Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Zmarł mój mąż. Posiadał nieruchomości nabyte na swoje nazwisko. Ja jestem właścicielką ruchomości (samochody, przyczepa). Proszę o informację, jak dziedziczymy – mamy wspólne dziecko, a mąż miał też dziecko z pierwszego małżeństwa.

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Zmarł mój mąż, nie pozostawił testamentu. Masę spadkową stanowi mieszkanie spółdzielcze własnościowe, garaż. Nie ma żadnych długów. Mamy 3 synów. Jeden mieszka w Polsce, drugi mieszka na stałe w USA. Trzeci syn mieszkał także w USA, ale już nie żyje. Zatem…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Sprawa o dział spadku (ustawowy) jest aktualnie w sądzie, nie ma jeszcze rozstrzygnięcia co do wielkości spłaty. Odroczono wyrok z uwagi na braki formalne u jednego z udziałowców. Jest propozycja spłaty z mojej strony jako wnioskodawcy, która zostanie…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Tato zmarł 11 lat temu, nieruchomość rodzinna, czyli dom i działka, we wszystkich dokumentach była zapisana na jego nazwisko. Mama zmarła przed miesiącem. Zostało nas troje rodzeństwa. W domku rodzinnym mieszka samotnie moja siostra. Jak przeprowadzić sprawę spadkową, aby…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Mieszkanie własnościowe należało do obojga rodziców. Tato niedawno zmarł, pozostawiając wdowę i czworo dzieci. Dwoje z nich od lat mieszka za granicą (w Kanadzie) i nie wnosi żadnych roszczeń do spadku. Mama mieszkanie chciałaby przepisać na mnie. Z jakimi…

Po śmierci rodziców odziedziczyliśmy z bratem nieruchomość, czyli dom wraz z działką. Na początku byliśmy zgodni co do sprzedaży, ale brat bez porozumienia ze mną zajął dom, sprowadzając do niego córkę z rodziną. Sytuacja już się ciągnie od kilku lat,…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Moja mama zmarła dwa lata temu, tata żyje. Rodzice mieli nas dwoje – mnie i siostrę, ona mieszka z mężem w innej miejscowości. Rodzice są właścicielami działki z dwoma domami, jeden zamieszkały, drugi do remontu, oraz budynku gospodarczego – to ich…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Po moim zmarłym ojcu pozostało mieszkanie, a do spadku uprawniona jest mama, siostra i ja. Co trzeba zrobić, żeby poświadczyć spadek i scedować moje i siostry udziały na mamę? Zgodnie postanowiłyśmy, że zrzekniemy się spadku na rzecz mamy, aby została…

Jestem współwłaścicielką nieruchomości gruntowej zabudowanej domem mieszkalnym. Udziałowcem w spadku jest też bratanica mojego zmarłego męża. Małżonek, którego nieruchomości są „ojcowizną”, zmarł w 2009 r. Dom, w którym mieszkam, stanowi…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Mama i tato zmarli przed 10 laty, mamy postanowienie sądu, że każda z nas (córek) nabyła po 1/3 majątku. Chcemy przeprowadzić dział spadku po rodzicach. W skład majątku wchodzą 2 działki i działka z nieruchomością, tj. dom, w którym mieszkam…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Kilka miesięcy temu zmarł mój ojciec. Spadkobiercą jest moja macocha i ja. Wiem, że nie było rozdzielności majątkowej. Dowiedziałem się, że macocha i ojciec mieli założone kilka lokat bankowych, przy czym część z nich była założona na ojca, a część na…

Trzy lata temu kupiliśmy z mężem działkę zapisaną na mnie i na niego. Niestety mąż zmarł w wypadku dwa miesiące temu. Myślałam, że cała działka przechodzi na mnie. Obawiam się jednak, że rodzice i brat męża też mają do niej prawo. Czy to możliwe? Jaki…

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Czy do działu spadku u notariusza muszą zgłosić się osobiście wszyscy spadkobiercy, czy może to być tylko jeden spadkobierca z pełnomocnictwami pozostałych?

