Odliczenie darowizny przekazanej córce przy podziale majątku

Planowanie sukcesji często wymaga rozporządzenia majątkiem jeszcze za życia przyszłego spadkodawcy, np. poprzez darowiznę. Warto zwrócić uwagę, że darowizna do majątku osoby pozostającej w związku małżeńskim, w którym panuje wspólność majątkowa, wiąże się ze szczególnymi konsekwencjami.

Zasada jest taka, że majątek przekazany w darowiźnie stanowi majątek osobisty obdarowanego, także wówczas, gdy pozostaje on w związku małżeńskim, w którym panuje wspólność majątkowa. Oznacza to, że małżonkowi obdarowanego nie przysługują prawa do majątku przekazanego w drodze darowizny.

Darowizna małżeńska z na rzecz jednego z małżonków

 Darczyńca ma prawo odstąpić od powyższej zasady i przekazać majątek do wspólnego majątku małżonków. Żeby to zrobić, darczyńca powinien wyraźnie zaznaczyć w umowie darowizny, że przedmiot darowizny ma trafić do obojga małżonków. W przeciwnym przypadku zastosowanie znajdzie podstawowa zasada.

Jak przygotować się do biznesowej zmiany warty? Zobacz nasz krótki instruktaż!

Przepisy przewidują jednak wyjątek od ogólnej zasady. Odnosi się on do przedmiotów zwykłego urządzenia domowego, służących do użytku obojga małżonków.

Tego typu składniki majątku, nawet w sytuacij gdy zostały przekazane w drodze darowizny tylko jednemu z małżonków, z mocy ustawy wchodzą do majątku wspólnego. Przedmiotami zwykłego urządzenia domowego mogą być np.: meble, sprzęty kuchenne, wyposażenie mieszkania.

Sprawdź nasze inne artykuły i wpisy dotyczące dziedziczenia działalności gospodarczej oraz wycenie majątku firmy.

 Warto też podkreślić, że środki uzyskane ze zbycia (np. sprzedaży) składników wchodzących do majątku osobistego, również wchodzą do majątku osobistego i nie zostają objęte wspólnością majątkową małżeńską.

Darowizna dla córki – przykład:

Rodzice przygotowując się do sukcesji, postanawiają darować swej córce nieruchomość. Córka pozostaje w związku małżeńskim, w którym obowiązuje wspólność majątkowa.

W związku z faktem, że darczyńcy w umowie darowizny nie zastrzegli, że nieruchomość ma wejść do majątku wspólnego małżonków, jedynym właścicielem nieruchomości zostaje córka. Córka postanawia następnie sprzedać otrzymaną w darowiźnie nieruchomość za 1 000 000 zł.

Powyższa kwota, a także wszystko, co zostanie za nią nabyte, stanowić będzie majątek osobisty córki i nie będzie objęte wspólnością majątkową małżeńską.

Podstawa prawna: art. 888 i nast. k.c.; art. 33 pkt 2, art. 34 k.r.o.

Ryszard Cichy

Odliczenie darowizny przekazanej córce przy podziale majątkuOdliczenie darowizny przekazanej córce przy podziale majątku

Powrót do PYTANIA I ODPOWIEDZI

Więcej na ten temat znajdziesz w książce „Zmiana warty”. Zamów już dziś!

Podatek od darowizny a roczna deklaracja PIT

Odliczenie darowizny przekazanej córce przy podziale majątku

Darowizna majątku przekazywana innej osobie pozostaje opodatkowana u obdarowanego. Darczyńca nie musi płacić żadnego podatku. Darowiznę należy wykazać w specjalnie do tego przeznaczonej deklaracji podatkowej – oznaczonej jako SD-1, SD-2, SD-3 lub SD-Z2. Nie jest to jednak czynność, którą ponownie wykazuje się w deklaracji rocznej PIT, składanej na koniec roku.

Darowizna zwiększa majątek obdarowanego. Z tytułu samej umowy płaci się podatek, który wynosi od 3 do 20%, a dla szeregu darowizn wynosi on 0 zł (umowa podlega zwolnieniu z podatku).

Mimo, że darowizna daje realną korzyść w majątku, to otrzymanych kwot lub majątku nie uznaje się za przychód.

A tylko przychód podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym czyli takim, który podlega wykazaniu w deklaracji rocznej PIT.

Masz dochody związane z majątkiem darowanym, nie musisz liczyć podatku w PIT za 2021 ręcznie. Sprawdź wysokość Twojego podatku kompleksowo – razem z wszystkimi ulgami, odliczeniami i nową kwotą wolną od podatku. Wylicz wygodnie Twój PIT w Programie e-pity 2021 i wysyłaj ePIT online >>

Oznacza to, że deklaracja PIT nie zawiera wszystkich informacji o czynnościach, które były wykonywane w trakcie roku. Informuje ona wyłącznie o przychodach, które opodatkowane są podatkiem dochodowym, a ten nie jest opłacany z tytułu darowizny. Darowizna nie jest przychodem podatkowym.

Zgodnie z ustawą o podatku dochodowym, podatkiem tym nie są opodatkowane (a tym samym nie są wykazywane w deklaracji PIT) następujące rodzaje przychodów:

  • przychody z działalności rolniczej, z wyjątkiem przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej;
  • przychody z gospodarki leśnej w rozumieniu ustawy o lasach;
  • przychody podlegające przepisom o podatku od spadków i darowizn;
  • przychody wynikające z czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy;
  • przychody z tytułu podziału majątku wspólnego małżonków w wyniku ustania lub ograniczenia małżeńskiej wspólności majątkowej oraz przychodów z tytułu wyrównania dorobków po ustaniu rozdzielności majątkowej małżonków lub śmierci jednego z nich;
  • przychody (dochody) przedsiębiorcy żeglugowego opodatkowane na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym
  • przychody opodatkowane na zasadach wynikających z ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych
  • świadczenia na zaspokojenie potrzeb rodziny objętych wspólnością majątkową małżeńską.
  • wypłaty z zysku majątku z przedsiębiorstwa w spadku – zgodnie z przepisami o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej. 

