Samodzielne sprawowanie opieki nad dziećmi przez ojca

Samodzielne sprawowanie opieki nad dziećmi przez ojca Autor: Getty Images Rozwód rodziców jest dla dziecka ogromną życiową zmianą

Opieka nad dzieckiem po rozwodzie to trudny temat. Choć zasady dzielenia opieki nad dzieckiem powinny mieć zawsze na celu jego dobro, to jednak często ustalenia przebiegają w atmosferze walki i nieustannej niezgody. Na najczęstsze pytania dotyczące opieki nad dzieckiem po rozwodzie odpowiada mecenas Anna Gręda-Adamczyk.

Podział opieki na dzieckiem po rozwodzie to temat rzeka. Na najczęstsze pytania dotyczące tek trudnej kwestii odpowiada mecenas Anna Gręda-Adamczyk, z łódzkiej kancelarii prawa rodzinnego.

Kto decyduje o tym, komu przyznana zostanie opieka nad dzieckiem – sąd czy rodzice? Czy jest możliwość porozumienia się między małżonkami w tej sprawie?

Rodzice zawsze w pierwszej kolejności decydują, komu przyznana zostanie opieka nad dzieckiem oraz jak będzie ona sprawowana.

Sąd rozstrzyga na zasadzie subsydiarności, czyli wtedy, kiedy rodzice nie są w stanie porozumieć się samodzielnie, przy pomocy swoich pełnomocników, psychologów oraz w drodze mediacji.

Nie ma nic lepszego niż porozumienie się rodziców co do opieki nad dzieckiem po rozstaniu albo po rozwodzie.

Zawsze polecam skorzystać z mediacji celem wypracowania porozumienia rodzicielskiego. Pamiętać należy zawsze, że rozwodzi się żona i mąż oraz rozstaje partner i partnerka. Mama i tata nigdy się nie rozwodzą oraz nigdy się nie rozstają, lecz powinni wspólnie dążyć do wychowania i utrzymania wspólnego dziecka.

Kiedy sąd decyduje o ograniczeniu opieki – jakie muszą być warunki do podjęcia takiej decyzji?

  • Opieka nad dzieckiem jest ograniczana wtedy, gdy zagrożone jest, choć hipotetycznie, dobro dziecka – całościowy harmonijny rozwój dziecka na każdej płaszczyźnie, w szczególności rozwojowej, edukacyjnej, zdrowotnej, życiowej.
  • Sąd może ograniczyć władzę rodzicielską przez nadzór kuratora sądowego, sąd może ograniczyć władzę rodzicielską przez zobowiązanie rodziców do podjęcia terapii lub leczenia, sąd może ograniczyć władzę rodzicielską przez umieszczenie dziecka w rodzinie zastępczej, sąd może ograniczyć osobiste kontakty rodzica w ten sposób, że będą one odbywać się w obecności drugiego rodzica lub w obecności kuratora sądowego, sąd może także zakazać osobistej styczności rodzica z dzieckiem.
  • Czytaj również: 500 plus po rozwodzie przy opiece naprzemiennej

Rozwód a dziecko. Kontakty z dzieckiem po rozwodzie: jak je egzekwować? [WYWIAD]

Rozwód a podział opieki nad dziećmi

W przypadku ograniczenia opieki np. ojca, czy ma on w ogóle jakiekolwiek prawa do decydowania o dziecku?

Należy wyjaśnić dwa pojęcia: władza rodzicielska i kontakty z dzieckiem.

Władza rodzicielska to obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka, z poszanowaniem jego godności i praw.

Kontakty z dzieckiem to prawo i obowiązek utrzymywania ze sobą kontaktów, niezależnie od tego, czy przysługuje rodzicowi władza rodzicielska.

Kontakty obejmują w szczególności przebywanie z dzieckiem (odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu) i bezpośrednie porozumiewanie się, utrzymywanie korespondencji, korzystanie z innych środków porozumiewania się na odległość, w tym ze środków komunikacji elektronicznej. Jeżeli władza rodzicielska ojca jest ograniczona to oznacza to, że ojciec ma prawo i obowiązek podejmować decyzję z matką w pewnym zakresie a w pewnym zakresie decyzje podejmuje wyłącznie matka dziecka samodzielnie.

Przykładowo, jeżeli władza rodzicielska ojca została ograniczona mu do współdecydowania o planowanych zabiegach operacyjnych oraz wyjazdach zagranicznych powyżej 14 dni to oznacza to, że matka może samodzielnie zadecydować o nagłym leczeniu dziecka np.

skomplikowanym leczeniu operacyjnym po upadku z huśtawki oraz o wyjeździe na 10 dni na zagraniczne wakacje, ale ojciec będzie musiał udzielić zgody na planowane usunięcie operacyjne migdałka i wyjazd zagraniczny na dwa miesiące do znajomych matki do Francji.

Kontakty z dzieckiem mogą być ograniczone w ten sposób, że np. będą odbywać się w obecności kuratora sądowego albo drugiego rodzica. Ograniczenie kontaktów nie wpływa na władzę rodzicielską i ograniczenie władzy rodzicielskiej nie wpływa na prawo do kontaktów. Są to zupełnie dwa niezależne i odrębne od siebie prawa i skorelowane z nimi obowiązki.

Na czym polega opieka naprzemienna i z czym się wiąże – czy np. wtedy nie ma alimentów?

Opieka naprzemienna polega na sprawowaniu opieki przez rodziców w powtarzających się okresach np. tydzień opiekę sprawuje matka a tydzień opiekę sprawuje ojciec.

Im dziecko jest młodsze tym okres ten powinien być krótszy. Zdarza się, że to są okresy nawet dwudniowe/trzydniowe w wypadku dzieci w wieku żłobkowym i przedszkolnym.