Spłata brata ze wspólnych środków a prawo do mieszkania po teściowej

Ja i siostra otrzymałyśmy spadek po zmarłych rodzicach. Są to nieruchomości rolne i budowlane oraz stary, rozwalony dom. Siostra chce przejąć wszystkie działki, a mi zostawić ruderę. Uważam, że to niesprawiedliwe. Jak więc dokonać innego podziału? Kto o tym…

Odziedziczyłam po dziadku 1/4 majątku (nie wiem, ile tego dokładnie jest, ale wchodzi w to domek, ogród, stodoła, pole). Rodzina, która otrzymała resztę, korzysta z całości bez mojej zgody. Chciałabym upomnieć się o spadek, doprowadzić do jego oszacowania…

Trzy lata temu zmarła moja mama po ciężkiej chorobie. Przepisała swoją część gospodarstwa w testamencie na swojego męża, a mojego ojca. Podczas odczytu testamentu mój ojciec zobowiązał się że w przeciągu 5 lat przepisze całość na mnie w zamian za…

Niedawno zmarł mój mąż. W skład wspólnego majątku wchodzą pieniądze i samochód. Mąż zostawił testament, w którym do spadku powołał mnie jako żonę i dziecko z pierwszego małżeństwa – po połowie. Jak najszybciej załatwić postępowanie…

Moja mama zmarła dwa lata temu. Zostawiła po sobie mieszkanie własnościowe, które odziedziczyli w częściach ułamkowych: 1/3 córka (moja siostra), po 1/6 dwie wnuczki (córki mojego brata) i po 1/9 troje moich dzieci. Ja i brat posiadamy zgodę sądu rodzinnego na…

Po moim zmarłym mężu jego córka (moja pasierbica) jako spadkobierczyni otrzymała w spadku ułamkowy udział we współwłasności (8 m 2 ) mieszkania. Czy ona jako współwłaścicielka ma prawo zamieszkiwania w tym mieszkaniu? Od ponad 50 lat mieszkałam w nim ze…

Nie wiem, jak zakończyć sprawę udziałów w spadku po zmarłym ojcu. Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku już się odbyło. Ojciec miał drugą żonę i dwoje dzieci z tego małżeństwa. Moja mama (czyli jego pierwsza żona) zmarła zaraz po moim urodzeniu…

Siostra chce przejąć majątek po zmarłych rodzicach. Czy prawo określa termin na spłatę drugiego spadkobiercy (w tym przypadku – mnie)? Siostra chce wydłużyć ten termin maksymalnie, a mi zależy na szybkiej spłacie.

Na mocy orzeczenia sądu spadek po zmarłej mamie został podzielony w częściach równych między syna, córkę i męża (1/3). W skład spadku wchodzi nieruchomość, w której syn i córka mają po 1/6 udziałów, a ojciec 2/3 udziałów. Pięć lat temu syn, za (ustną) zgodą ojca i…

Czy po sądowym stwierdzeniu nabycia spadku w trybie ustawowym (brak testamentu) należy przeprowadzić sądowy dział spadku, gdy istniała małżeńska wspólność majątkowa? Sąd wydał orzeczenie, że spadkobiercy dziedziczą po 1/4 masy spadkowej.

Mój ojciec wraz z siostrą odziedziczyli spadek po swojej ciotce. Ciotka nie zostawiła testamentu, nie była też zamężna i nie miała dzieci, więc sąd podzielił spadek na kilkoro spadkobierców. W skład spadku wchodziły grunty i stara nieruchomość. Ojciec wraz…

Rok temu zmarł mój ojciec, mama żyje, ma 90 lat, mieszka w domu rodzinnym. Aby uruchomić środki z konta ojca na potrzeby mamy, sporządziliśmy wraz z dwoma braćmi u notariusza akt poświadczenia dziedziczenia. W ten sposób stałem się współwłaścicielem…

20 lat temu zmarł teść, ale teściowa dopiero w tym roku złożyła wniosek w sądzie o spadek, sprawa się odbyła. Oprócz teściowej dziedziczą: syn i dwie córki; udziały to 5/8 – teściowa i dzieci po 1/8. Majątek to duże gospodarstwo rolne…

