prawo, na podstawie którego sprawa będzie rozstrzygnięta. Orzeczenie w sprawie alimentów wydane i objęte zezwoleniem na wykonanie w jednym kraju UE będzie też podlegało wykonaniu w innym kraju UE.

W obrocie poza UE z prawie każdym krajem na świecie w zakresie obowiązku alimentacyjnego łączy nas umowa wielostronna np. konwencja haska z dnia 23 listopada 2007 roku o międzynarodowym dochodzeniu alimentów na rzecz dzieci i innych członków rodziny lub umowa bilateralna (dwustronna).

Do konkretnego stanu faktycznego należy zawsze dopasować odpowiednie przepisy obowiązującego prawa. Sprawy o charakterze transgranicznym są sprawami o dużym stopniu skomplikowania, dlatego warto skorzystać z pomocy doświadczonego adwokata.

Jak wyegzekwować alimenty od ojca przebywającego za granicą?

Jak zdobyć alimenty z zagranicy, czy polski komornik sądowy może ściągnąć alimenty z poza Polski?

Polski komornik sądowy działa tylko i wyłącznie na terytorium Polski, dlatego nie ma prawa prowadzić egzekucji ani podejmować czynności poza granicami kraju.

Zazwyczaj orzeczenie w sprawie alimentów wydane i objęte zezwoleniem na wykonanie w jednym kraju, będzie też podlegało wykonaniu w innym kraju. Oznacza to, że alimenty mogą być egzekwowane na podstawie polskiego wyroku przez organ zagraniczny.

A jak wyegzekwować alimenty zagraniczne? Najpierw należy złożyć prośbę o pomoc w opracowaniu wniosku o realizację alimentów od dłużnika zamieszkałego za granicą, celem udzielenia pomocy w sporządzeniu wniosku skierowanego do właściwego organu państwa w którym ma przebywać dłużnik alimentacyjny we właściwym sądzie okręgowym.

Alimenty mogą być egzekwowane za granicą tylko na podstawie prawomocnego orzeczenia sądu (wyrok, postanowienie, ugoda), w którym podana jest kwota jaką zobowiązany powinien płacić z tytułu alimentów.

Nie istnieje wzór wniosku o egzekucję alimentów z zagranicy. Wniosek taki zawsze winien być indywidualnie przygotowany pod kątem danej sytuacji klienta.

Jak uzyskać alimenty od ojca obcokrajowca?

Obywatelstwo i narodowość nie ma znaczenia dla uzyskania alimentów. Uzyskanie alimentów od ojca obcokrajowca odbywa się na takich samych zasadach jak od ojca Polaka.

Nie ma znaczenia, czy ojciec jest Polakiem, Anglikiem, Niemcem, Holendrem itd. Sprawa może być rozstrzygana przez sąd miejsca stałego pobytu ojca bądź przez sąd stałego miejsca pobytu dziecka.

W tego typu sprawach może wystąpić konieczność przysięgłego tłumaczenia dokumentów oraz udziału tłumacza przysięgłego w czynnościach sądowych.

Jakie alimenty od ojca pracującego za granicą?

Jak obliczyć alimenty dla ojca pracującego za granicą? Czy można podwyższyć alimenty, gdy ojciec pracuje za granicą? Wysokość obowiązku alimentacyjnego ustalana jest w oparciu o dwie przesłanki: usprawiedliwione potrzeby dziecka w zakresie jego utrzymania i wychowania oraz możliwości majątkowe i zarobkowe rodzica.

Przez możliwości zarobkowe i majątkowe zobowiązanego należy rozumieć te zarobki i dochody, które osoba zobowiązana może i powinna uzyskiwać przy dołożeniu należytej staranności oraz stosownie do swoich sił umysłowych i fizycznych.

Sąd, orzekając o wysokości świadczeń alimentacyjnych, bierze pod uwagę nie tylko dochody realnie osiągane przez zobowiązanego do świadczeń alimentacyjnych, ale także jego potencjalne możliwości zarobkowe i majątkowe, to jest dochody i majątek, jakie zobowiązany mógłby osiągnąć przy pełnym wykorzystaniu swoich kwalifikacji zawodowych, wykształcenia, doświadczenia zawodowego, uwzględniając stan zdrowia i wiek zobowiązanego (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., III CZP 91/86, OSNCP 1988, nr 4, poz. 42).

Koszty życia za granicą zazwyczaj są znacznie wyższe niż w Polsce. Niemniej jednak możliwości majątkowe za granicą są zazwyczaj większe niż w Polsce. Ojciec pracujący za granicą zazwyczaj też rzadziej odbywa kontakty z dzieckiem, co może mieć wpływ na wysokość alimentów.

Przykład

Marian M. jest spawaczem. W 2017 roku sąd rozwiązał jego małżeństwo przez rozwód i zasądził na rzecz jego 2-letniego dziecka alimenty w kwocie 650 zł miesięcznie. Marian M. wówczas zarabiał 3200 zł oraz miał kontakty z dzieckiem co drugi weekend od piątku do niedzieli, połowę ferii, połowę wakacji i połowę świąt. Na początku 2020 roku Marian M.

wyjechał do Niemiec, gdzie świadczy usługi spawalnicze na podstawie zarejestrowanej na terenie Niemiec działalności gospodarczej. Marian M. zarabia tam ok. 4000 euro miesięcznie „na rękę”. Marian M. rzadko przyjeżdża do Polski, ok. trzy razy w roku.

Sąd rejonowy podwyższył alimenty na rzecz jego  siedmioletniego obecnie dziecka – uczęszczającego już do szkoły, z kwoty po 650 zł do kwoty po 1200 zł miesięcznie.