Darowizna a przychód ze świadczenia w naturze lub innego świadczenia nieodpłatnego  

Od majątku nabytego w formie darowizny odróżnić trzeba nabycie nieodpłatne na podstawie czynności innej niż darowizna. W tym ostatnim przypadku nie dochodzi do zawarcia umowy darowizny.

Taki rodzaj świadczenia dotyczy przede wszystkim usług świadczonych nieodpłatnie oraz nieodpłatnie przekazanych elementów wynagrodzenia w formie surowców, materiałów czy towarów (np. deputat węglowy dla górników, materac przekazany pracownikom firmy produkującej materace).

Taka sama sytuacja dotyczy przekazanych nieodpłatnie towarów w związku ze współpracą handlową nowym klientom, towarów zachęcających do pozostania we współpracy, towarów wydawanych w związku z promocją lub reklamą itp.

Otrzymanie takich świadczeń należy samodzielnie wykazać w deklaracji podatkowej PIT. Wykazuje się je samodzielnie – co do zasady w pozycji inne źródła przychodów.

Wyjątek stanowią przychody otrzymane jako element wynagrodzenia z określonej umowy (np.

część wynagrodzenia to deputat węglowy) – wówczas powinny być rozliczone przez płatnika i wykazane jako przychód z umowy o pracę, działalności wykonywanej osobiście (np. zlecenia) itp. 

Natomiast podstawą do rozliczenia świadczeń promocyjnych i reklamowych wydawanych nieodpłatnie będzie PIT-11. Część świadczeń pozostaje zwolniona z podatku (np.

świadczenia otrzymane od świadczeniodawcy w związku z jego promocją lub reklamą – jeżeli jednorazowa wartość tych świadczeń nie przekracza kwoty 200 zł) i w informacji PIT-11, a następnie deklaracji PIT ujmuje się wyłącznie świadczenia o wartości ponad kwotę zwolnienia.

Zaliczka na podatek nie będzie jednak pobierana – otrzymany PIT-11 zmusza zatem do naliczenia samodzielnie podatku z tego tytułu. 

Wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

  • jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia – według cen stosowanych wobec innych odbiorców;
  • jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione – według cen zakupu;
  • jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku – według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku;
  • w pozostałych przypadkach – na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Zakaz opodatkowania podwójnie majątku pochodzącego z darowizny

Powróćmy jednak do umowy darowizny. Przedmioty i środki pieniężne nabyte w drodze takiej umowy powiększają wartość majątku obdarowanego. W efekcie ten majątek nie może być drugi raz wykazywany i opodatkowany w deklaracji PIT. Wynika to z zasady, że jedną czynność opodatkowuje się wyłącznie raz. 

Podatek od sprzedaży majątku nabytego wcześniej darowizną 

Raz nabyty w darowiźnie lub w spadku majątek może być przedmiotem dalszego obrotu. Każda kolejna czynność na uzyskanych nieodpłatnie rzeczach, prawach czy środkach finansowych może zatem być przedmiotem kolejnego opodatkowania.

Jest to bardzo częsta sytuacja, jaką spotyka się z uzyskanym nieodpłatnie majątkiem trwałym (rzeczami, prawami). Obdarowany nie chce ich posiadać i dokonuje ich sprzedaży lub zamiany na inne rzeczy, prawa czy środki pieniężne.

Taka czynność jest już przedmiotem kolejnego opodatkowania – w tym przypadku może wystąpić obowiązek wykazania ich w deklaracji PIT na koniec roku, w którym dokonano tej ostatniej czynności (uzyskano przychód). 

W efekcie:

  • otrzymany darowizną majątek wykazujemy w ciągu 30 dni i opodatkowujemy podatkiem od spadków i darowizn – podatek ten jest z reguły niższy niż podatek dochodowy PIT
  • jeśli po naliczeniu podatku nabyty majątek nie jest przedmiotem dalszych transakcji i obrotu – to nie wykazujemy go już w deklaracji PIT
  • jeżeli dokonujemy kolejnych transakcji na nabytym majątku – wówczas z tego tytułu możemy uzyskać przychód, a taki podlega rozliczeniu w deklaracji PIT rocznej,
  • jeżeli otrzymany darowizną majątek przekazujemy dalej nieodpłatnie – wówczas nie uzyskujemy żadnego przychodu; dochodzi wówczas do przeniesienia własności na inną osobę bez żadnych konsekwencji podatkowych u przekazującego (darczyńcy); tak samo jest w przypadku przekazania otrzymanego w darowiźnie majątku – na kolejne osoby na podstawie spadku (np. poprzez zapis, testament itp.).

PIT za sprzedaż majątku otrzymanego w darowiźnie

Sprzedaż objętego darowizną majątku nie pozwoli na rozliczenie kosztów uzyskania. W efekcie sprzedaż spowoduje, że podatek trzeba będzie zapłacić od całej wartości sprzedawanego majątku.

Sprzedawany majątek trzeba ująć w deklaracji PIT i wykazać kwotę podatku do zapłaty. Występują jednak wyjątki, o których warto pamiętać:

  • jeśli otrzymano darowizną ruchomość (np. samochód, jacht, zestaw mebli), to ich sprzedaż po 6 miesiącach licząc od końca miesiąca, w którym uczyniono darowiznę, nie będzie opodatkowana; z takiej sprzedaży nie trzeba płacić podatku PIT i składać deklaracji rocznej,
  • jeśli otrzymano darowizną nieruchomość lub prawo do nieruchomości, to ich sprzedaż po pięciu latach, licząc od końca roku otrzymania darowizny nie będzie opodatkowana podatkiem dochodowym, z takiej sprzedaży nie trzeba płacić podatku PIT i składać deklaracji rocznej,

Ruchomości, nieruchomości i prawa nabyte nieodpłatnie i sprzedawane w okresie wcześniejszym należy opodatkować. Konieczne jest zatem, by sprzedaż wykazać:

  • w PIT-36 – jeśli chodzi o sprzedaż ruchomości i praw majątkowych
  • w PIT-38 – jeśli sprzedaż dotyczy udziałów lub akcji
  • w PIT-39 – jeśli dotyczy nieruchomości lub praw do nieruchomości.