Stereotypem jest, że “przy opiece naprzemiennej nie ma alimentów”.

Aby ustalona została opieka naprzemienna to rodzice muszą bardzo dobrze, wręcz celująco ze sobą się porozumiewać w sprawach dziecka i ze sobą rozmawiać. Konflikt rodziców wyklucza sprawowanie opieki naprzemiennej.

Często rodzice postanawiają w wypadku opieki naprzemiennej, że każde z nich ponosi koszty utrzymania dziecka, gdy dziecko u niego przebywa (jedzenie, chemia gospodarcza, odzież, artykuły szkolne) a koszty ponadstandardowe typu: wyprawka szkolna, rower, hulajnoga, organizacja komunii świętej, organizacja urodzin, prywatna operacja dzielone są po połowie między rodzicami.

Prawnie możliwe jest zasądzenie alimentów przy opiece naprzemiennej, chociażby w celu wyrównania stopy życia dziecka u każdego z rodziców, gdy np. jedno z rodziców zarabia średnie miesięczne wynagrodzenie a drugie z rodziców wielokrotność średniego miesięcznego wynagrodzenia.

Czytaj również: 25 lat badań nad rozwodami – wniosek? „To najgorsza krzywda, jaką możecie wyrządzić dziecku”

Pozew rozwodowy: jak napisać pozew o rozwód? Wzór, koszt

Czy jeden z rodziców może zmienić miejsce zamieszkania i przenieść się np. na drugi koniec Polski? Co w takiej sytuacji w widywaniem dziecka?

Taka samodzielna zmiana miejsca zamieszkania może być poczytana jako nadużycie władzy rodzicielskiej. Oboje rodzice powinni więc podjąć taką decyzję. Gdy władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom to każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania. W istotnych zaś sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie.

Wyprowadzenie się z Małopolski na Zachodnie Pomorze jest istotną sprawą dziecka, bo wiąże się z ogromnymi zmianami: placówki edukacyjnej, placówki zdrowotnej, grupy rówieśniczej itd.

W praktyce, gdy jeden z rodziców wyprowadza się “na drugi koniec Polski” sądy zobowiązują rodzica, u którego mieszka dziecko do partycypowania w kosztach dojazdów na kontakty albo do odwożenia dziecka na kontakty do drugiego z rodziców.

Możliwa jest także zmiana miejsca zamieszkania z miejsca zamieszkania matki na miejsce zamieszkania ojca, gdy dziecko nie chce zmiany miejsca zamieszkania.

Słyszałam o przypadku mamy, która miała wyłączną opiekę nad dzieckiem. Jej były mąż zabrał dziecko do psychologa bez jej wiedzy. Czy wyłączna opieka nad dzieckiem np. matki, oznacza, że to ona decyduje o leczeniu, wyjazdach za granicę itd.?

Jeżeli ojciec został pozbawiony władzy rodzicielskiej to ojciec nie ma prawa decydować o leczeniu, czy też terapii psychologicznej dziecka i jej wykonywać.

Wizyty psychologiczne winny się odbywać za zgodą i w porozumieniu obojga rodziców, którym przysługuje prawo wykonywania władzy rodzicielskiej.

Wartość opinii czy zaświadczeń psychologicznych na zlecenie jednego z rodziców jest także dość niska.

Czy dziecko może samo zadecydować, z którym rodziców chce mieszkać?

Sąd, tak jak i rodzice, ma obowiązek uwzględniać rozsądne życzenia dziecka. Ponadto sąd ma prawo wysłuchać dziecko we wszelkich sprawach jego dotyczących, najlepiej w tzw. Niebieskim Pokoju.

Dziecko może także określić swoje preferencje podczas badania psychologicznego na zlecenie sądu.

Wskazania dziecka zostaną poddane ocenie biegłych psychologów, zwłaszcza w zakresie, czy ktoś wpływał na stanowisko wyrażane przez dziecko.

Co robić, jeśli jeden z rodziców ogranicza drugiemu kontakty z dzieckiem, mimo ustaleń sądu?

Jeżeli osoba, pod której pieczą dziecko pozostaje, nie wykonuje albo niewłaściwie wykonuje obowiązki wynikające z orzeczenia albo z ugody zawartej przed sądem lub przed mediatorem w przedmiocie kontaktów z dzieckiem, sąd opiekuńczy w pierwszym etapie, uwzględniając sytuację majątkową tej osoby, zagrozi jej nakazaniem zapłaty na rzecz osoby uprawnionej do kontaktu z dzieckiem oznaczonej sumy pieniężnej za każde naruszenie obowiązku.

W drugim zaś etapie zostanie zasądzona zapłata od jednego z rodziców na rzecz drugiego z rodziców. Postępowanie rodzica, który ogranicza kontakty drugiemu z rodziców może także stanowić nadużycie władzy rodzicielskiej, co w skrajnych wypadkach może doprowadzić do zmiany miejsca zamieszkania dziecka.

Adwokat Anna Gręda-Adamczyk Samodzielne sprawowanie opieki nad dziećmi przez ojca

Autor: archiwum prywatne

Adwokat Anna Gręda-Adamczyk

Od ponad pięciu lat specjalizuje się wyłącznie w prowadzeniu spraw rodzinnych i spraw spadkowych na każdym etapie postępowania: porady prawne, sporządzanie pism procesowych, reprezentacja w sądzie, prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Przy jej pomocy wiele małżeństw zostało rozwiązanych przez rozwód, a sytuacja prawna małoletnich dzieci została prawnie uregulowana w zakresie: alimentów, kontaktów, władzy rodzicielskiej i miejsca zamieszkania.