  • Jeśli potrzebujesz pomocy prawnej związanej z alimentami na dziecko mieszkające za granica skontaktuj się z naszą kancelarią.
  • Autor: Anna Gręda-Adamczyk.
  • Czytaj też: Alimenty dla dziecka przebywającego za granicą

Udostępnij:

Alimenty zagraniczne – Sąd Okręgowy w Gliwicach

  1. Strona główna
  2. Informacje dla interesantów
  3. Alimenty zagraniczne

W przypadku gdy zdecyduje się Pani/Pan na realizację alimentów od dłużnika zamieszkałego za granicą należy zwrócić się do tutejszego sądu, z prośbą o pomoc w opracowaniu wniosku o realizację alimentów od dłużnika zamieszkałego za granicą, celem udzielenia pomocy w sporządzeniu wniosku skierowanego do właściwego organu państwa w którym ma przebywać dłużnik alimentacyjny. 

Wniosek taki należy złożyć przez pocztę lub w biurze podawczym tut. sądu. Po otrzymaniu takiego wniosku tut. Sąd skontaktuje się z Państwem w celu opracowania wniosku o realizację alimentów od dłużnika przebywającego za granicą.

I. Dotyczy państw UE

W związku z wejściem w życie od dnia 18 czerwca 2011 roku w państwach członkowskich Unii Europejskiej Rozporządzenia Rady (WE) Nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 roku w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych (Dz.U.UE.L.2009.7.1), istnieje możliwość:

  1. dochodzenia roszczeń alimentacyjnych – dla orzeczeń wydanych przez sądy polskie po dacie 1 maja 2004 roku – od dłużników zamieszkałych w krajach członkowskich Unii Europejskiej z wyłączeniem Danii.
  2. Wysłania wniosku o ustalenie adresu dłużnika przebywającego w krajach UE, w sytuacji podania kraju jego miejsca pobytu.

W przypadku Bułgarii i Rumunii niniejsze Rozporządzenie ma zastosowanie do orzeczeń wydanych przez sądy polskie po dniu 1 stycznia 2007 roku.

Natomiast w przypadku legitymowania się orzeczeniem sądu polskiego wydanego w dacie sprzed 1 maja 2004 roku (a w przypadku dłużnika zamieszkałego na terytorium Bułgarii lub Rumunii orzeczenie sądu sprzed 1 stycznia 2007 roku), istnieje możliwość dochodzenia roszczeń alimentacyjnych od dłużników zamieszkałych za granicą, gdy znany jest adres zamieszkania bądź adres pracodawcy dłużnika, w trybie Konwencji Nowojorskiej z dnia 20.06.1956 r. (Dz. U. z 1961 r., Nr 17, poz. 87 i 88).

Wykaz dokumentów, jakie należy przedłożyć w sprawie o dochodzenie roszczeń alimentacyjnych od dłużników zamieszkałych za granicą na terenie UE w sytuacji, gdy znany jest adres zamieszkania bądź adres pracodawcy dłużnika – na podstawie Rozporządzenia Rady (WE) Nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych (dla orzeczeń wydanych po dniu 1 maja 2004 roku, natomiast w przypadku Bułgarii i Rumuni dla orzeczeń wydanych po dniu 1 stycznia 2007 roku):

  1. Prośba strony o pomoc w opracowaniu wniosku lub ustaleniu adresu dłużnika – dotyczy państw UE – wersja do wydruku (plik pdf, 204kB) Prośba strony o pomoc w opracowaniu wniosku lub ustaleniu adresu dłużnika – dotyczy państw UE – wersja edytowalna (plik doc, 29kB)
  2. Wniosek wierzyciela wraz z pouczeniem – dotyczy państw UE – wersja do wydruku (plik pdf, 560kB)Wniosek wierzyciela wraz z pouczeniem – dotyczy państw UE – wersja edytowalna (plik doc, 63kB)
  3. odpis orzeczenia (wyrok, postanowienie, ugoda) zasądzającego alimenty w formie przeznaczonej do wysyłki za granicę – z poświadczeniem dat prawomocności i wykonalności wraz z:
    • wyciągiem z orzeczenia/ugody sądowej w sprawie zobowiązań alimentacyjnych nieobjętego(-ej) postępowaniem w sprawie uznania ani stwierdzenia wykonalności – tj. Załącznikiem Nr I do Rozporządzenia Rady (WE) Nr 4/2009 dla orzeczeń sądów polskich wydanych po dniu 18 czerwca 2011 roku oraz powództw wniesionych z tą datą – w języku polskim i właściwym dla państwa dłużnika.
    • wyciągiem z orzeczenia/ugody sądowej w sprawie zobowiązań alimentacyjnych objętego/objętej postępowaniem w sprawie uznania i stwierdzenia wykonalności – tj. Załącznikiem Nr II do Rozporządzenia Rady (WE) Nr 4/2009 dla orzeczeń sądów polskich wydanych do 18 czerwca 2011 roku, w języku polskim i właściwym dla państwa dłużnika.
    • Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia – UE za wyjątkiem Niemiec (wyroku, postanowienia, ugody) – wersja do wydruku (plik pdf, 197kB)Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia – UE za wyjątkiem Niemiec (wyroku, postanowienia, ugody) – wersja edytowalna (plik doc, 31kB)Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia – Niemcy (wyroku, postanowienia, ugody) – wersja do wydruku (plik pdf, 32kB)Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia – Niemcy (wyroku, postanowienia, ugody) – wersja edytowalna (plik doc, 32kB)
  4. Odpis aktu małżeństwa w sytuacji zmiany nazwiska.
  5. Szczegółowe zestawienie zaległości alimentacyjnych z podziałem na lata i miesiące, uwzględniające wykaz dokonanych wpłat tytułem alimentów wraz z podaniem wpłaconych kwot, waluty, dat dokonania wpłat oraz całkowitej kwoty zadłużenia alimentacyjnego, każdy rok na osobnej karcie, na formularzu:Formularz zaległości alimentacyjnych – dotyczy państw UE – wersja edytowalna (plik xls, 289kB) (Uwaga: Arkusz do poprawnej pracy wymaga uruchomienia makr) Formularz zaległości alimentacyjnych – dotyczy państw UE – wersja do wydruku (plik pdf , 1.1MB)
  6. Aktualne zaświadczenie o kontynuowaniu nauki, zawierające prawdopodobną datę zakończenia nauki (w przypadku uprawnionych po 16. roku życia).
See also:  Odebranie praw rodzicielskich matce, która opuściła dziecko