Wartość majątku, który został otrzymany w darowiźnie należy wykazać wyłącznie po stronie przychodu. Stanowi go cena sprzedaży i od tej wartości należy opłacić podatek według odpowiedniej stawki. Natomiast po stronie kosztu uzyskania wpisać trzeba zero.

Sprzedaż majątku nabytego wcześniej darowizną nie trzeba rozliczać w trakcie roku. Nie trzeba zatem ustalać zaliczki na podatek zaraz po sprzedaży. Podatek płatny jest na koniec roku – do końca kwietnia roku następującego po roku uzyskania przychodu ze sprzedaży. 

See also:  Uniknięcie kłopotów z komornikiem

Majątek otrzymany w darowiźnie jako koszt działalności gospodarczej. Odpisy amortyzacyjne od darowanego majątku

Inaczej traktować należy majątek, który nabyto nieodpłatnie. Obowiązują ścisłe zasady:

  • nabyty do firmy w drodze darowizny majątek nie może być kosztem uzyskania przychodów,
  • nie można wprowadzać oświadczeniem majątku nabytego prywatnie i wykazywać jego wartości rynkowej jako kosztu, jaki ponosi się w związku z prowadzeniem swojej działalności,
  • Nie zalicza się do kosztów uzyskania odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych nabytych nieodpłatnie w drodze darowizny.

Majątek, który został nabyty do działalności nieodpłatnie może być sprzedany lub przekazany na cele prywatne. Przekazanie na cele prywatne lub w formie darowizny – nie będzie zmuszało do opodatkowania – takiej darowizny firmowej nie trzeba wykazywać w rocznej deklaracji PIT. 

  • Przekazany do celów prywatnych majątek może być przedmiotem dalszego obrotu, jednak jego sprzedaż w okresie 6 lat licząc od roku przekazania – stanowi przychód z działalności gospodarczej i należy rozliczyć jako przychód z prowadzonej firmy.
  • Więcej o darowiznach na pcc-3.pl >
  • Druki związane z darowiznami na druki-formularze.pl: wzóry umów oraz druki SD > 

Testament a darowizna – jakie są różnice, który sposób na przekazanie majątku jest lepszy?

Odliczenie darowizny przekazanej córce przy podziale majątku

© UNICEF/Nyani Quarmyne

Testament i darowizna to na pierwszy rzut oka podobne pojęcia. O ile jednak oba dotyczą bezpłatnego przysporzenia, to pozostałe uregulowania różnią się znacznie. Znajomość uwarunkowań prawnych testamentu i darowizny pozwoli wybrać najlepsze w danym przypadku rozwiązanie przekazania majątku na rzecz najbliższych. 

Testament a darowizna – jaka jest różnica?

Główne różnice pomiędzy testamentem a darowizną odnoszą się do momentu, w którym następuje bezpłatne przekazanie określonych składników majątku. W pierwszym przypadku skutek rozrządzenia ma miejsce po śmierci testatora, natomiast darowizna pozwala na obdarowanie ze skutkiem natychmiastowym. 

Czy można odwołać darowiznę i testament?

Testament możesz odwołać w każdym czasie. Wystarczy, że w jasny sposób oświadczysz swoją wolę, np. przekreślając go czy przerywając, jeśli jest spisany ręcznie. Testament notarialny trzeba odwołać spisując oświadczenie o odwołaniu ostatniej woli. Odwołanie testamentu jest możliwe również poprzez sporządzenie nowego testamentu. 

W przypadku darowizny zasady są zdecydowanie bardziej rygorystyczne. Odwołanie darowizny – nawet już wykonanej – jest możliwe tylko, jeśli obdarowany dopuścił się względem darczyńcy rażącej niewdzięczności (art. 899 k.c.). Przykłady rażącej niewdzięczności nie są jasno wskazane w ustawie – wypracowało je orzecznictwo.

Jako przykład można podać popełnienie przestępstwa przeciwko darczyńcy. W celu odwołania darowizny z powodu rażącej niewdzięczności konieczne jest złożenie oświadczenia w tym przedmiocie obdarowanemu na piśmie.

Jeśli darczyńca nie zwróci przedmiotu darowizny dobrowolnie, konieczne będzie dochodzenie swoich praw na drodze sądowej (według przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu). 

Przedmiot darowizny powinien zostać wydany w naturze. Jeśli jednak obdarowany nie jest już w jego posiadaniu – np. dlatego, że go sprzedał – musi zwrócić jego równowartość pieniężną. 

Darowizna – jakie obowiązki ciążą na obdarowanym?

Na obdarowanym ciążą określone obowiązki. Wśród nich do najważniejszych zalicza się wypełnienie polecenia darczyńcy oraz ewentualny obowiązek dostarczenia w ramach istniejącego jeszcze wzbogacenia pieniędzy.

Chodzi o środki brakujące do utrzymania się albo wypełnienia ciążącego na darczyńcy obowiązku alimentacyjnego. Pod uwagę bierze się jedynie środki w zakresie, w jakim obdarowany rzeczywiście jeszcze czerpie korzyści z darowizny – nie bierze się pod uwagę np.

tej części, którą obdarowany już wydał na swoje utrzymanie. Obdarowany może jednak zwolnić się od tego obowiązku, oddając darowiznę. 

Darowizna a testament – jak darowizna wpływa na wykonanie testamentu?

Dokonując darowizny i jednocześnie spisując testament, musisz mieć świadomość, jak wpłynie to na obowiązki spadkobierców po śmierci. Znajomość ewentualnego zakresu zobowiązania najbliższych pomoże podjąć decyzję w zakresie najkorzystniejszego rozrządzenia swoim majątkiem. 

Czy darowizna wchodzi w skład masy spadkowej?

Przepisy kodeksu cywilnego wskazują, że darowizny udzielone przez spadkodawcę za życia zalicza się do masy spadkowej. Nie ma przy tym znaczenia, czy obdarowanym był ktoś z rodziny czy osoba trzecia (z pewnym wyjątkiem, o którym mowa w dalszej części tekstu). 

W praktyce doliczenie darowizny do masy spadkowej polega na tym, że sumuje się jej wartość wraz z pozostałym majątkiem darczyńcy i dopiero wtedy dokonuje się podziału pomiędzy spadkobierców.