See also:  Unieważnienie małżeństwa cywilnego z powodu choroby

Samodzielne sprawowanie opieki nad dziećmi przez ojca Małgorzata Wójcik

Osobista opieka nad dzieckiem

Samodzielne sprawowanie opieki nad dziećmi przez ojca Osobista opieka nad dzieckiem/fot. Fotolia

Osoba sprawująca osobistą opiekę nad dzieckiem może korzystać z uprawnień związanych z rodzi­cielstwem, tj. z urlopów macierzyńskich, ojcow­skiego, rodzicielskiego, wychowawczego. W razie niewykonywania osobistej opieki (zaprze­stania jej) w czasie urlopu wychowawczego praco­dawca wzywa pracownika do świadczenia pracy.

Nie można odwołać takiej osoby z innego urlopu związanego z rodzicielstwem, gdyż przepisy nie uzależniają prawa do tego urlopu od sprawowania stałej, osobistej opieki nad dzieckiem. Pracownik (jedno z rodziców) ma prawo do 2 dni zwolnienia od pracy w roku kalendarzo­wym, jeżeli wychowuje co najmniej jedno dziec­ko do 14 lat.

Pracodawca może skontrolować prawidłowość (lub spowodować kontrolę przez ZUS) wykorzy­stywania przez pracownika zwolnień lekarskich od pracy z powodu konieczności sprawowania oso­bistej opieki nad dzieckiem. Kontrola może polegać na ustaleniu, czy pracow­nik:

  • w czasie orzeczonej niezdolności do pracy nie wykonuje pracy zarobkowej albo
  • nie wykorzystuje zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z jego celem oraz
  • poza nim nie ma innych członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, którzy mogą zaopiekować się cho­rym.

W przypadku opieki nad dzieckiem w wieku do 2 lat matka lub ojciec dziecka mają prawo do zwolnienia lekarskiego w celu sprawowania nad nim opieki, nawet jeżeli we wspólnym gospodar­stwie domowym są inni członkowie rodziny, którzy mogliby zająć się dzieckiem.

Rekomendowany produkt: Rodzina 500+ (PDF)

Opieka a ZUS

Osoba sprawująca osobistą opiekę nad dzieckiem własnym, małżonka lub dzieckiem przysposobionym podlega ubezpieczeniom emerytalno-rentowym oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu lub tylko ubezpiecze­niu emerytalnemu w zależności od długości stażu ubezpieczeniowego.

Składki za te osoby opłaca ZUS ze środków budżetu państwa, jeżeli taka osoba nie posiada jednocześnie innego tytułu do ubezpieczeń lub nie posiada uprawnień emerytalnych bądź rento­wych.

Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia osoby sprawującej osobistą opiekę nad dzieckiem jest uzależniona od stażu ubezpieczeniowego przed rozpoczęciem opieki.

Dla osób podlegających ubezpieczeniom co naj­mniej 6 miesięcy podstawę wymiaru na ubezpiecze­nia emerytalne i rentowe stanowi 60% prognozowa­nego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, a na ubezpieczenie zdrowotne podstawę wymiaru stanowi kwota specjalnego zasiłku opiekuńczego.

Dla osób ze stażem krótszym niż 6 miesięcy pod­stawa wymiaru na ubezpieczenie emerytalne wyno­si 75% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę (osoby te nie podlegają obowiązkowi ubezpiecze­nia rentowego oraz ubezpieczenia zdrowotnego).

Obowiązek ubezpieczeń powstaje z dniem rozpo­częcia sprawowania osobistej opieki, a wygasa z dniem jej zakończenia.

Zadaj pytanie na FORUM

Samodzielne sprawowanie opieki nad dziećmi przez ojca Przygotuj się do stosowania nowych przepisów!

Poradnik prezentuje praktyczne wskazówki, w jaki sposób dostosować się do zmian w podatkach i wynagrodzeniach wprowadzanych nowelizacją Polskiego Ładu.

Teraz 39 zł taniej!

Czy ten artykuł był przydatny?

Dziękujemy za powiadomienie

Jeśli nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania w tym artykule, powiedz jak możemy to poprawić.

1/10

Dniami wolnymi od pracy zgodnie z ustawą z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy są:

  • poniedziałki
  • środy
  • piątki
  • niedziele
  • Następne

Jak uzyskać prawo do opieki nad dziećmi?

Samodzielne sprawowanie opieki nad dziećmi przez ojca

Przy rozwodzie małżonków bądź rozstaniu partnerów, rodzice mają na uwadze dobro wspólnych dzieci i niejednokrotnie deklarują współdziałanie w ustaleniu kontaktów z dziećmi, sprawowania opieki i podejmowania decyzji co do ich przyszłości.

Takie ustalenia mogą być poczynione, jeśli małżonkowie bądź partnerzy rozstają się w zgodzie. Wtedy w wyroku orzekającym rozwód sąd jedynie zatwierdza zawarte porozumienie bądź partnerzy rezygnują z sądowego lub pisemnego zawierania postanowień co do przyszłości dzieci.

W braku porozumienia, rozstrzygnięcie co do opieki nad dziećmi musi wydać sąd.

Opieka nad dziećmi po rozwodzie małżonków
O sposobie uregulowania władzy rodzicielskiej sąd musi orzec w wyroku rozwodowym. Najczęściej orzeknie także o uregulowaniu kontaktów.

Jeżeli jednak strony zgodnie wniosą, by kontakty nie były regulowane (ponieważ np. samodzielnie ustalą sposób ich realizowania), sąd tego nie uczyni.

W związku z powyższym, już w pozwie lub odpowiedzi na pozew o rozwód powinno się zawnioskować o powierzenie władzy rodzicielskiej i uregulowanie kontaktów.

Władza rodzicielska, zgodnie z definicją zawartą w art.

95 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, to w szczególności „obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka, z poszanowaniem jego godności i praw”.