W przypadku dochodzenia roszczeń alimentacyjnych od dłużników zamieszkałych na terytorium Danii odpis orzeczenia zasądzającego alimenty z poświadczeniem dat prawomocności i wykonalności właściwym dla obrotu zagranicznego należy przedłożyć wraz z wyciągiem z orzeczenia/ugody sądowej w sprawie zobowiązań alimentacyjnych objętego (-ej) postępowaniem w sprawie uznania i stwierdzenia wykonalności – tj. Załącznikiem Nr II do Rozporządzenia Rady (WE) Nr 4/2009.

II. Dotyczy państw: Algieria, Argentyna, Australia, Barbados, Białoruś, Bośnia i Hercegowina, Brazylia, Burkina Faso,Chile, Czarnogóra, Ekwador, Filipiny, Gwatemala, Haiti, Izrael, Kazachstan, Kirgistan, Kolumbia, Macedonia, Maroko, Meksyk, Mołdawia, Monako, Niger, Nowa Zelandia, Pakistan, Republika Środkowo – Afrykańska, Serbia, Seszele, Sri Lanka, Surinam, Szwajcaria, Tajwan, Turcja, Urugwaj, Watykan, Zielony Przylądek.

Wykaz dokumentów, jakie należy przedłożyć w sprawie o dochodzenie roszczeń alimentacyjnych od dłużników zamieszkałych za granicą – na podstawie Konwencji Nowojorskiej z dnia 20.06.1956r. (Dz. U. z 1961 r., Nr 17, poz. 87 i 88) – w sytuacji, gdy znany jest adres zamieszkania bądź adres pracodawcy dłużnika:

  1. Prośba strony o pomoc w opracowaniu wniosku lub ustaleniu adresu dłużnika – dotyczy państw nie należących do UE – wersja do wydruku (plik pdf, 204kB)Prośba strony o pomoc w opracowaniu wniosku lub ustaleniu adresu dłużnika – dotyczy państw nie należących do UE – wersja edytowalna (plik doc, 29kB)Wniosek wierzyciela wraz z pouczeniem – dotyczy państw nie należących do UE – wersja do wydruku (plik pdf, 560kB)Wniosek wierzyciela wraz z pouczeniem – dotyczy państw nie należących do UE – wersja edytowalna (plik doc, 63kB)
  2. Odpis skrócony aktu urodzenia (dla dziecka ze związku małżeńskiego), odpis zupełny aktu urodzenia (dla dziecka spoza związku małżeńskiego),
  3. Odpis orzeczenia (wyrok, postanowienie, ugoda) zasądzającego alimenty w firmie przeznaczonej do wysyłki za granicę – z poświadczeniem prawomocności i wykonalności. Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia (wyroku, postanowienia, ugody) – dotyczy państw nie należących do UE – wersja do wydruku (plik pdf, 197kB)Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia (wyroku, postanowienia, ugody) – dotyczy państw nie należących do UE – wersja edytowalna (plik doc, 31kB)
  4. Odpis dowodu doręczenia pozwanemu dokumentów wszczynających postępowanie, w formie przeznaczonej do wysyłki za granicę.
  5. Numer konta bankowego wraz z pełną nazwą banku, kodami: IBAN, SWIFT, BIC.
  6. Adres zamieszkania dłużnika bądź adres pracodawcy dłużnika,
  7. Szczegółowe zestawienie zaległości alimentacyjnych z podziałem na lata i miesiące, uwzględniające wykaz dokonanych wpłat tytułem alimentów wraz z podaniem wpłaconych kwot, waluty, dat dokonania wpłat oraz całkowitej kwoty zadłużenia alimentacyjnego, każdy rok na osobnej karcie.
  8. Aktualne zaświadczenie o kontynuowaniu nauki, zawierające prawdopodobną datę zakończenia nauki (w przypadku uprawnionych po 16. roku życia).