Jeśli konkretny spadkobierca otrzymał już część środków za życia spadkodawcy, w postępowaniu spadkowym przypadający mu udział zostanie odpowiednio pomniejszony.

Odpowiedź na pytanie, czy darowizna wchodzi do masy spadkowej, jest jednoznacznie twierdząca. Mechanizm najłatwiej zrozumieć na przykładzie.

Przykład

Załóżmy, że po ojcu dziedziczą syn i córka w częściach równych – po połowie. Spadkodawca pozostawił po sobie środki pieniężne w kwocie 300 000 złotych. Syn wcześniej otrzymał już samochód o wartości 100 000 złotych. Masę spadkową ustala się, sumując wartość środków pieniężnych i samochodu (300 tys.

zł plus 100 tys. zł = 400 tys. zł). Córka otrzyma więc 200 000 złotych, natomiast syn tylko 100 000 złotych, ponieważ wcześniej otrzymał już darowiznę wartą 100 000 złotych.

Podziałowi podlegają tym samym nie tylko aktualne środki znajdujące się na koncie spadkodawcy, ale również te, które wcześniej były przedmiotem darowizn. 

Darowizna a zachowek

Przekazanie części majątku w drodze darowizny nie eliminuje prawa do dochodzenia zachowku, również gdy dziedziczenie odbędzie się zgodnie z porządkiem ustawowym. Jeśli okaże się, że uprawniony nie może zaspokoić roszczeń z masy spadkowej, ma prawo wystąpić do obdarowanego o uzupełnienie zachowku. 

Czy wszystkie darowizny zalicza się do zachowku?

Wysokość zachowku oblicza się, wykorzystując substrat zachowku. Podczas tego procesu pomija się polecenia i zapisy zwykłe, ale dolicza się zapisy windykacyjne oraz niektóre darowizny. 

Uwzględnieniu nie podlegają tylko takie umowy, które były drobne i zwyczajowo przyjęte w danych stosunkach oraz te dokonane ponad dziesięć lat licząc wstecz od dnia otwarcia spadku, jeśli jednocześnie dotyczyły osób niebędących spadkobiercami ani uprawnionymi do zachowku. 

Przykład

Spadkodawca dwa lata przed śmiercią podarował przyjaciółce samochód wart 120 000 złotych. Spisał również testament, w którym do spadku powołał byłą partnerkę. Dokonał w nim też zapisu zwykłego aparatu o wartości 2000 złotych na rzecz przyjaciela.

Po śmierci wyceniono zebrany przez niego majątek na 240 000 złotych. Pozostawił żonę oraz dwoje pełnoletnich dzieci. Substrat zachowku wynosi w tym przypadku 360 000 złotych.

Żonie oraz każdemu z dzieci przysługuje zachowek w kwocie 60 000 złotych (1/2 x 1/3 x 360 000 złotych).  

Darowizna i testament – jakie są koszty?

Podczas wyboru sposobu przekazania części majątku ważną kwestią będzie również ustalenie, co jest tańsze – testament czy darowizna. 

W tym zakresie zdecydowanie lepiej wypada testament. Jeśli zdecydujesz się sporządzić testament własnoręczny, nie zapłacisz nic. Prosty testament notarialny kosztuje 50 złotych netto.

Jeśli zdecydujesz się zawrzeć w dokumencie również zapis zwykły albo polecenie, koszt wyniesie 150 złotych netto.

Najdroższy będzie testament z zapisem windykacyjnym (200 złotych netto), jednak również w tym przypadku i tak będzie to dużo mniej niż w przypadku darowizny. 

Umowa darowizny powinna zostać sporządzona w formie aktu notarialnego. Wysokość taksy notarialnej zależy od wartości jej przedmiotu. W przypadku mieszkania o wartości mieszczącej się w przedziale od 60 000 do 1 000 000 złotych koszt sporządzenia aktu wyniesie 1010 złotych plus 0,4% z nadwyżki ponad 60 000 złotych. 

Czy trzeba zapłacić podatek od darowizny i spadku?

Opłata notarialna to nie koniec kosztów. Nabycie majątku w drodze darowizny bądź testamentu powoduje powstanie obowiązku zapłaty podatku od spadków i darowizn. Wysokość zobowiązania oblicza się w zależności od stopnia pokrewieństwa. Najbliżsi nie zapłacą podatku w ogóle. W skład tzw. zerowej grupy podatkowej wchodzą:

  • małżonek, 
  • zstępni (dzieci, wnuki, prawnuki), 
  • rodzeństwo, 
  • rodzice, dziadkowie, pradziadkowie, 
  • ojczym i macocha,
  • pasierb i pasierbica. 

Wymienione osoby mają jednak obowiązek w ciągu sześciu miesięcy od dnia przekazania darowizny albo przyznania spadku powiadomić o otrzymaniu przysporzenia urząd skarbowy, jeśli jego wartość przekracza kwotę wolną od podatku, tj. 9637 złotych (dokonuje się go na druku SD-Z2). Dzięki temu mogą uzyskać całkowite zwolnienie z podatku. 

Testament czy darowizna – jak najlepiej przekazać majątek?

Trudno jednoznacznie ocenić, jak lepiej przekazać majątek. Z jednej strony testament to zdecydowanie niższa taksa notarialna. Z drugiej, tylko decydując się na sporządzenie umowy darowizny, możesz przekazać określone składniki swojego majątku na rzecz wybranej osoby jeszcze za życia. Ostateczna decyzja powinna być więc dokonana z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji konkretnej osoby. 

Zarówno poprzez darowiznę, jak i w testamencie, możesz uwzględnić osoby spoza rodziny i organizację charytatywną, taką jak np. UNICEF, który dzięki Tobie pomoże najbardziej potrzebującym dzieciom.

Darowizny między małżonkami – czy są dopuszczalne?

  • Publikacja: 2021-02-08
  • Aktualizacja: 2022-01-27
  • Marcin Sądej

Darowizny dokonywane między członkami najbliższej rodziny są zjawiskiem powszechnym.

Warto jednak zastanowić się, w jaki sposób prezentuje się zagadnienie dopuszczalności zawierania umowy darowizny pomiędzy małżonkami w różnych ustrojach małżeńskich.