Uregulowanie władzy rodzicielskiej może polegać na pozostawieniu obojgu rodzicom pełnej władzy lub powierzeniu jej wykonywania jednemu rodzicowi, z ograniczeniem władzy drugiego do określonych obowiązków i uprawnień.

Drugie rozwiązanie jest stosowane wtedy, kiedy rodzice nie mogą się porozumieć i sąd uzna, że niecelowym jest, by każdą decyzję dotyczącą dziecka musieli podejmować wspólnie.

W praktyce bowiem mogłoby się zdarzyć, że rodzic z pełnią władzy rodzicielskiej, jednak niesprawujący opieki na co dzień, domagałby się informowania o wszystkich czynnościach dotyczących dziecka i udziału w podejmowaniu decyzji chociażby co do tego, jak dziecko w danym dniu ma być ubrane czy jakie posiłki spożywać.

W związku z tym przy braku porozumienia miedzy rodzicami, sądy często ograniczają władzę rodzicielską jednego z rodziców i pozostawiają mu prawo do współdecydowania o najważniejszych (istotnych) sprawach życiowych dziecka. Przez „najważniejsze sprawy życiowe dziecka” zazwyczaj przyjmuje się miejsce zamieszkania, leczenie poważnych chorób i poddawanie się operacjom, edukację (wybór szkoły, zawodu), wyjazd za granicę.

Zawarcie porozumienia i jego zatwierdzenie przez sąd jest rozwiązaniem bezpieczniejszym, w szczególności z punktu widzenia rodzica, u którego dziecko nie będzie miało stałego miejsca pobytu.

Dzięki temu rodzic będzie mógł egzekwować realizowanie kontaktów.

Jeśli porozumienie nie zostanie zawarte, to w przypadku pogorszenia relacji między byłymi małżonkami, konieczne będzie złożenie wniosku o uregulowanie kontaktów, wiążące się z kolejnym postępowaniem sądowym.

Opieka nad dziećmi po rozstaniu partnerów

Jeżeli decyzję o rozstaniu podejmą partnerzy nie będący małżeństwem, uregulowanie władzy rodzicielskiej i kontaktów z dzieckiem ma szczególnie istotne znaczenie. Władza rodzicielska przysługuje bowiem obojgu rodziców i póki nie zostanie sądownie ograniczona, rodzice mają prawo (i obowiązek) wychowywania dziecka, ustalania miejsca pobytu, nieograniczonego kontaktu.

W związku z tym, jeśli rodzice są mocno skonfliktowani i nie mogą porozumieć się co do opieki, zachowanie jednego z rodziców, polegające na uniemożliwianiu kontaktu dziecka z drugim rodzicem, nie będzie kwalifikowane jako tzw. porwanie rodzicielskie.

Ponieważ nie będzie można zarzucić rodzicowi uprowadzenia dziecka, to bez nakazu sądu Policja raczej nie podejmie działań mających na celu ustalenie miejsca pobytu małoletniego.

Aby uzyskać prawo do opieki nad dzieckiem, należy wystąpić do właściwego sądu rejonowego z wnioskiem o powierzenie władzy rodzicielskiej i uregulowanie kontaktów. Sąd przeprowadzi rozprawę, podczas której wysłucha oboje rodziców.

Sąd może także zarządzić przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, podczas którego kurator zbierze informacje o miejscu zamieszkania dziecka, przebiegu nauki, spędzania wolnego czasu, a także warunków bytowych rodziców.

Celem wywiadu jest zgromadzenie jak największej liczby informacji, które pozwolą ocenić sądowi, który z rodziców daje większą gwarancję prawidłowego sprawowania opieki nad dzieckiem. W tym celu sąd może także postanowić o przeprowadzeniu dowodu z opinii biegłego.

Najczęściej powoływany jest biegły psycholog, który ocenia stan relacji łączących dzieci z każdym z rodziców, kompetencje wychowawcze rodziców i ustala, czy dobro dziecka pozwala na przyznanie opieki wnioskującemu rodzicowi.

Orzekając o powierzeniu władzy rodzicielskiej, sąd w pierwszej kolejności musi kierować się dobrem dziecka. Wymaga to wzięcia pod uwagę wszystkich czynników, a więc psychicznych – tego, z którym z rodziców dziecko ma lepszy kontakt, który rodzic potrafi lepiej zadbać o potrzeby dziecka, ale także materialnych – bezpiecznego otoczenia, warunków miejsca zamieszkania.

Zmiana orzeczenia o władzy rodzicielskiej

Orzeczenie o władzy rodzicielskiej i kontaktach może być zmienione, zarówno to wynikające z wyroku rozwodowego, jak i z samodzielnego postanowienia sądu rodzinnego. Przesłanką jest dobro dziecka, które jednak nie musi być drastycznie naruszane czy istotnie zagrożone.

Zmianę w zakresie kontaktów można przeprowadzić nie tylko wtedy, gdy jeden z rodziców sprawuje opiekę nieprawidłowo (w takim przypadku zmiana jest wręcz konieczna i powinna dotyczyć nie tylko kontaktów, ale w ogóle zakresu władzy rodzicielskiej), ale także gdy z powodu np.

dorastania dziecka korzystne będzie inne uregulowanie kontaktów. W szczególności jeśli orzeczenie zostało wydane, kiedy dziecko było kilkuletnie i uznano, że większość czasu powinno spędzać z matką (i np. wykluczono nocowanie u ojca), to po osiągnięciu odpowiedniego wieku, można wnioskować o rozszerzenie kontaktów.

Może ono dotyczyć np. zwiększenia liczby godzin czy dni, które dziecko spędza z drugim rodzicem, wydłużenia okresu wspólnego spędzania wakacji.