III. Dotyczy: USA, Ukraina, Norwegia.

W związku w obowiązywaniem w Stanach Zjednoczonych Ameryki, Norwegii oraz na terenie Ukrainy Konwencji Haskiej z dnia 23 listopada 2007 r.

o międzynarodowym dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych przeznaczonych na rzecz dzieci i innych członków rodzin, uprzejmie informuje się, iż w sytuacji zamiaru dochodzenia roszczeń alimentacyjnych od dłużnika mającego miejsce zamieszkania w USA należy złożyć:

  1. Prośba strony o pomoc w opracowaniu wniosku lub ustaleniu adresu dłużnika – dotyczy państw USA, Ukrainy i Norwegii – wersja do wydruku (plik pdf, 204kB)Prośba strony o pomoc w opracowaniu wniosku lub ustaleniu adresu dłużnika – dotyczy państw USA, Ukrainy i Norwegii – wersja edytowalna (plik doc, 29kB)
  2. Wniosek wierzyciela wraz z pouczeniem – dotyczy państw USA, Ukrainy i Norwegii – wersja do wydruku (plik pdf, 560kB)Wniosek wierzyciela wraz z pouczeniem – dotyczy państw USA, Ukrainy i Norwegii – wersja edytowalna (plik doc, 63kB)
  3. Odpis orzeczenia (wyrok, postanowienie, ugoda) zasądzającego alimenty w firmie przeznaczonej do wysyłki za granicę – z poświadczeniem prawomocności i wykonalności. Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia (wyroku, postanowienia, ugody) – dotyczy państw USA, Ukrainy i Norwegii – wersja do wydruku (plik pdf, 197kB)Wniosek o wydanie odpisu orzeczenia (wyroku, postanowienia, ugody) – dotyczy państw USA, Ukrainy i Norwegii – wersja edytowalna (plik doc, 31kB)
  4. Dokumenty wymienione we wspomnianej wyżej Konwencji.

Informacja dot. uzyskania odpisu orzeczenia

Odpis orzeczenia (wyrok, postanowienie, ugoda) zasądzającego alimenty w formie przeznaczonej do wysyłki za granicę – z poświadczeniem prawomocności i wykonalności oraz wyciągi z orzeczenia, a także dowód doręczenia pozwanemu dokumentów wszczynających postepowanie są wydawane przez sąd, przed którm zapadła decyzja alimentacyjna. W celu uzyskania tych dokumentów należy złożyć stosowny wniosek do sądu, który wydał orzeczenia na formularzu „Prośba o sporządzenia i wydanie odpisu prawomocnego wyroku”.

Drukuj informację otwiera się w nowym oknie
Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-05-17 11:31:03 Publikacja w dniu: 2021-05-17 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-05-17 11:23:59 Publikacja w dniu: 2021-05-17 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-05-17 11:11:57 Publikacja w dniu: 2021-05-17 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-05-17 10:52:10 Publikacja w dniu: 2021-05-17 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-05-17 10:46:16 Publikacja w dniu: 2021-05-17 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-05-17 10:34:35 Publikacja w dniu: 2021-05-17 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-05-17 10:17:58 Publikacja w dniu: 2021-05-17 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Michał Skrzypiec Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2021-03-15 11:05:23 Publikacja w dniu: 2021-03-15 Zmiany: Podejrzyj Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Zastępca Redaktora strony internetowej – BIP Sądu Okręgowego w Gliwicach Opublikował: Administrator Dokument z dnia: 2019-06-26 Publikacja w dniu: 2019-06-26 Opis zmiany: b/d Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Zastępca Redaktora strony internetowej – BIP Sądu Okręgowego w Gliwicach Opublikował: Administrator Dokument z dnia: 2019-06-26 Publikacja w dniu: 2019-06-26 Opis zmiany: edycja zawartości Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: b/d Opublikował: Administrator Dokument z dnia: 2019-06-26 Publikacja w dniu: 2019-06-26 Opis zmiany: b/d Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: b/d Opublikował: Administrator Dokument z dnia: 2019-06-26 Publikacja w dniu: 2019-06-26 Opis zmiany: b/d Podmiot odpowiedzialny: Sąd Okręgowy w Gliwicach Wytworzył: Zastępca Redaktora strony internetowej – BIP Sądu Okręgowego w Gliwicach Opublikował: Michał Skrzypiec Dokument z dnia: 2019-06-26 Publikacja w dniu: 2019-06-26 Opis zmiany: Nowa grupa Alimenty Zagraniczne

Alimenty od małżonka przebywającego za granicą

Jesteś za granicą a Twój małżonek z dziećmi przebywa w Polsce? Domagasz się alimentów?

Nasza kancelaria oferuje kompleksowe usługi związane ze świadczeniami alimentacyjnymi w zakresie ustalenia obowiązku alimentacyjnego, podwyższenia lub obniżenia alimentów, a także ich uchylenia, jeżeli istnieją ku temu stosowne podstawy.

Na jakiej podstawie wyznacza się wysokość alimentów?

Alimenty mają zaspokoić bieżące potrzeby związane z codziennym utrzymaniem rodziny, a w szczególnych wypadkach także małżonka. Ustalając ich wysokość, sąd analizuje jaka kwota, zależna od indywidulanego zapotrzebowania każdego jej członka, potrzebna jest rodzinie, aby mogła prowadzić normalne życie.

Zazwyczaj potrzeby rodziny powinni spełniać rodzice w stopniu równym, jednak często pojawia się sytuacja, że jeden z małżonków pracuje lub więcej zarabia, dlatego warto podkreślić, że alimenty to nie tylko pieniądze, ale też świadczenia osobiste. Tak więc małżonek, który opiekuje się dziećmi i nie pracuje, nie zostanie obciążony połową kosztów utrzymania rodziny, a nawet może domagać się od drugiej strony pokrycia kosztów swojego osobistego utrzymania.

Kto może domagać się alimentów?

  • dziecko, jako że nie ma ono możliwości samodzielnego utrzymania się
  • osoba dorosła znajdująca się w stanie niedostatku
  • małżonek, który w wyniku rozwodu doznał znacznego pogorszenia sytuacji majątkowej, ale wyłącznie wtedy, gdy nie jest on winny rozkładu pożycia małżeńskiego
See also:  Obawy o losy wspólnego majątku

W przypadku samodzielnego pozwu o alimenty, wnosi się go do sądu, w okręgu którego ma zwykły pobyt pozwany lub wierzyciel.