Zmarł mój ojciec, nie spisał testamentu. Dziedziczę po nim ja i siostra, ojciec był rozwiedziony. Pozostawił po sobie tylko mieszkanie. Prawdopodobnie jedna z nas zatrzyma mieszkanie i spłaci drugą. Jak to korzystnie zrobić? Czy najpierw wnieść o sądowne…

Ojciec zmarł przed 10 laty, nie sporządziwszy testamentu, po jego śmierci mama dziedziczy połowę majątku, druga połowa jest podzielona na dzieci. Chodzi o duże gospodarstwo rolne. Obecnie mama przekazała w formie darowizny swoją część, czyli połowę, bratu. Każdy…

Proszę o pokierowanie mnie w sprawie spadkowej, która przedstawia się następująco: spadek to ziemia i budynek po babci zmarłej w 1999 r. Babcia miała sześcioro dzieci: mojego ojca i pięć córek. Tylko ona jest wpisana w akcie własności tej…

W 2008 r. zmarła moja babcia, nie zostawiła testamentu. Spadkobiercami zostali jej mąż oraz dzieci: córka (moja matka) i syn (mój wujek). Ja zająłem się dziadkiem, który później w testamencie zapisał mi swoją część ziemi. Niedawno dziadek zmarł. Została ziemia…

Moja mama jest w ostatnim stadium choroby nowotworowej. Pozostanie po niej mieszkanie własnościowe, które przypadnie mi i siostrze. Dotychczas moja żona za pewną opłatą wynajmowała od mamy pokój. Jak będzie wyglądać kwestia korzystania przez żonę z tego mieszkania…

Mam sądownie nadany podział spadku. Ja i moja córka dziedziczymy po 1/4 części domu po teściowej. Brat męża dziedziczy w 1/2 części. Z uwagi na brak porozumienia chcemy z córką złożyć do sądu o dział spadku. Interesuje nas spłata przez sprzedaż domu….

Mój ojciec zmarł w 2013 r., mama w 1999 r. Po śmierci mamy nie przeprowadziliśmy postępowania spadkowego. Spadkobiercami było moje rodzeństwo i ja (pięcioro osób). Obecnie dwie siostry nie żyją, pozostawiły po dwoje dzieci. W formie darowizny mieszkanie dostał…

Miesiąc temu zmarł mąż mojej mamy, pozostawił notarialny testament, w którym powołał do całości spadku mamę. Byli małżeństwem od 2005 roku. Pierwsza żona zmarła 18 lat temu. Mąż mamy z pierwszego małżeństwa miał dwie pełnoletnie córki. Po pierwszej żonie nie…

Niecałe 10 lat temu zmarła siostra mamy, która mieszkała w majątku po ich rodzicach (była właścicielką). Po jej śmierci spadkiem zajęła się starsza siostra, czerpała z niej korzyści (dzierżawa pola). Obecnie chcemy doprowadzić do podziału spadku, ale to powoduje…

W jaki sposób mogę uzyskać pełne prawo do pozostawionego przez moją zmarłą matkę mieszkania? Spadkobiercą (zgodnie z postanowieniem sądu) poza mną jest też jej mąż, który zadeklarował rezygnację z praw do mieszkania. Problem tkwi w tym, że jest on obywatelem…

Moja rodzina nie chce podzielić majątku spadkowego po zmarłym ojcu, co mogę zrobić, aby ich do tego zmusić? Chciałabym za swoją część kupić małe mieszkanie, którego nie będę musiała dzielić z rodziną. W skład spadku wchodzi dom i ponad 5 ha gruntów rolnych i budowlanych….

See also:  Rozwód z powodu nie przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny

Dwa lata temu zmarł tata, odbyła się sprawa o nabycie spadku. Spadkobiercy dziedziczą ustawowo – mama, ja, siostra i dzieci zmarłego brata. Chcemy zrzec się wszyscy swoich części na rzecz mamy. Jak to zrobić?