Jeżeli w pierwotnym wyroku sąd uznał, że kontakty muszą odbywać się w obecności kuratora bądź tylko w miejscu zamieszkania dziecka, to w przypadku prawidłowego realizowania kontaktów, pozytywnej oceny kuratora, można ubiegać się o zniesienie ograniczeń.

See also:  Przesłanki orzeczenia rozwodu

Czynnikiem, który biorą pod uwagę sądy przy rozstrzyganiu o zmianie władzy rodzicielskiej, jest stabilizacja i poczucie bezpieczeństwa dziecka. Przyjmuje się, że środowisko, w którym dziecko się wychowuje, nie powinno być gwałtownie i radykalnie zmieniane.

Inną okolicznością, którą sąd powinien się kierować, jest dyrektywa zawarta w art. 58 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wskazująca, że „Rodzeństwo powinno wychowywać się wspólnie”.

Zawsze jednak przesłanki te rozpatrywane są w kontekście nadrzędnej zasady, jaką jest dobro dziecka.

Kancelaria NMB zajmuje się prowadzeniem spraw rozwodowych oraz spraw o uregulowanie opieki nad dzieckiem i alimenty, jak i innych spraw z zakresu prawa rodzinnego.

Opieka nad dzieckiem w razie rozwodu | Kancelaria KWW

Opublikowano 09:41 w Małżeństwo i rozwód przez Kancelaria 60 komentarzy

Powierzenie opieki nad dzieckiem jednemu z małżonków w przypadku rozwiązania małżeństwa stanowi jeden z obligatoryjnych elementów wyroku rozwodowego. Obowiązek ten wynika z przepisów Kodeksu rodzinnego, co powoduje, że sąd musi zawsze rozstrzygać o tej delikatnej kwestii.

Porozumienie w przedmiocie opieki nad dzieckiem

Rodzice podejmując decyzję o rozwodzie, posiadają uprawnienie do zawarcia porozumienia dotyczącego sposobu i zakresu powierzenia wykonywania opieki nad dzieckiem jednemu z rodziców. Porozumienie może zawierać również warunki kontaktowania się z dzieckiem przez drugiego z rodziców.

W szczególnie konfliktowych przypadkach, gdy nie jest możliwe zawarcie porozumienia przez samych rodziców, z pomocą mogą służyć pracownicy rodzinnego ośrodka diagnostyczno-konsultacyjnego, mediator, a także kurator rodzinny. Sąd opiekuńczy rozstrzygając o sposobie sprawowania opieki nad dzieckiem, powinien brać pod uwagę ustalenia rodziców.

Sąd może samodzielnie określić formę kontaktów w przypadku braku ustaleń rodziców a także, gdy zawarte porozumienie jest sprzeczne z dobrem dziecka. Umieszczone w treści wyroku porozumienia zwiększa pewność jego respektowania. Co więcej, daje podstawę do dochodzenia roszczeń wobec ewentualnego łamania ustaleń przez jednego z rodziców.

Na decyzję sądu w tym zakresie ważny wpływ może mieć opinia ustawowego przedstawiciela małoletniego, a w poważniejszych przypadkach sąd powinien posiłkować się także opinią przedstawianą przez osoby najbliższe. Podobnie jak w kwestii porozumienia, wysłuchanie dziecka lub osób najbliższych może być dokonywane przez pracowników rodzinnego ośrodka diagnostyczno- konsultacyjnego.

Przepisy kodeksu postępowania cywilnego uzależniają możliwość wysłuchania samego zainteresowanego od jego rozwoju umysłowego, stanu zdrowia i stopnia dojrzałości. Wysłuchanie odbywa się poza salą posiedzeń sądowych.

Opieka a władza rodzicielska

Kontakty rodziców z dzieckiem są uzależnione od kilku czynników. Przede wszystkim główny wpływ na decyzję sądu ma zakres praw rodzicielskich posiadanych przez rodziców.

Zgodnie z przepisami Kodeksu rodzinnego, sąd może: powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców ograniczając władzę rodzicielską drugiego do określonych obowiązków i uprawnień w stosunku do osoby dziecka, powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom, zawiesić władzę rodzicielską jednego lub obojga rodziców, ograniczyć władzę rodzicielską jednego lub obojga rodziców, pozbawić władzy rodzicielskiej jednego lub obojga rodziców. Sąd zobowiązany jest do tego, aby w wyroku zawsze rozstrzygać o kwestiach powierzenia opieki nad dzieckiem, niezależnie od tego, czy wcześniej zapadły orzeczenia dotyczące ograniczenia, zawieszenia, czy pozbawienia władzy rodzicielskiej. Sąd posiada także uprawnienie do przywrócenia władzy rodzicielskiej osobie, która wcześniej została jej pozbawiona. Ponadto, jeżeli wymaga tego dobro dziecka, sąd opiekuńczy może zmienić rozstrzygnięcie o władzy rodzicielskiej i sposobie jej wykonywania zawarte w wyroku orzekającym rozwód lub separację.

Sposób kontaktowania się z dzieckiem

Kodeks Rodzinny i Opiekuńczy wymienia przykładowo formy kontaktów z dzieckiem wskazując, że mogą one polegać na przebywaniu z dzieckiem (odwiedziny, spotkania, zabieranie dziecka poza miejsce jego stałego pobytu) i bezpośrednim porozumiewaniu się, utrzymywanie korespondencji, korzystaniu z innych środków porozumiewania się na odległość, w tym ze środków komunikacji elektronicznej.

Wymienione w Kodeksie sposoby nie są katalogiem zamkniętym, dlatego sąd opiekuńczy kierując się dobrem dziecka, a także interesem rodziców, może orzec inną formę kontaktów z dzieckiem.