Tak więc, niezależnie czy przebywasz w Polsce a Twój były partner za granicą czy na odwrót, najkorzystniej będzie rozpocząć sprawę w Polsce, jako że z racji bycia obywatelem polskim posiadasz lepszą znajomość tutejszego prawa a także języka. Właściwym do rozpoznania sprawy będzie sąd rejonowy.

Pozew o alimenty składa osoba, której potrzeby mają być zaspokojone, jednakże w przypadku dzieci reprezentuje je przedstawiciel ustawowy, czyli jeden z rodziców. W sytuacji, gdy dziecko jest pełnoletnie samo występuje do sądu, jednak nie otrzyma ono alimentów, jeżeli nie uczy się lub celowo uchyla się od pracy.

Znacznie trudniejszą częścią procedury otrzymania alimentów jest ich egzekucja. Często zdarza się bowiem, że mimo wyroku strona dalej uchyla się od płatności na rzecz rodziny.

W takim przypadku możesz przeprowadzić egzekucję przy pomocy komornika, ale tylko jeżeli zobowiązany przebywa w Polsce. Jeśli tak, to aby zrobić to skutecznie, potrzebny Ci tytuł egzekucyjny z klauzulą wykonalności. Egzekucję rozpoczyna się na wniosek wierzyciela złożony do komornika.

Taki wniosek musi zawierać wysokość zaległego świadczenia oraz znane Ci źródła dochodów dłużnika lub adresy posiadanych przez niego nieruchomości. Komornik w ramach swojej procedury sprawdzi zarobki i stan majątku zobowiązanego i odzyska w ramach możliwości kwoty Ci należne.

W przypadku, gdy dłużnik posiada jeszcze inne długi, pieniądze i tak trafią do Ciebie, gdyż długi alimentacyjne mają pierwszeństwo przed innymi.

Sprawa komplikuje się, jeżeli zobowiązany do płacenia alimentów przebywa za granicą.

W przypadku, gdy dłużnik przebywa w innym niż Polska kraju UE, egzekucja odbywa się w kraju, w którym ma on zwykły pobyt. Aby wszcząć taką egzekucję należy złożyć wniosek o stwierdzenie wykonalności orzeczenia do sądu kraju, w którym przebywa wierzyciel. W tym celu musimy znać adres dłużnika, ponieważ właśnie do tamtejszego sądu musi trafić taki wniosek.

Gdy dłużnik przebywa poza Unią Europejską to w zależności od kraju pobytu procedury wyglądają inaczej i są zależne od systemu prawnego danego państwa.

Skontaktuj się z nami i umów się na spotkanie z naszym specjalistą w naszej kancelarii w Opolu. Wyjaśnimy Ci Twoją sytuację, a także, w ramach potrzeby, przeanalizujemy dla Ciebie przepisy zagraniczne.

Alimenty na dziecko mieszkające za granicą – MBRP

Obowiązek alimentacyjny, obejmujący osobiste starania o utrzymanie i wychowanie uprawnionego, a także pokrywanie kosztów tego utrzymania i wychowywania, stanowi jeden z podstawowych prawnych obowiązków ciążących na rodzicach względem ich dziecka. W ujęciu powszechnym alimentami określa się kwotę pieniężną, którą jedno z rodziców jest zobowiązane przekazywać na rzecz utrzymania dziecka, z reguły zamieszkującego z drugim z rodziców i pozostającego pod jego opieką.

W związku z nasilającymi się procesami emigracyjnymi często dochodzi do sytuacji, w której rodzice dziecka zamieszkują w różnych państwach.

W tych okolicznościach powstaje pytanie, czy dziecku mieszkającemu za granicą należą się alimenty od rodzica przebywającego w Polsce? Czy Polak mieszkający za granicą może zostać zobowiązany do uiszczania alimentów na rzecz dziecka, które ma miejsce pobytu w Polsce?

Obowiązek alimentacyjny

Obowiązek alimentacyjny został ustanowiony w przepisach ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – kodeks rodzinny i opiekuńczy. Zgodnie z tą regulacją rodzice są zobowiązani do świadczeń alimentacyjnych na rzecz dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, o ile dochody z majątku dziecka nie wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.

Ustawa nie uzależnia w jakikolwiek sposób prawa do alimentów od miejsca zamieszkania dziecka czy miejsca zamieszkania rodziców. Tym samym, jeśli dziecko przebywa w Polsce, a rodzic za granicą, to na rodzicu będzie nadal ciążyć obowiązek pokrywania kosztów utrzymania dziecka.

Analogicznie należy traktować sytuację, w której rodzic przebywa na terytorium Polski, zaś dziecko mieszka poza granicami kraju.

Problematyczne w przedmiocie świadczeń alimentacyjnych, gdy uprawniony bądź zobowiązany przebywa poza granicami Polski, staje się ustalenie jurysdykcji sądowej oraz ewentualna egzekucja alimentów, gdy dłużnik nie realizuje dobrowolnie ciążącego na nim obowiązku.

Prawidłowe określenie właściwego sądu, ustalenie trybu składania odpowiednich wniosków oraz procedury ściągnięcia należnych świadczeń uzależnione jest od aktualnego miejsca pobytu zobowiązanego, ewentualnie miejsca pobytu osoby uprawnionej, i wymaga rozpatrzenia regulacji zawartych w różnych aktach prawnych.

Alimenty na terytorium UE

Od 2004 r. Polska jest członkiem Unii Europejskiej i zważywszy na konieczność stosowania przez RP prawa unijnego nie można pominąć przepisów wspólnotowych przy ustalaniu ewentualnych świadczeń alimentacyjnych.