Rok temu przeprowadziliśmy z rodzeństwem sprawę spadkową po zmarłych rodzicach. Każde z nas dostało swoją część. Zaproponowaliśmy dwóm siostrom spłatę ich części, wyceny dokonaliśmy sami. Siostry nie chcą jednak się na to zgodzić i żądają wyodrębnienia…

Moja mama zmarła w 2009 r., tata w 2012 r. Rodzice posiadali działkę wraz z domem piętrowym, nie sporządzili testamentu. Nie rozdzieliliśmy jeszcze między sobą (pięcioro dzieci) spadku. Jedna siostra zajmuje piętro domu, twierdząc, że matka zapisała jej tę część…

Odziedziczyłam 1/4 nieruchomości. Chciałabym skorzystać jakoś ze swojej części (najchętniej sprzedać), ale jeden ze spadkobierców nie chce przyjąć do wiadomości, że całość nie jest jego. Czy można coś z tym zrobić?

Otrzymaliśmy z bratem w spadku po rodzicach mieszkanie o sporej wartości. Żeby dokonać faktycznego, jedna ze stron musiałaby drugą spłacić lub mieszkanie sprzedać, a następnie podzielić uzyskaną kwotę. Wiem, że mój brat nie ma pieniędzy, żeby mnie spłacić, ani nie chce…

Rok temu zmarła moja mama, tata żyje. Chciałby przepisać dom na mnie i na moją siostrę po połowie. Nie dokonaliśmy na razie żadnej sprawy spadkowej po śmierci mamy. Z siostrą jednak nie możemy się dogadać. Jak doprowadzić do podziału domu mimo sporu?

Dwa lata temu zmarł mój ojciec. Zostawił troje dorosłych dzieci z pierwszego małżeństwa. Przed zgonem rozwiódł się z drugą żoną, jednak nie zdążyli dokonać podziału majątku. Zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe, w wyniku którego my, dzieci…

Przed 3 miesiącami zmarł mój mąż, nie zostawił testamentu. Mamy jedno pełnoletnie i dwoje niepełnoletnich dzieci. Ponieważ w deklaracji OFE mąż nie miał wpisanych spadkobierców, musimy przeprowadzić dział spadku, aby można było uzyskać środki z OFE, poza tymi,…

Niedawno zmarł nasz ojciec, chcielibyśmy wiedzieć, jak wygląda podział spadku między dzieci i macochę? Konkretnie chodzi o mieszkanie wykupione w trakcie trwania drugiego małżeństwa ojca. Do działu spadku należą macocha, ja i mój brat. Czy powinnam założyć…

Niedawno zmarł mój dziadek, pozostawiając notarialny testament na rzecz swojego syna, a brata mojej mamy. W skład spadku wchodzi 4/6 udziału w mieszkaniu. Jest tak, ponieważ spadek po babci odziedziczyły też jej dzieci, moja mama i jej brat, każdy po 1/6 udziału…

Niedawno zmarł mąż mojej szwagierki, nie zostawił testamentu. Jego wolą było jednak, by każde z dzieci (mają troje) dostało w przyszłości osobne piętro domu, który wybudował. Obecnie więc właścicielami nieruchomości są dzieci i żona zmarłego. Czy można…

Pięć lat temu zmarł mój tata, nie zostawił testamentu. Ja i mama jesteśmy jego spadkobierczyniami. Czy obecnie nie minął mi jeszcze okres na zrzeczenie się spadku na rzecz mojej mamy? Jak to zrobić?

Orzeczeniem sądu stałam się jedną z trojga spadkobierców nieruchomości po zmarłej matce. Odziedziczona nieruchomość to ładne, duże mieszkanie. Pozostali spadkobiercy, brat i siostra, wprowadzili się do mieszkania i mieszkają tam już od roku. Niby chcą sprzedaży…

Spłata a zgoda współwłaścicieli | Adwokat Rodacki – Blog

Jeden ze współwłaścicieli korzystał ze wspólnej nieruchomości, a drugi w ogóle się nią nie interesował. Naturalnym sposobem zniesienia współwłasności byłaby spłata przez właściciela „korzystającego” i przejęcie całej nieruchomości na wyłączną własność. Do takiego rozwiązania potrzebne byłyby jednak znaczne środki finansowe oraz zgoda jednego ze współwłaścicieli.

W tym wpisie odpowiem jakie znaczenie ma stanowisko współwłaścicieli (zgoda bądź jej brak) w kontekście przyznania przedmiotu współwłasności w całości na rzecz jednego z nich.