Ponadto, wyrok orzekający o rozwodzie może zawierać w szczególności: zakaz spotykania się z dzieckiem przez jednego z rodziców, zakaz zabierania dziecka poza miejsce jego stałego pobytu, zezwolenie na spotykanie się z dzieckiem tylko w obecności drugiego z rodziców albo opiekuna, kuratora sądowego lub innej osoby wskazanej przez sąd, ograniczenie kontaktów do określonych sposobów porozumiewania się na odległość oraz zakaz porozumiewania się na odległość. Trzeba pamiętać, że sąd opiekuńczy ze względu na dobro dziecka, posiada możliwość zmiany swojego rozstrzygnięcia w sprawie ustalenia sposobu kontaktów z dzieckiem. W postępowaniu rozwodowym, określenie formy kontaktowania się rodziców z dzieckiem powinno mieć dla zainteresowanych znaczenie nadrzędne. Rodzice, a także sąd muszą kierować się zawsze zarówno dobrem dziecka, jak i zapewnieniem w miarę możliwości swobodnego kontaktu drugiego rodzica z małoletnim. Powyższe uregulowania stosuje się odpowiednio przy orzeczeniu przez sąd separacji.

Co przysługuje ojcu dziecka po narodzinach?

Pierwsze lata życia dziecka są kluczowe dla jego rozwoju. Rola ojca w opiece nad noworodkiem jest nieoceniona. Właśnie dlatego nie tylko kobiety, ale i mężczyźni mają prawo do przywilejów związanych z opieką nad dzieckiem.

Do najważniejszych uprawnień, przysługujących mężczyznom wychowującym dzieci, należą m.in.: urlop ojcowski, zwolnienie od pracy z tytułu urodzenia dziecka, urlop rodzicielski czy urlop wychowawczy.

Mało kto wie jednakże, że ojciec dziecka może również wnioskować o tzw. L4 na matkę dziecka. Kiedy i w jakim wymiarze można takie zwolnienie otrzymać oraz gdzie i kiedy złożyć stosowne dokumenty dowiedzą się Państwo w dalszej części artykułu.

Urlop ojcowski

Mężczyźnie wychowującemu dziecko przysługuje urlop ojcowski w wymiarze do 2 tygodni. Taki urlop można wykorzystać w jednej lub dwóch częściach w dowolnie wybranym momencie. Maksymalnie jednakże do ukończenia przez dziecko 2 roku życia. Jest to wyłączne i samodzielne prawo ojca, a pracodawca jest zobowiązany do jego udzielenia na pisemny wniosek pracownika.

Zwolnienie od pracy z tytułu urodzenia dziecka

Mężczyźnie któremu urodziło się dziecko przysługują z tego tytułu również dwa dni zwolnienia od pracy. Uprawnienie to przysługuje z mocy prawa, pracodawca zatem nie ma prawa odmówić zwolnienia. Za ten czas pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.

Prawo do części urlopu macierzyńskiego lub urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego

Pierwsze 14 tygodni urlopu macierzyńskiego przysługuje wyłącznie matce, później natomiast może ona dowolnie podzielić się nim z ojcem dziecka.

Ojcu przysługuje zatem:

  • 6 tygodni urlopu – w przypadku urodzenia jednego dziecka przy jednym porodzie oraz w przypadku przyjęcia na wychowanie jednego dziecka;
  • 8 tygodni urlopu– w przypadku urodzenia przy jednym porodzie dwojga lub więcej dzieci oraz w przypadku równoczesnego przyjęcia na wychowanie dwojga lub więcej dzieci.

Ojciec przebywający na takim urlopie otrzymuje 100 % podstawy wymiaru zasiłku.

Urlop rodzicielski

Po skończonym urlopie macierzyńskim, zarówno matka jak i ojciec mogą skorzystać z urlopu rodzicielskiego. Przysługuje on zarówno matce jak i ojcu w wymiarze 32 tygodni, a przy jednoczesnym urodzeniu więcej niż jednego dziecka 34 tygodni.

Urlopu udziela się jednorazowo lub maksymalnie w czterech częściach. Na wykorzystanie urlopu rodzicielskiego rodzice mają czas do ukończenia przez dziecko 6 roku życia.

Urlop rodzicielski udzielany jest na pisemny wniosek pracownika. Należy go złożyć nie później niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu.

Urlop wychowawczy

Pracownik, który jest zatrudniony przez co najmniej 6 miesięcy ma prawo do urlopu wychowawczego w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem. Wymiar tego urlopu wynosi maksymalnie 36 miesięcy. Udziela się go nie dłużej niż do ukończenia przez dziecko 6 roku życia. Zwolnienie udzielane jest w nie więcej niż 5 częściach.

W ramach urlopu wychowawczego każde z rodziców ma wyłączne prawo do skorzystania z niego w wymiarze 1 miesiąca i nie można tej części przenieść na drugiego rodzica. Skorzystanie przez jednego z rodziców ww. miesiąca pomniejsza liczbę pozostałego urlopu do wykorzystania.

Urlop wychowawczy od pozostałych uprawnień różni się tym, że jest bezpłatny i za jego okres nie przysługuje wynagrodzenie i świadczenie z ZUS.

L4 na matkę dziecka

Zwolnienie lekarskie na matkę dziecka może wystawić lekarz, który wypisuje kobietę ze szpitala, ginekolog lub lekarz rodzinny. Wystawia się je w sytuacji kiedy istnieje duże prawdopodobieństwo, że kobieta będzie potrzebować opieki, a nie ma innych osób, które mogą ją zapewnić.