Podkreślić należy, że proces dochodzenia alimentów od Polaka mieszkającego w państwie członkowskim UE kształtuje się zupełnie odmiennie od dochodzenia alimentów od osoby przebywającej w kraju nienależącym do Unii.

Instytucję alimentów na poziomie unijnym uregulowano w rozporządzeniu  nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych.  Zgodnie z treścią tego aktu jurysdykcję w zakresie spraw dotyczących zobowiązań alimentacyjnych ma:

  • a) sąd zwykłego miejsca pobytu pozwanego;
  • b) sąd zwykłego miejsca pobytu wierzyciela;
  • c) sąd, który zgodnie z prawem sądu ma jurysdykcję do prowadzenia postępowania dotyczącego statusu osoby, w przypadku gdy sprawa dotycząca zobowiązań alimentacyjnych jest związana z tym postępowaniem, chyba że jurysdykcja ta wynika tylko z obywatelstwa jednej ze stron;
  • d) sąd, który zgodnie z prawem sądu jest właściwy do prowadzenia postępowania dotyczącego odpowiedzialności rodzicielskiej, w przypadku gdy sprawa dotycząca zobowiązań alimentacyjnych jest związana z tym postępowaniem, chyba że jurysdykcja ta wynika tylko z obywatelstwa jednej ze stron.

Wskazane podstawy jurysdykcji mają charakter alternatywny. Podstawy określone w pkt a) oraz b) znajdą zastosowanie wówczas, gdy roszczenie o alimenty ma stanowić główny przedmiot postępowania.

Zgodnie z postanowieniami rozporządzenia, wierzycielem, o którym mowa w pkt b), jest każda osoba fizyczna, której należne są świadczenia alimentacyjne lub która występuje z roszczeniem o świadczenia alimentacyjne.

Jurysdykcja określona w pkt c) oraz d) wynika ze związania żądania alimentacyjnego z postepowaniem dotyczącym statusu osoby lub władzy rodzicielskiej. W tych sprawach prawo unijne nakazuje uwzględnienie przepisów regulujących jurysdykcję sądową, które obowiązują w danym państwie członkowskim.

Wyjaśnienia wymaga, że postępowanie dotyczące statusu osoby dotyczyć będzie stanu cywilnego, a więc jurysdykcja wskazana w pkt c) odnosi się do spraw rozwodowych, o separację, czy spraw o ustalenie albo zaprzeczenie ojcostwa lub macierzyństwa.

O ile prawo danego państwa członkowskiego dopuszcza możliwość rozpoznania takiej sprawy łącznie ze sprawą o alimenty, to sąd tego kraju, rozpoznający sprawę dotyczącą statusu osoby, będzie mógł rozpoznać również związaną z nią sprawę z zakresu zobowiązania alimentacyjnego.

Zważywszy na treść polskiego ustawodawstwa sąd polski będzie orzekać o alimentach na dziecko mieszkającego za granicą, gdy przed sądem tym będzie toczyć się sprawa o rozwód, separację, unieważnienie małżeństwa, ustalenie ojcostwa lub sprawa o rozwiązanie przysposobienia.

  1. Prawo unijne przewiduje również możliwość umownego ustalenia przez same strony jurysdykcji do rozstrzygania sporów już wynikłych lub mogących wyniknąć w sprawach dotyczących zobowiązań alimentacyjnych. W drodze pisemnej umowy strony mogą wybrać:
  2. a) sąd państwa członkowskiego, w którym jedna ze stron ma zwykłe miejsce pobytu;
  3. b) sąd państwa członkowskiego, którego obywatelem jest jedna ze stron;          
  4. Natomiast w przypadkach zobowiązań alimentacyjnych między małżonkami lub byłymi z małżonkami, w drodze umowy strony mogą wybrać sąd, który ma jurysdykcję do rozstrzygania sporów w ich sprawach małżeńskich bądź też sąd państwa członkowskiego, które było ostatnim wspólnym zwykłym miejscem pobytu małżonków przez okres co najmniej jednego roku.

Zaznaczyć należy, że zgodnie z treścią rozporządzenia nr 4/2009 orzeczenie w sprawach alimentacyjnych wydane w jednym państwie członkowskim, które jest stroną protokołu haskiego z dnia 23 listopada 2007 r., jest uznawane w innym państwie członkowskim Unii bez przeprowadzania jakiegokolwiek dodatkowego postepowania.

Orzeczenie takie jest również wykonalne w innym państwie członkowskim.

W związku tym uregulowaniem trzeba podkreślić, że jeśli postepowanie w przedmiocie alimentów toczyło się przed polskim sądem, to prawomocnie zasądzone w tej sprawie alimenty będą przysługiwać dzieciom niezależnie od tego, w którym państwie członkowskim UE zobowiązany do świadczeń rodzic przebywa.

Błędne jest więc stanie przez wiele osób na stanowisku, że wraz z wyprowadzeniem się przez uprawnionego lub zobowiązanego za granicę traci moc wydane w Polsce orzeczenie w przedmiocie świadczeń alimentacyjnych. Ponadto protokół haski określa również prawo właściwe dla zobowiązań alimentacyjnych. Zgodnie z treścią aktu będzie to co do zasady prawo państwa, w którym wierzyciel ma miejsce zwykłego pobytu.