Problematyka ta będzie przedmiotem naszej analizy.

Odliczenie darowizny przekazanej córce przy podziale majątku

Zasady dokonywania darowizn między małżonkami

Przepisy odnoszące się do darowizn nie różnicują sposobu zawierania umowy od okoliczności takiej, że stronami umowy są małżonkowie. Będziemy zatem opierać się na przepisach ogólnych. W myśl art.

888 Kodeksu cywilnego (K.c.

) – darowizna to umowa, w ramach której jedna strona (będąca darczyńcą) zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz drugiej strony (będącej obdarowaną) kosztem swojego majątku.

Analiza powyższego zapisu prowadzi do wniosku, że podstawową cechą umowy darowizny jest jej nieodpłatność. Darczyńca dokonuje określonego świadczenia na rzecz obdarowanego, który otrzymuje przysporzenie majątkowe (w postaci zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów) i nie jest zobowiązany do żadnego świadczenia wzajemnego.

See also:  Co muszę zrobić, aby wziąć rozwód?

Dodatkowo wskażmy, że owo uzyskanie przysporzenia majątkowego polega przeważnie na nabyciu prawa własności określonego składnika majątkowego.

Darowizna polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego.

Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę.

Jak podaje art. 890 K.c. – oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego, przy czym umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.

Zasadniczo zatem darowizny innych składników niż nieruchomości nie wymagają formy pisemnej. Darowizna staje się ważna już przez sam fakt jej dokonania.

Należy zaznaczyć, że przepisy ustawy nie wymagają żadnej szczególnej formy oświadczenia obdarowanego o przyjęciu darowizny.

Pamiętajmy także, że darowizna jest dwustronną umową. Dla zaistnienia umowy darowizny konieczne jest złożenie oświadczenia darczyńcy o przekazaniu darowizny oraz oświadczenie obdarowanego o jej przyjęciu.

WAŻNE!

Dla zawarcia umowy darowizny między małżonkami konieczne jest obustronne oświadczenie woli o wyrażeniu zgody na dokonanie darowizny. Ponadto istotne jest to, że na skutek darowizny dochodzi do przesunięcia majątkowego pomiędzy stronami umowy darowizny.

Wpływ ustroju małżeńskiego na dopuszczalność darowizn pomiędzy małżonkami

Jak wskazaliśmy, darowizna najczęściej przybiera postać przesunięcia własności składnika majątkowego pomiędzy darczyńcą a obdarowanym.

Trzeba bowiem pamiętać, że darowizna to czynność prawna o charakterze rozporządzającym.

W takim razie bardzo ważne jest zatem ustalenie, w jaki sposób kształtują się stosunki majątkowe pomiędzy małżonkami, a te zależne są od przyjętego ustroju małżeńskiego.

Jeżeli mamy do czynienia z rozdzielnością majątkową zwaną również intercyzą, to każdy z małżonków posiada swój odrębny majątek i nie mamy do czynienia z majątkiem wspólnym.

Nawet jeżeli małżonkowie nabywają wspólną rzecz, to można w niej wyodrębnić konkretny udział należący do każdego z nich. W konsekwencji w tym wariancie możliwe jest dokonywanie swobodnych darowizn pomiędzy majątkami osobistymi małżonków.

Mamy bowiem do czynienia z dwiema odrębnymi masami majątkowymi, w zakresie których może dochodzić do przesunięć określonych składników i praw własności.

Na marginesie dodajmy, że darowizna dokonywana między małżonkami w ustroju rozdzielności majątkowej również może korzystać z całkowitego zwolnienia od podatku od darowizn na mocy art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

WAŻNE!

W ustroju rozdzielności majątkowej mamy do czynienia z dwoma majątkami osobistymi małżonków, pomiędzy którymi można dokonywać bezpłatnych przysporzeń w formie darowizny.

Nieco inaczej zagadnienie to przedstawia się w przypadku małżonków pozostających w ustroju wspólności małżeńskiej.

Istotą wspólności małżeńskiej jest bowiem współwłasność łączna istniejąca między małżonkami. Cechuje się ona bezudziałowym charakterem, co oznacza, że każdy z małżonków ma pełne prawo do każdego składnika majątku objętego wspólnością.

Oprócz majątku wspólnego każdy z małżonków ma również prawo do posiadania majątku odrębnego. Katalog składników, które wchodzą do majątku odrębnego, został wymieniony w art. 33 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.). Do majątku odrębnego małżonków wchodzą również składniki majątku nabyte przez małżonków przed zawarciem związku małżeńskiego.

Podobnie jak w przypadku małżonków w ustroju rozdzielności, także i w tym wariancie dopuszczalne jest dokonywanie darowizn pomiędzy majątkami odrębnymi małżonków.

WAŻNE!

Jeśli między małżonkami istnieje ustrój wspólności małżeńskiej, to możemy rozpoznać majątek wspólny oraz majątek osobisty każdego z małżonków. Nie ma przeszkód, aby dochodziło do przesunięć majątkowych między majątkami osobistymi.

Darowizny z majątku osobistego do majątku wspólnego małżonków

Bardziej problematyczne mogą być sytuacje, w których dochodzi do przesunięć majątkowych pomiędzy majątkami osobistymi małżonków a istniejącym majątkiem wspólnym. Na pierwszy ogień weźmy przypadek, gdy dochodzi do przysporzenia z majątku osobistego do majątku wspólnego.

Pamiętajmy, że cechą majątku wspólnego jest jego bezudziałowy charakter, a każdy składnik majątku stanowi własność każdego z małżonków.

Jeżeli zatem małżonek dokona transferu określonego składnika z majątku osobistego do majątku wspólnego, to wciąż będzie on właścicielem tegoż składnika.

Nie zmienia się zatem prawo własności, lecz zmieni się jedynie kwestia organizacyjna. Nie można zatem powiedzieć, że dochodzi w tym przypadku do darowizny.

WAŻNE!

Przesunięcia majątkowe z majątku osobistego do majątku wspólnego małżonków powinny być traktowane jako nakłady na majątek wspólny, a nie jako darowizna na rzecz drugiego małżonka.