See also:  Potrącanie kosztów komorniczych z kwoty alimentów

W praktyce oznacza to, że we „wspólnym gospodarstwie” nie przebywają osoby zdrowe i dysponujące czasem do stałego opiekowania się matką nowonarodzonego dziecka. Do takich osób nie zalicza się osób starszych, chorych, posiadających gospodarstwo rolne, odpoczywających po nocnej zmianie czy dzieci poniżej 14 roku życia. Przebywanie ww.

osób we „wspólnym gospodarstwie” nie stoi na przeszkodzie, aby mężczyzna ubiegał się o zwolnienie na matkę dziecka.

Tego typu zwolnienie nie ma nic wspólnego ze zwolnieniem, które mężczyzna może otrzymać w celu opieki nad dzieckiem.

Artykuł 32 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa wskazuje, że zasiłek opiekuńczy przysługuje ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki w przypadku porodu lub choroby małżonka ubezpieczonego lub rodzica dziecka, stale opiekujących się dzieckiem, jeżeli poród lub choroba uniemożliwia temu małżonkowi lub rodzicowi sprawowanie opieki.

L4 na matkę dziecka – Kto może ubiegać się o zwolnienie?

Pierwsze dni po porodzie zdecydowanie nie należą do najłatwiejszych. Jeśli kobieta nie może samodzielnie sprawować opieki na dzieckiem i niezbędna jest w tym zakresie pomoc jej męża lub partnera może on skorzystać z płatnego zwolnienia lekarskiego udzielanego na opiekę nad żoną lub partnerką, która jest po porodzie.

Zwolnienie lekarskie z tytułu opieki nad żoną lub partnerką przysługuje nie tylko małżonkom, ale również parom, których związek nie jest sformalizowany. Opiekę nad partnerką można uzyskać, gdy ma się wspólne dziecko.

O zasiłek opiekuńczy można wnioskować zarówno będąc na umowie o pracę, jak i umowie zlecenie czy prowadząc działalność gospodarczą, pod warunkiem zgłoszenia się do ubezpieczenia chorobowego.

Jak otrzymać zwolnienie na opiekę nad żoną/partnerką po porodzie?

Mężczyzna który chciałby otrzymać tzw. zwolnienie na matkę dziecka powinien złożyć do swojego zakładu pracy następujące dokumenty:

  • Zwolnienie lekarskie w związku z opieką wypełnione przez lekarza, wypisującego kobietę ze szpitala, ginekologa lub lekarz rodzinnego (będzie to papierowe zwolnienie ZUS ZLA albo wydruk zwolnienia elektronicznego e-ZLA);
  • Wypełniony wniosek o zasiłek opiekuńczy na opiekę nad chorym członkiem rodziny (druk ZUS Z-15b)
  • Zaświadczenie płatnika składek na druku ZUS Z-3 (dla pracowników), ZUS Z-3b (dla prowadzących działalność, współpracujących z nimi) lub ZUS Z-3a (dla pozostałych).
  • Skrócony odpis aktu urodzenia dziecka potwierdzający ojcostwo wnioskującego.

W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej, dokumenty należy dostarczyć bezpośrednio do ZUS.

Zasiłek opiekuńczy to 80% podstawy wymiaru i wypłacany jest przez ZUS.

Ile dni można wziąć na opiekę nad żoną/partnerką?

Zazwyczaj podaje się, iż jest to 14 dni. Okres ten jednak nie wynika z żadnych przepisów prawa a jest to limit jaki można wykorzystać w danym roku kalendarzowym na opiekę nad innym członkiem rodziny. W związku z tym przyjęło się, że również w przypadku uzyskania zwolnienia na opiekę nad żoną/partnerką również przysługuje maksymalnie 14 dni.

  • O wystawieniu zwolnienia lekarskiego na opiekę i ilości dni zawsze jednak decyduje lekarz, biorąc pod uwagę stan zdrowia kobiety po porodzie.
  • W przypadku, gdy ubezpieczona matka po urodzeniu dziecka wymaga opieki szpitalnej ze względu na stan zdrowia uniemożliwiający jej sprawowanie opieki nad dzieckiem, ojcu dziecka przysługuje zasiłek opiekuńczy trwający 8 tygodni, jeżeli przerwie zatrudnienie lub inną działalność zarobkową w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem.
  • Autorką artykułu jest Ewelina Wolny, adwokat zarejestrowana w portalu Casum,pl, na co dzień świadcząca usługi prawne w kancelarii adwokackiej w Środzie Śląskiej.

Jakie dowody należy zebrać, aby mieć przyznaną opiekę nad dzieckiem i ograniczyć/pozbawić ją drugiej strony? | KHG Group

Pojęcie władzy rodzicielskiej i jej zakres

Władza rodzicielska związana jest z prawem i obowiązkiem wychowania dziecka, sprawowania pieczy nad nim i nad jego majątkiem, a także związana jest z przedstawicielstwem ustawowym co wiąże się z obowiązkiem podejmowania decyzji za dziecko, które ze względu na swój wiek nie jest w stanie podejmować samodzielnych rozsądnych decyzji. Chociaż oczywiście rodzice przed powzięciem decyzji w ważniejszych sprawach dotyczących osoby lub majątku dziecka powinni je wysłuchać, jeżeli rozwój umysłowy, stan zdrowia i stopień dojrzałości dziecka na to pozwala, oraz uwzględnić w miarę możliwości jego rozsądne życzenia.

  • Warto również mieć na uwadze, że władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny.
  • Co do zasady władza rodzicielska wygasa, gdy dziecko osiągnie pełnoletniość, ale zdarzają się sytuację kiedy to sąd rodzinny ogranicza lub całkowicie pozbawia władzy rodzicielskiej ojca lub matki dziecka.
  • Powody ograniczenia władzy rodzicielskiej

Powód ograniczenia władzy rodzicielskiej może być różny. Niektóre sytuacje mogą być na tyle wyjątkowe, że nie mieszczą się w zakresie tych powszechnie znanych motywów. Wówczas polecamy od razu skontaktować się z naszymi adwokatami w celu uzyskania indywidualnej porady prawnej.