See also:  Rozliczenia w związku partnerskim

Egzekucja alimentów na terenie UE

Egzekucja alimentów może nastąpić wyłącznie w oparciu o prawomocne orzeczenie sądu tj. wyrok lub postanowienie albo na mocy ugody sądowej. Niejednokrotnie pomimo prawnego uregulowania świadczeń alimentacyjnych rodzic przebywający za granicą uchyla się od płacenia alimentów.

W takiej sytuacji uzasadnione staje się złożenie wniosku o wykonanie orzeczenia w sprawie zobowiązań alimentacyjnych, który na odpowiednim formularzu należy wnieść do sądu okręgowego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania uprawnionego.

Ponadto, zgodnie z treścią wspomnianego już rozporządzenia nr 4/2009, do przedmiotowego wniosku dołączyć należy:

  • a) odpis orzeczenia spełniającego wymogi niezbędne do stwierdzenia autentyczności tego orzeczenia;
  • b) wyciąg z orzeczenia sporządzonego przez sąd pochodzenia na odpowiednim formularzu;
  • c) ewentualnie, zależnie od okoliczności sprawy, dokument wykazujący stan zaległości i podający datę ich wyliczenia.

Niezbędne będzie również załączenie tłumaczeń wymienionych dokumentów sporządzonych przez tłumacza przysięgłego, co oczywiście generuje dodatkowe koszty procedury. Możliwe jest jednak zawnioskowanie do sądu polskiego o zwolnienie z przedmiotowych opłat.

Obowiązkiem sądu okręgowego jest ustalanie właściwego organu państwa członkowskiego, do którego wniosek oraz dokumenty mają zostać przekazane.

Gdy sąd złoży dokumenty, zagraniczny organ jest zobowiązany do przekazania w terminie 30 dni informacji potwierdzającej wpływ dokumentów, a w ciągu kolejnych 60 dni od dnia przekazania tej informacji musi zawiadomić o stopniu zaawansowania sprawy.

Egzekucja świadczeń alimentacyjnych toczy się w oparciu o regulacje prawne państwa, w którym przebywa rodzic bądź inna osoba zobowiązana do świadczeń alimentacyjnych.

Co istotne, osoba uprawniona do otrzymania alimentów nie musi znać aktualnego miejsca zamieszkania dłużnika – wystarczające będzie podanie w składanym wniosku państwa, w którym zobowiązany przebywa oraz ostatni znany uprawnionemu adres zobowiązanego, ewentualnie wskazanie wszelkich informacji, które mogą być pomocne przy ustalaniu miejsca pobytu dłużnika.

Organ państwa, do którego skierowany zostanie wniosek o egzekucję świadczeń, zobowiązany jest do samodzielnego ustalenia aktualnego miejsca zamieszkania dłużnika.

Ponadto odpowiednie organy państwa, do którego adresowany jest wniosek, są uprawnione do zbadania dochodów lub majątku zobowiązanego, dzięki czemu możliwe staje się oszacowanie szans na zaspokojenie żądań alimentacyjnych.

Alimenty spoza UE

Żądanie o alimenty kierowane do osoby znajdującej się poza granicami UE zazwyczaj będzie wymagało rozpatrzenia regulacji prawnych zawartych w Konwencji Nowojorskiej o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą z dnia 20 czerwca 1956 r.

Przedmiotowy akt prawny reguluje procedurę dochodzenia roszczeń alimentacyjnych przez uprawnionego przebywającego na terytorium państwa – strony konwencji od zobowiązanego znajdującego się na terytorium innego kraju również będącego sygnatariuszem konwencji, a jednocześnie nienależącego do Unii Europejskiej.

Bez wątpienia Konwencja Nowojorska będzie w najbliższym czasie szeroko rozpatrywana przez środowisko prawnicze, gdyż w związku z wystąpieniem Wielkiej Brytanii z UE postanowienia tego aktu należy stosować do uregulowania świadczeń alimentacyjnych przysługujących dzieciom z miejscem pobytu w Polsce od rodziców mieszkających na Wyspach bądź należnych dzieciom przebywających w Zjednoczonym Królestwie od rodziców z miejscem zamieszkania na terytorium Polski.

Proces uregulowania świadczeń alimentacyjnych przewidziany w Konwencji Nowojorskiej jest prosty i dogodny w realizacji, gdyż polski sąd bezpośrednio pośredniczy w całej procedurze, ponadto jest to procedura niemal bezpłatna, a ewentualne koszty wiązać się będą wyłącznie z pozyskaniem odpisów odpowiednich dokumentów. Aby zainicjować postępowanie wierzyciel alimentacyjny powinien złożyć szereg wniosków przybierających postać formularzy, które widnieją na witrynach internetowych sądów, a także winien załączyć wszelkie dokumenty istotne dla sprawy, w tym fotografię własnej osoby, a w miarę możliwości także fotografię zobowiązanego. Sądem, będącym pośrednikiem w przyjmowaniu i przesyłaniu wniosków, pism oraz dokumentów jest sąd okręgowy właściwy dla miejsca zamieszkania uprawnionego do alimentów.

Wraz ze złożeniem zestawu wszystkich dokumentów sąd okręgowy, na podstawie udzielonego mu pełnomocnictwa zgodnie z art. 3 ust. 3 Konwencji, podejmuje wszelkie niezbędne działania do uzyskania alimentów przez uprawnionego.

Zakres tych działań obejmuje nie tylko dążenie do ustalenia świadczeń alimentacyjnych w drodze ugody czy powództwa, ale również egzekucję prawnie uregulowanych już alimentów od rodzica przebywającego w państwie innym niż uprawnione dziecko.