Nawet najbardziej logiczne argumenty nie pozwolą Sądowi na przyznanie przedmiotu współwłasności jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty na rzecz drugiego, jeśli ten współwłaściciel (który ma spłacać) nie wyrazi zgody na takie rozwiązanie.

Zgoda tego współwłaściciela jest więc elementem koniecznym do tego, aby skorzystać z rozwiązania zniesienia współwłasności poprzez spłatę i przyznanie własności na rzecz jednego współwłaściciela.

Potwierdza to również aktualne orzecznictwo Sądu Najwyższego:

„sąd nie może wbrew woli uczestnika przyznać mu prawa majątkowego i zasądzić od niego na rzecz innego uczestnika spłaty lub dopłaty (art. 46k.r.o. w zw. z art. 1035 k.c. i art. 212 § 2 k.c.).

Powody sprzeciwu uczestnika są prawnie irrelewantne. Również wzgląd na zasady współżycia społecznego i interesy uczestników nie uzasadnia orzekania w taki sposób o podziale (orzeczenie Sądu Najwyższego z 14 listopada 2012 r.

, II CSK 187/2012)

Z powyższego wynika, że nie mają żadnego znaczenia przyczyny braku takiej zgody. Współwłaściciel może więc być przysłowiowym „milionerem”, ale jeżeli nie wyraża woli przyjęcia całej wspólnej nieruchomości (czy też innego przedmiotu współwłasności) na własność, to Sąd w żadnym przypadku nie może go do tego zmusić.

Choćby więc inne argumenty takie jak: dotychczasowy sposób korzystania z nieruchomości czy też możliwości finansowe stron – przemawiały za spłatą, to jednak brak zgody współwłaściciela (który miałby spłacać) przekreśla definitywnie takie rozwiązanie. Nie zmienia to faktu, że druga strona może początkowo zaproponować ten sposób zniesienia współwłasności, ale w razie braku zgody zainteresowanego, będzie musiała zweryfikować swoje stanowisko procesowe.

Brak zgody współwłaściciela, który ma otrzymać spłatę

Co ciekawe, nie jest natomiast konieczne, aby na spłatę zgodę wyrazić musiał współwłaściciel, który spłatę ma otrzymać. Sąd może więc podjąć decyzję o zniesieniu współwłasności poprzez przyznanie przedmiotu wspólnego jednej ze stron wbrew woli tej, która otrzyma następnie równowartość przedmiotu w pieniądzu.

W takim przypadku Sąd wydając orzeczenie niewątpliwie może wziąć pod uwagę właśnie takie okoliczności jak możliwości finansowe stron (pod kątem realności spłaty) oraz dotychczasowy sposób korzystania z przedmiotu (np. kto mieszkał w nieruchomości), aby ustalić komu należy przyznać wspólną rzecz.

Podsumowując, może być więc tak, że jedna ze stron będzie domagała się zniesienia współwłasności przez podział fizyczny rzeczy, ale Sąd uzna, że bardziej racjonalnym rozwiązaniem będzie przyznanie całej nieruchomości tylko jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty drugiego. Wówczas potrzebna będzie wyłącznie zgoda spłacającego, natomiast Sąd nie będzie musiał uzyskać zgody współwłaściciela, który ma zostać spłacony.

  • ***
  • Kancelaria Adwokacka Maciej Rodacki, zakres usług: prawo rodzinne (rozwód, alimenty, podział majątku, władza rodzicielska, kontakty z dzieckiem, sprawy przeciwko nieletnim) oraz inne.
  • tel: 693 253 807
  • e-mail: [email protected]

Podobne artykuły:

Jak przekazać pieniądze bez podatku najbliższej rodzinie?

Mówimy oczywiście o nieodpłatnym przekazaniu pieniędzy, czyli ich darowiźnie. Pamiętajmy, że darowizna musi być dokonana na podstawie umowy. Umowa nie musi przyjąć formy pisemnej, przepisy kodeksu cywilnego są w tej mierze dość liberalne.