Najczęściej jednak ograniczenie praw rodzicielskich następuje z dwóch ogólnie sformułowanych powodów. Po pierwsze w związku z rozstaniem się rodziców na przykład w przypadku rozwodu, a po drugie w związku z zagrożeniem dobra dziecka.

Rozwód jak wiadomo nie zawsze przebiega spokojnie i bezkonfliktowo. Niektórzy małżonkowie przed sądem zaciekle walczą o majątek i dzieci. Nawet zwykłe rozstanie się partnerów wychowujących dotychczas wspólnie dzieci rodzi wiele konfliktów.

Ustalenie podziału obowiązków dotyczących dzieci, gdy rodzice przeżywają rozstanie nie jest łatwe. Wówczas rodzic w związku z ograniczonym kontaktem z drugim rodzicem może chcieć mu ograniczyć władzę rodzicielską lub nawet całkowicie jej pozbawić.

Przychylenie się sądu do tego wniosku skutkuje ograniczeniem władzy rodzicielskiej do ściśle określonych obowiązków i praw, które określone są przez sąd.

Drugi rodzic od tego momentu będzie mógł samodzielnie decydować o kwestiach związanych z przyszłością dziecka, na przykład wyborem szkoły, wydaniem paszportu, czy wyjazdem za granicę. Jego uprawnienia pozwolą mu również decydować w zwykłych bieżących sprawach życia codziennego dziecka.

W wypadku zaistnienia drugiego powodu tj. zagrożenia dobra dziecka ma miejsce wówczas kiedy:

  • rodzic w skrajnie nieodpowiedzialny sposób sprawuje opiekę nad dzieckiem. Narażając go przy tym na niebezpieczeństwo (np. opieka pod wpływem alkoholu, stosowanie przemocy wobec dziecka, czy brak pomocy gdy dziecko jest chore);
  • władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody (np. gdy rodzic zaginął, odbywa długą karępozbawienia wolności, jest przewlekle chory, wyjechał za granicę na stałe);
  • rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej (np. nadmiernie karcą dziecko, wykorzystują seksualnie, zmuszają do ciężkiej pracyzarówno w celach zarobkowych jak i w gospodarstwie domowym, namawiają dziecko do popełnienia przestępstw).
  1. Pozbawienie władzy rodzicielskiej może dotyczyć obojga rodziców, ale może zostać orzeczone tylko w stosunku do jednego z nich, jeśli tylko jednego z rodziców dotyczy przyczyna.
  2. Wszczęcie postępowania dotyczącego ograniczenia/pozbawienia władzy rodzicielskiej
  3. Aby sąd mógł wydać orzeczenie w sprawie ograniczenia tudzież odebrania władzy rodzicielskiej, rodzic lub każda osoba, która ma wiedzę o zdarzeniach świadczących o tym, że dziecko może być krzywdzone lub zaniedbywane musi złożyć wniosek z takim żądaniem.

Możliwa jest również sytuacja, gdy sąd wszczyna postępowanie z urzędu. W takiej sytuacji rodzice nieletniego dostają zawiadomienie o sprawie i mają prawo przedstawić własnych świadków i dowody.

Dowody

Dowodami w sprawie o odebranie/ograniczenie władzy rodzicielskiej może być wszystko, co może świadczyć o prawdziwości tezy zawartej we wniosku.

Przykładowo w momencie podniesienia zarzutu przez jednego z rodziców, że drugi rodzic stosuje przemoc wobec dziecka, we wniosku o odebranie władzy rodzicielskiej należy zawrzeć wszelkie materiały, które potwierdzą ten zarzut. Mogą to być dowody w formie zdjęć, zaświadczenia lekarskiego, zeznań świadków, opinii psychologów czy wywiadu w szkole.

A w sytuacji wnioskowania o ograniczenie władzy rodzicielskiej, z powodu całkowitego braku kontaktu z drugim rodzicem, warto przedłożyć informację o aktualnym stanie zamieszkania owego rodzica (albo informację o braku wiedzy gdzie aktualnie zamieszkuje), zeznania świadków na okoliczność potwierdzenia, że rodzic przejawia całkowity brak zainteresowania dzieckiem lub istnieją przeszkody w uzyskaniu zgody na podjęcie czynności istotnych dla dziecka, można również przedłożyć potwierdzenie nieskutecznej próby nawiązania kontaktu z rodzicem itp.

Podsumowanie

Podsumowując, dowodami w sprawie może być naprawdę wszystko jeżeli tylko udowadnia ono stan faktyczny zawarty we wniosku. Najwyższą wartość dowodową będą mieć te dowody, które trudno będzie podważyć i co do których sąd nie będzie mieć wątpliwości (tj. zdjęcia, nagrania, opinia psychologa, zaświadczenia lekarskie itd.

), nieco mniejszą wartość będą miały dowody, co do których może zajść wątpliwość obiektywizmu (tj. zeznania osoby składającej wniosek i jej/jego najbliższej rodziny, zeznania dziecka – gdyż może on być pod naciskiem lub presją jednego z rodziców). Jednak mimo wszystko warto zawrzeć wszelkie materiały powiązane ze sprawą.

W celu napisania odpowiedniego, merytorycznego i profesjonalnego wniosku warto zwrócić się o pomoc do specjalistów z Kancelarii KHG we Wrocławiu, którzy dzięki swojemu długoletniemu doświadczeniu wiedzą jak sporządzić wniosek, wyargumentować istniejące dowody oraz dochodzić roszczeń klientów bezpośrednio przed sądem.

Leave a Reply

Your email address will not be published.