Darowizny z majątku wspólnego do majątku osobistego małżonków

Drugą możliwością jest dokonanie przesunięcia pomiędzy majątkiem wspólnym a majątkiem osobistym małżonków.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, że takie przesunięcie może być odebrane jako forma podziału majątku wspólnego, ponieważ prawo własności będzie przysługiwało wyłącznie jednemu z małżonków. Jak wskazuje art. 35 K.r.o.

– w czasie trwania wspólności małżeńskiej nie można dokonywać żadnej czynności zmierzającej do podziału wspólnego majątku. Istnieje zatem ryzyko podważenia tego rodzaju darowizny.

Podsumowując naszą analizę, należy wskazać, że kwestia dopuszczalności dokonywania darowizn między małżonkami determinowana jest przede wszystkim ustrojem majątkowym funkcjonującym między nimi. Sporo wątpliwości powstaje w przypadku darowizn pomiędzy majątkiem wspólnym a majątkami osobistymi małżonków, dlatego też w tym zakresie warto zasięgnąć porady specjalisty.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Odwołanie darowizny znajdującej się w majątku wspólnym małżonków – www.umowycywilnoprawne.pl

Gazeta Podatkowa nr 18 (1475) z dnia 1.03.2018

Blisko rok temu podarowałem synowi działkę pod budowę domu. Syn pozostaje w związku małżeńskim. W akcie notarialnym zapisałem, że grunt ma trafić do majątku wspólnego małżonków. Chciałem, aby każdy z małżonków został obdarowany na równych prawach.

W międzyczasie doszło do poważnego pogorszenia się relacji między mną a żoną syna. Mimo pomocy z mojej strony synowa zapowiedziała, że wyprowadza się z rodzinnego domu i zamierza wnieść sprawę o rozwód.

Chciałbym odwołać darowiznę – czy mogę zrobić to jedynie względem synowej?

W opisanej sprawie istotne są dwa aspekty. Po pierwsze, dopuszczalność odwołania darowizny, która została już wykonana, oraz po drugie, sposób ewentualnego odwołania ze skutkiem wobec małżonków.

Darczyńca może odwołać darowiznę nawet już wykonaną, jeżeli obdarowany dopuścił się względem niego rażącej niewdzięczności. Stanowi o tym art. 898 § 1 Kodeksu cywilnego.

Należy zauważyć, że potencjalnie niewdzięczności mógł dopuścić się tylko jeden z obdarowanych małżonków.

Dopuszcza się odwołanie darowizny ze skutkiem tylko wobec jednego małżonka.

Majątek wspólny w ustroju małżeńskiej wspólności majątkowej nie może być dzielony w czasie trwania tego ustroju, nie wyodrębnia się w tym czasie żadnych udziałów. Wedle jednego poglądu, cofnięcie woli darczyńcy wobec jednego małżonka w wyniku odwołania darowizny odnosi się także do aspektu wejścia tego przedmiotu darowizny do wspólnego majątku małżonków.

Zatem darczyńca cofa swą wolę obdarowania małżonka i zarazem włączenia darowanej rzeczy do wspólnego majątku. Funkcjonuje też stanowisko, że w takiej sytuacji nie da się odzyskać darowizny.

Darczyńcy będzie przysługiwać jedynie roszczenie pieniężne na podstawie przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu i tylko takie żądanie będzie mógł zgłosić do małżonka (obdarowanego), który dopuścił się względem niego rażącej niewdzięczności.

Według najbardziej dominującego aktualnie poglądu odwołanie darowizny w stosunku do jednego z małżonków sprawia, iż rzecz darowana staje się przedmiotem współwłasności obojga małżonków w częściach równych.

Pozwala to darczyńcy żądać przeniesienia na niego udziału należącego do małżonka, w stosunku do którego darowiznę odwołał, gdyby zaś nie było to możliwe – zwrotu wartości tego udziału stosownie do przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu.

Darowizna dla dziecka pozostającego w związku małżeńskim

Mój syn pozostaje w związku małżeńskim, w którym obowiązuje wspólność majątkowa. Chciałem podarować mu działkę budowlaną. Czy na skutek takiej darowizny właścicielem tej działki stanie się również żona syna? Czy jako darczyńca mam w ogóle w tej sytuacji prawo podjąć decyzję o tym, komu ostatecznie przypadnie prawo własności?

Sprawa jest złożona. Czym innym bowiem jest decydowanie o tym, do którego majątku małżonków ma trafić darowana rzecz, a czym innym wpływanie na to, jak ostatecznie będzie wyglądać kwestia prawa własności.

Wspólność majątkowa małżonków obejmuje przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Dotyczy to w szczególności pobranego wynagrodzenia za pracę każdego z małżonków, jak również dochodu z majątku wspólnego, a także z majątku osobistego każdego z małżonków.

Natomiast przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Do majątku osobistego małżonka należą m.in. przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej, jak również przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę. Wynika to z art.

 33 pkt 1 i pkt 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (Dz. U. z 2019 r. poz. 2086 ze zm.).

W przypadku dziedziczenia czy darowizny opisany skutek nie nastąpi, jeśli darczyńca (spadkodawca) postanowi inaczej. Jeśli zatem Czytelnik chce, aby działka trafiła wyłącznie do majątku jego syna (czyli do jego majątku osobistego), nie musi nic więcej robić, tj. wystarczy podpisać z synem umowę darowizny w formie aktu notarialnego.

Gdy jednak zechce, aby właścicielami działki byli oboje małżonkowie na zasadach współwłasności bezudziałowej, powinien poprosić notariusza o sporządzenie stosownego zapisu i wprowadzenie go do aktu notarialnego. Należy pamiętać, że w takiej sytuacji nie ma potrzeby, aby żona syna Czytelnika była również stroną umowy.

Skutek wejścia działki do majątku wspólnego nastąpi także wtedy, gdy Czytelnik podpisze umowę wyłącznie ze swoim synem.

Ponadto warto zaznaczyć, że inwestycje poczynione na wspomnianym gruncie będą również wyłączną własnością jego właściciela. Jeśli zostaną sfinansowane z majątku wspólnego (np.

 z wynagrodzeń za pracę, kredytu), w przyszłości pojawi się konieczność dokonania rozliczenia nakładów). Stanie się tak np.

 z chwilą podziału majątku wspólnego z uwagi na wprowadzenie rozdzielności majątkowej czy w wyniku działu majątku po rozwodzie.