Wprawdzie ogólna reguła głosi, że oświadczenie darczyńcy powinno przybrać formę aktu notarialnego, ale nie mamy obowiązku dochowywania tej formy, jeżeli „przyrzeczone świadczenie zostało spełnione” (art. 890 § 1 kodeksu cywilnego). W praktyce zatem, jeśli chcemy uniknąć w przyszłości nieporozumień co do tego, na jakiej podstawie np.

siostra otrzymała pieniądze od brata, musimy dysponować dowodem, że przekazane pieniądze stanowiły spełnienie świadczenia „przyrzeczonego” na podstawie umowy darowizny.

Jeżeli chcemy przekazać pieniądze w gotówce „z ręki do ręki”, najprostszą formą udowodnienia spełnienia świadczenia jest podpisanie przez obdarowanego pokwitowania, z którego będzie wynikało, że w określonym dniu i miejscu od określonej osoby otrzymał określoną kwotę pieniędzy tytułem darowizny. Obdarowany powinien sobie w takim przypadku pozostawić drugi egzemplarz pokwitowania, na którym darczyńca oświadczy, że otrzymał takie pokwitowanie.

Znacznie wygodniejsze jest przekazanie darowizny bezgotówkowo: przelewem bankowym dokonanym z rachunku bankowego darczyńcy na rachunek obdarowanego. Wystarczy wtedy w tytule przelewu wpisać jedno słowo: „darowizna”.

Mimo że, jak już wspomniałem, darowizna będzie ważna pomimo braku umowy pisemnej, zachęcamy jednak do jej sporządzenia na piśmie, zarówno w przypadku darowizny gotówkowej jak i bezgotówkowej. Unikniemy w ten sposób wszelkich nieporozumień, nie tylko z urzędem skarbowym, ale przede wszystkim „w rodzinie” (między darczyńcą i obdarowanym lub innymi członkami rodziny).

Jeżeli chcemy obdarować najbliższych kwotą nieprzekraczającą 9 637 zł, aby nie zapłacić podatku od spadków i darowizn, nie musimy dokonywać już żadnych formalności poza wyżej wymienionymi.

Nie musimy przekazywać żadnej informacji w tej sprawie organom podatkowym.

Mówiąc o najbliższych mamy na myśli żonę/męża, dzieci, wnuki, rodziców, dziadków, rodzeństwo, teściów, synową/zięcia, a także macochę/ojczyma i pasierbów.

Darowizna większej kwoty na rzecz wymienionych najbliższych, z wyjątkiem teściów i synowej/zięcia, również jest zwolniona od podatku, ale – chcąc skorzystać z tego zwolnienia – musimy pamiętać o dwóch rzeczach:

  • przekazanie pieniędzy nie może się odbyć „z ręki do ręki”: musimy dokonać przelewu albo – jeżeli już koniecznie chcemy przekazać gotówkę – skorzystać z usługi Poczty Polskiej zwanej przekazem pocztowym; w obu przypadkach pamiętajmy o wpisaniu tytułu przelewu/przekazu: „darowizna”,
  • w terminie 6 miesięcy od pojawienia się pieniędzy na rachunku obdarowanego (ew. odebrania przez niego przekazu pocztowego) musi on zgłosić darowiznę do organu podatkowego, którym jest naczelnik urzędu skarbowego właściwy ze względu na jego miejsce zamieszkania. To jest ten sam urząd, w którym obdarowany rozlicza PIT.
See also:  Podział majątku a kredyt hipoteczny

Obdarowany, chcąc dokonać zgłoszenia, musi wypełnić u wysłać do urzędu skarbowego formularz SD-Z2 (dostępny: https://www.podatki.gov.pl/pcc-sd/sd/formularze-do-druku-sd/). Jego wypełnienie nie jest skomplikowane. Po uzupełnieniu danych typowych dla wszystkich formularzy podatkowych (dane podatnika, wskazanie urzędu skarbowego) zwróćmy uwagę na następujące elementy:

  • w części D (tytuł nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych) zaznaczmy „darowizna”,
  • w części E (rodzaj dokumentu potwierdzającego nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych) zaznaczmy „umowa”, jeśli sporządziliśmy umowę na piśmie. Jeżeli dysponujemy tylko przelewem, zaznaczmy „inny dokument”,
  • w części F (dane dotyczące nabytych rzeczy lub praw majątkowych) przejdźmy od razu do pkt 7 „środki pieniężne”. Zaznaczmy okienko „100%” (kolumna b), natomiast w kolumnie d wpiszmy nazwę banku lub spółdzielczej kasy oszczędnościowo – kredytowej, z którego/której dokonano przelewu. W kolumnie e należy wpisać kwotę darowizny,
  • w części G (dane dotyczące stosunku osobistego nabywcy do osoby, od której lub po której zostały nabyte własność rzeczy lub prawa majątkowe) zaznaczmy właściwy kwadrat wskazujący pokrewieństwo lub powinowactwo między obdarowanym a darczyńcą
  • w części H (sposób przekazania środków pieniężnych tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy) zaznaczmy odpowiedni kwadrat, w zależności od sposobu przekazania pieniędzy.

Formularz możemy wysłać pocztą (koniecznie listem poleconym!) lub złożyć osobiście w urzędzie (pamiętajmy, aby mieć ze sobą kopię, na której urzędnik umieści stempel potwierdzający wpływ formularza do urzędu w danym dniu).

Nie dołączamy do formularza umowy ani dowodu przelewu, natomiast wszystkie te dokumenty, razem z kopią formularza i dowodem nadania do urzędu trzymajmy… do końca życia.

To nie żart! Pamiętajmy bowiem, że obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn powstaje nie tylko w momencie otrzymania darowizny, ale za każdym razem, kiedy powołamy się przed urzędem skarbowym na fakt otrzymania darowizny.

Im wyższa kwota darowizny, tym większe prawdopodobieństwo, że za jakiś czas będziemy musieli powołać się przed urzędem skarbowym na fakt otrzymania darowizny. Stanie się tak przy okazji ustalania, czy dokonane przez nas wydatki miały pokrycie w dochodach pochodzących z ujawnionych źródeł.

O podziale majątku decyduje ostatnia wola, a gdy jej nie ma – to reguły ustawowe

W testamencie możemy przekazać majątek dowolnie wybranej osobie lub osobom. Jednak najbliższym należy się wówczas od spadkobiercy czy spadkobierców wyznaczonych w testamencie zachowek.

Tych, którzy dziedziczyliby automatycznie, gdyby nie testament, spadkodawca może pozbawić zachowku tylko przez wydziedziczenie. Muszą jednak być po temu bardzo ważne, zawinione przez nich powody. Jako spadkobiercy możemy spadek odrzucić, składając oświadczenie przed sądem albo u notariusza.

W szczególnie drastycznych sytuacjach wchodzi w rachubę uznanie danego spadkobiercy przez sąd za niegodnego dziedziczenia.

Oba porządki dziedziczenia: z mocy ustawy i na podstawie testamentu, normuje kodeks cywilny w księdze czwartej – spadki (art. 922 – 1088).

Natomiast kwestie proceduralne, a więc przede wszystkim formalności prowadzące do stwierdzenia przez sąd, że określone osoby nabyły spadek, a także związane z podziałem spadku określa kodeks postępowania cywilnego (art. 127 – 691).

Reguły dziedziczenia ustawowego, obowiązujące, gdy spadkodawca nie spisał testamentu, są sztywne i zależą od tego, jaki krąg bliskich pozostawił zmarły.

Uwaga! Jeśli jako spadkodawca akceptujesz przedstawione niżej reguły dziedziczenia ustawowego, sporządzanie testamentu nie ma sensu. Testament jest właśnie po to, by reguły te zmienić.

Czasem testament jest sporządzany tylko po to, aby zobowiązać najbliższych (wyznaczonych jako spadkobiercy) do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz wyznaczonej osoby nienależącej do kręgu spadkobierców ustawowych.

Starszą, schorowaną osobą opiekowała się przez wiele lat kobieta z nią niespokrewniona. Aby wynagrodzić jej trud, spadkodawca chce, aby trafiła do niej określona suma pieniędzy. Musi napisać testament, inaczej nic ona nie dostanie. W testamencie tym może zobowiązać spadkobierców lub spadkobiercę do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz wskazanej kobiety.

Testamentem można na spadkobiercę nałożyć także polecenie określonego zachowania się (np. przeznaczenia jakiejś kwoty na cel dobroczynny).