Zgodnie z treścią Konwencji uregulowanie świadczeń alimentacyjnych oraz rozstrzygnięcie wszelkich spraw z nimi związanych następuje w oparciu o przepisy prawne tego państwa, w którym przebywa osoba zobowiązana do płacenia alimentów, z uwzględnieniem również przepisów międzynarodowego prawa prywatnego tego państwa.

Należy jeszcze podkreślić, że Polska jest stroną licznych umów regulujących sprawy rodzinne, które umożliwiają skuteczne ustalenie i egzekucję alimentów w innych krajach niż państwa członkowskie UE czy państwa będące sygnatariuszami Konwencji Nowojorskiej.

W przypadku chęci wystąpienia z roszczeniem o świadczenia alimentacyjne od osoby przebywającej w takim kraju konieczna staje się analiza i interpretacja umowy zawartej z tym państwem. Nadto swoistą specyfiką charakteryzuje się również dochodzenie alimentów od Polaków przebywających w Stanach Zjednoczonych, a także w Kanadzie.

Dążenie do uzyskania alimentów od rodzica przebywającego poza granicami Polski, jak i na rzecz dziecka mieszkającego za granicą wymaga dopełnienia licznych formalności i ścisłego przestrzegania określonych procedur.

W zależności od okoliczności konkretnego stanu faktycznego skuteczne wyegzekwowanie świadczeń alimentacyjnych uwarunkowane jest przestrzeganiem różnorodnych aktów prawnych.

Należy jednak zauważyć, że organy sądownicze są zobligowane do udzielania polskim obywatelom szerokiej pomocy w uzyskaniu alimentów oraz zapewnienia dostępu do wszelkich niezbędnych informacji w tym przedmiocie, dlatego też, jeśli zachodzą przesłanki do ustalenia obowiązku alimentacyjnego, warto podjąć starania o prawne uregulowanie świadczeń pieniężnych na rzecz dzieci, niezależnie od miejsca ich pobytu.

W jaki sposób dziecko mieszkające w Polsce może uzyskać alimenty od rodzica przebywającego za granicą?

Sprawami o zasądzenie alimentów od rodzica przebywającego za granicą zajmuje się sąd polski. Dzięki temu dziecko mieszkające w Polsce ma łatwiejszy dostęp do dochodzenia swoich roszczeń.

1. Alimenty a miejsce zamieszkania

Orzekanie o alimentach odbywa się w odpowiednim sądzie rodzinnym, czyli tym znajdującym się w rejonie zamieszkania dziecka. Sprawy takie rozpatruje się stosując polskie prawo.

Jeśli dziecko jest małoletnie, w procesie ma reprezentanta, którym jest zwykle drugi rodzic, a czasem opiekun prawny. Dziecko pełnoletnie może działać w procesie samodzielnie (jeśli ma pełną zdolność do czynności prawnych).

Procedura wygląda tak, że dziecko składa w sądzie pozew z załącznikami (m.in. akt urodzenia, rachunki, faktury, tabela wydatków), spełniający wymagania przewidziane przez polskie prawo i oczekuje na wyznaczenie rozprawy. Za pozew nie trzeba płacić żadnych opłat sądowych.

Składający powinien w pozwie wskazać znany mu adres pobytu rodzica za granicą. Aby go ustalić, warto skorzystać z pomocy jego rodziny, znajomych, internetu.

Pozwany, któremu doręczono pozew i wezwania na rozprawy, może czynnie brać udział w procesie – stawiać się na rozprawach, pisać pisma, składać wnioski dowodowe. Zdarza się jednak, że rodzic odbiera wezwania i zawiadomienia, ale zachowuje się biernie.

To działa na jego niekorzyść, gdyż sąd może wydać wtedy wyrok zaoczny zasądzający alimenty i obciążający go kosztami procesu.

Jeśli dziecko nie zna adresu pobytu rodzica i nie jest w stanie go ustalić, może już w pozwie złożyć wniosek o ustanowienie przez sąd kuratora dla osoby, której miejsce pobytu nie jest znane. Wtedy kurator będzie reprezentował interesy pozwanego w procesie.

2. Procedura uzyskania alimentów

Aby wyegzekwować alimenty od rodzica mieszkającego za granicą (dłużnika), konieczne jest uzyskanie w Polsce prawomocnego wyroku. Gdy to się stanie, uruchamiana jest procedura zmierzająca do ich egzekucji – dzieje się to na wniosek uprawnionego do alimentów (wierzyciela).

Sposób egzekucji zależy od tego, w jakim kraju mieszka dłużnik. Gdy jest to państwo należące do Unii Europejskiej, egzekucja odbywa się w trybie rozporządzenia Rady (WE) nr 4/2009 z dnia 18.12.2008 roku (w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych).

W sytuacji, gdy dłużnik mieszka w kraju spoza UE, stosuje się Konwencję nowojorska o dochodzeniu roszczeń alimentacyjnych za granicą z 20 czerwca 1956 roku.Szczególne zasady dotyczą jednak alimentów od dłużników zamieszkałych w USA i Kanadzie.

Są też takie kraje, w których istnieje możliwość egzekucji alimentów na podstawie umów dwustronnych (m.in. Algieria, Ukraina, Tunezja, Federacja Rosyjska).

Wniosek dotyczący dochodzenia roszczeń alimentacyjnych za granicą wierzyciel kieruje do Sądu Okręgowego właściwego dla swego miejsca zamieszkania, dołączając do niego wymagane dokumenty. Ich wykaz i niezbędne wzory oraz wszelkie wskazówki dotyczące szczegółowej procedury znaleźć można na stronach sądów okręgowych w całej Polsce.

Tekst autorstwa Kancelarii radcy prawnego Dorota Kupper

Leave a Reply

Your email address will not be published.