See also:  Czy żona ma prawo do spadku otrzymanego podczas małżeństwa

Prywatny majątek ma zostać w rodzinie – darowizna korzystna podatkowo

Interpretacja dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej dotyczyła skutków podatkowych pieniędzy otrzymanych przez żonatego syna w formie darowizny od ojca (nr 0111-KDIB4.4015.72.2019.2.BB). Ojciec omyłkowo przesłał pieniądze na konto synowej.

Syn, składając wniosek o wydanie interpretacji uzasadniał, że pieniądze były przeznaczone dla niego. Chciał zatem skorzystać z prawa do zwolnienia z podatku. Tłumaczył, że ojciec – co prawda – starał się pomóc jemu i jego żonie, ale obdarował tylko jego, ponieważ to jemu ufał bardziej, niż małżonce.

Skarbówka uznała te argumenty i pozwoliła na zwolnienie.

Darowizny w rodzinie czasem z podatkiem, czasem bez

Darowizna przekazywana w najbliższej rodzinie (tzw. grupie zerowej) może być zwolniona z konieczności zapłacenia podatku od spadków i darowizn – bez względu na jej wartość – po spełnieniu dwóch warunków.

Pierwszym jest zgłoszenie otrzymania darowizny do urzędu skarbowego w ciągu pół roku. Drugim jest udokumentowanie otrzymania pieniędzy przelewem lub przekazem.

Przekazanie gotówki nie daje prawa do zwolnienia – co istotne, nawet jeśli otrzymane od rodziców pieniądze od razu wpłacimy na własne konto. Potwierdza to również jedna z ostatnich interpretacji nr 0111-KDIB2-2.4015.125.2019.1.PB.

Do najbliższej rodziny – zaliczamy małżonkę, małżonka, dzieci, wnuki, rodziców, dziadków, pasierba, pasierbicę, rodzeństwo, ojczyma i macochę. Synowa czy zięć, z punktu widzenia podatków, najbliższą rodziną nie są.

Zobacz również: Przepisy o podatku od spadków i darowizn najeżone pułapkami >>

Zmiany w podatkach zawsze pod kontrolą – PRZETESTUJ LEX Księgowość >

Praktyka pokazuje jednak, że obdarowani nie przywiązują szczególnej uwagi do faktu, że wszelkie otrzymane w ten sposób środki pieniężne lub rzeczy podlegają pod przepisy podatkowe i w związku z otrzymaną darowizną może powstać obowiązek podatkowy ciążący na obdarowanym.

Darowizna dla dziecka pełna pułapek

Robert Gniezdzia, radca prawny, partner w kancelarii Chmielniak Adwokaci zwraca uwagę, że zagadnieniem szczególnie ciekawym, ale kryjącym w sobie kilka pułapek podatkowych, jest dokonanie darowizny przez rodziców, lub jedno z nich, na rzecz swojego dziecka. Najczęściej darowizny dotyczą w takich przypadkach pieniędzy lub nieruchomości.

Czytaj w LEX: Umowa darowizny w praktyce notarialnej >

– Darowizny stanowić będą majątek odrębny dziecka, jeśli syn lub córka pozostaje w związku małżeńskim, w którym panuje wspólność majątkowa małżonków – podkreśla ekspert. Wyjaśnia, że jeśli matka chciałaby np.

podarować środki pieniężne, można zawrzeć zwykłą umowę darowizny.

Jeśli z kolei przedmiotem darowizny byłaby nieruchomość, wówczas bezwzględnie konieczne jest zachowanie formy aktu notarialnego, co wiąże się z kosztami.

Warto też dodać, że jeśli rodzice w umowie napiszą, że przekazują pieniądze na zakup mieszkania, a dziecko zamiast nieruchomości kupi np. dwa samochody, wówczas nie mogą oni żądać zwrotu darowanych pieniędzy.

Czytaj w LEX: Jak uniknąć zapłaty podatku od darowizn na przykładach >

Podatek od darowizny w rodzinie – ważny przelew

Karolina Obstój, specjalista ds. podatkowych, menadżer w kancelarii TLA zwraca uwagę, że nie ma znaczenia to, czy pieniądze zostaną przelane na osobiste konto syna, czy na wspólne konto małżonków.

Jej zdaniem, jeżeli matka ma zamiar darować pieniądze tylko synowi, to powinna wyraźnie to wskazać w umowie darowizny i w opisie przelewu.

– Ewentualny przelew na wspólne konto małżonków to jedynie kwestia techniczna (forma realizacji darowizny) i nie powoduje, że z tego powodu pieniądze będą należały do majątku wspólnego małżonków – podkreśla ekspertka.

Czytaj w LEX: Darowizna środków pieniężnych między małżonkami posiadającymi wspólne konto, a zwolnienie podatkowe >

Syn może dokonać zakupu mieszkania za otrzymane pieniądze choćby tego samego dnia, w którym dostał darowiznę.

Zakup rodziców, prezent dla dziecka. Co z podatkiem od darowizny od rodziców?

Zdarzają się przypadki, że rodzice wolą przekazać dzieciom mieszkanie, a nie pieniądze. Wolą je kupić sami. Robert Gniezdzia zwraca jednak uwagę, że w takim przypadku trzeba pamiętać, że całościowe koszty takich transakcji będą wyższe.

Po pierwsze, trzeba liczyć się z kosztami związanymi z zakupem przez rodziców nieruchomości, które np. przy wartości mieszkania wynoszącej 500 tys. zł wyniosą prawie 14 tys. złotych (2-proc. podatek od czynności cywilnoprawnych i taksa notarialna).

Po drugie, przekazanie kupionej nieruchomości dziecku też będzie musiało się odbyć w formie aktu notarialnego. Czyli wiąże się to z obowiązkiem zapłaty drugi raz taksy notarialnej w wysokości ok. 3,5 tys. zł oraz opłaty sądowej od wpisu prawa własności do księgi wieczystej w wysokości 200 zł na rzecz obdarowanego.

Przepisy pozwalają na to, by obie te transakcje (kupno mieszkania i darowizna dla dziecka) zostały objęte jednym aktem notarialnym. 

Czytaj w LEX: Zastosowanie ulgi meldunkowej przy sprzedaży gruntu – omówienie orzecznictwa >

– Z punktu widzenia czynności notarialnych będą to dwie odrębne czynności prawne. Raz, matka kupuje nieruchomość od innej osoby, dwa – daruje tę nieruchomość własnemu dziecku. Zgodnie z par. 11 ust.

3 rozporządzenia ministra sprawiedliwości z 28 czerwca 2004 r.

w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej, jeżeli akt notarialny obejmuje kilka czynności różnych osób, stosuje się maksymalne stawki przewidziane za każdą z czynności z osobna – podkreśla ekspert.

Dodajmy na marginesie, że transakcje mieszkaniowe na rynku wtórnym są opodatkowane 2-proc. podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Kupując nowe mieszkanie od dewelopera, trzeba zapłacić VAT.

Darowizna dla dziecka należy tylko do dziecka

Rodzicom częściej niż kiedyś zależy, by darowizny na rzecz dzieci trafiły tylko do nich, a nie także do ich małżonków. Paweł Szmańkowski, doradca podatkowy w RSM Poland, uspokaja, że darowizna wchodzi do majątku osobistego, chyba że darczyńca postanowił inaczej.

To wola darczyńcy przesądza o wejściu przedmiotu majątkowego (pieniędzy, nieruchomości) do majątku wspólnego, bądź do majątku osobistego. – Jeżeli zatem syn otrzyma pieniądze od matki, a z umowy nie wynika inaczej, to pieniądze wejdą do jego majątku osobistego.

Jeżeli później z tych środków nabędzie on mieszkanie, mimo istnienia wspólności majątkowej, nieruchomość również wejdzie do jego majątku osobistego – podkreśla Szmańkowski. Potwierdza to też Agnieszka Jasica-Skalbmierska, doradca podatkowy, partner w ATA Finance.

Tłumaczy, że mieszkanie otrzymane przez syna będzie stanowić element majątku osobistego małżonka, chyba że darczyńca zaznaczy, że jest to darowizna zarówno dla syna, jak i dla synowej.

Czytaj w LEX: Skutki majątkowe separacji i rozwodu >

Z kolei w sytuacji, w której syn będzie chciał kupić droższe mieszkanie, i do pieniędzy otrzymanych od rodziców, dołoży część pochodzącą z majątku wspólnego jego i żony, małżonka stanie się właścicielką części mieszkania – proporcjonalnie do wspólnej wpłaty i, np. w razie rozwodu, będzie miała prawo tylko do niej.

Zobacz również: Darowizna w gotówce – raz z podatkiem, raz bez >

Najkorzystniej przekazać pieniądze – zwolnienie z podatku od darowizny

Najbardziej optymalnym kosztowo rozwiązaniem będzie dokonanie darowizny w postaci przelewu określonej kwoty pieniężnej na rzecz syna, a następnie zakup przez niego, ze środków pochodzących z darowizny, nieruchomości – podsumowuje Robert Gniezdzia. Zwraca uwagę, że koszty nabycia nieruchomości będą takie same bez względu na to, czy nieruchomość kupują matka czy syn. 

Zobacz więcej:Podział majątku po rozwodzie nie generuje dodatkowego przychodu >>Nowe zasady sprzedaży mieszkania z pułapką na podatnika >>

Samochód w majątku osobistym – www.prawnik-rodzinny.pl

Gazeta Podatkowa nr 57 (1619) z dnia 18.07.2019

Mój mąż jeszcze przed ślubem kupił sobie samochód. W naszym związku obowiązuje wspólność majątkowa. Jest to nasze jedyne auto, do tej pory wykorzystywane rodzinnie.

Również koszty utrzymania, napraw, eksploatacji pokrywaliśmy wspólnie. W momencie, gdy moje relacje z mężem się pogorszyły, auto jest użytkowane tylko przez męża.

Czy jest to zgodne z prawem? Czy mam prawo żądać zwrotu środków przeznaczonych na auto z naszego majątku wspólnego?

Z opisu sprawy wynika, że bezsporne jest, iż wspomniany samochód nie należy do majątku wspólnego małżonków, a do majątku osobistego męża Czytelniczki. To on zatem jest wyłącznym właścicielem tego pojazdu.

Ma prawo samodzielnie decydować o wszystkich kwestiach związanych z tym składnikiem swojego majątku, np. decydować o jego sprzedaży, wynajmie, naprawie itp.

Czytelniczka nie posiada zatem żadnych uprawnień właścicielskich w stosunku do tego pojazdu.

Natomiast kwestia korzystania ze składnika należącego do majątku osobistego jednego z małżonków jest znacznie bardziej złożona. Problem wynika z tego, że sprawa ta jest uregulowana w przepisach tylko w bardzo ograniczonym zakresie. Art. 281 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (Dz. U. z 2017 r. poz. 682 ze zm.

) przewiduje, że jeżeli prawo do mieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. Regulację tę stosuje się odpowiednio do przedmiotów urządzenia domowego.

Nie obejmuje ona jednak innych przedmiotów należących do majątku osobistego małżonka, takich jak np. samochód.

Sprawa rozliczenia nakładów na pojazd, kosztów utrzymania została uregulowana w sposób szczegółowy.

Zakłada się, że każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód.

Nie można jednak żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności (art. 45 § 1 K.r.o.). Oznacza to, że jeśli pojazd był wykorzystywany na potrzeby rodziny – a tak wynika z pytania – wówczas środki np.

 na naprawy pojazdu, jego ubezpieczenie itp. nie podlegają zasadniczo zwrotowi. Natomiast gdy w tym momencie auto nie jest wykorzystywane na potrzeby rodziny, a nadal są łożone na niego środki z majątku wspólnego (np. z pensji, którą uzyskuje Czytelniczka), konieczne będzie dokonanie stosownego rozliczenia.

Wspomnianego zwrotu dokonuje się przy podziale majątku wspólnego, jednak sąd może nakazać wcześniejszy zwrot, jeżeli wymaga tego dobro rodziny.

Leave a Reply

Your email address will not be published.