Warto przypomnieć tu o istotnej zasadzie, że przy podziale spadku uzyskanego w drodze dziedziczenia ustawowego między dzieci (zstępnych) zmarłego, a także między dzieci (zstępnych) i małżonka, spadkobiercy ci są obowiązani do zaliczania do schedy spadkowej darowizn otrzymanych od spadkodawcy, chyba że ten zwolnił ich z takiego obowiązku. Przyjmuje się, że darowizny w kręgu najbliższych, zwłaszcza znacznej wartości, są dokonywane na poczet przyszłego spadku. Nie zalicza się do schedy spadkowej drobnych zwyczajowych darowizn (np. prezentów świątecznych).

Autopromocja

Wyjątkowa okazja

Roczny dostęp do treści rp.pl za pół ceny

KUP TERAZ

Przed śmiercią spadkodawca przekazał synowi mieszkanie o wartości 200 tys. zł. Nie sporządził testamentu. Jego żona nie żyje, dlatego dziedziczyć będą jedynie dzieci: syn i córka. Majątek spadkodawcy wyceniono na 600 tys. zł. Córka dostanie z tego 400 tys. zł, a syn tylko 200 tys. zł, gdyż do masy spadkowej musi doliczyć otrzymane wcześniej w formie darowizny mieszkanie.

Według reguł dziedziczenia ustawowego w pierwszej kolejności powołane do spadku są dzieci i małżonek spadkodawcy. Dziedziczą oni w częściach równych.

Jednakże wdowa (czy wdowiec), jeśli dzieci jest więcej niż troje, musi dostać co najmniej 1/4 spadku (art. 931 k.c.). Reszta (3/4 spuścizny) przypada wówczas dzieciom w częściach równych.

Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło spadku, jego część przypada jego dzieciom, czyli wnukom zmarłego.

Spadkodawca w chwili śmierci pozostawał w związku małżeńskim. Miał syna i trzy córki. Syn nie dożył spadku, ale zostawił dwoje dzieci. Spadek pod nim dziedziczą: 8/32 żona, po 6/32 każda z córek i po 3/32 każdy z wnuków.

Gdyby nie dożyły spadku również wnuki spadkodawcy, wówczas to, co przypada na ich rodzica, otrzymują prawnuki. We wszystkich tych przypadkach majątek, jaki otrzymują – w miejsce dzieci spadkodawcy – jego wnuki czy prawnuki, dzielony jest między nich w częściach równych.

Uwaga! Jeżeli zmarły pozostawił żonę i dzieci albo tylko dzieci, dalsi krewni, w tym wnuki i rodzice, w ogóle nie uczestniczą w dziedziczeniu ustawowym. Mogliby otrzymać coś z majątku zmarłego tylko z mocy jego testamentu, w tym zapisu lub polecenia.

Jeśli takiego testamentu czy zapisu nie ma, dziedziczą tylko dzieci (gdy nie dożyły spadku – wnuki) oraz wdowa lub wdowiec.

Jeżeli spadkodawca zmarł bezpotomnie (nie pozostawił dzieci ani wnuków czy prawnuków), dziedziczą po nim: małżonek oraz rodzice i rodzeństwo (art. 932 k.c.).

Małżonkowi zawsze w takim wypadku przypada 1/2 (jego udział został więc ustalony w sposób sztywny). Drugą połową dzielą się rodzice i rodzeństwo.

Jednakże każdy z rodziców ma prawo do 1/4 tej połowy spadku, która przypada krewnym spadkodawcy (art. 933 k.c.). Resztę dziedziczą bracia i siostry w częściach równych.

Zmarły nie pozostawił testamentu. Nie miał dzieci. Spadek po nim będzie dzielony między wdowę, dwóch rodziców zmarłego i czterech braci. Wdowa otrzyma 8/16 spadku, matka i ojciec po 2/16, a każdy z braci po 1/16 spadku.

Jeżeli żyje tylko jedno z rodziców, to udział drugiego z rodziców, który nie dożył spadku (lub go odrzucił), otrzymują: w połowie rodzic pozostający przy życiu i w połowie rodzeństwo do równego podziału.

Gdyby któreś z rodzeństwa nie dożyło spadku, w to miejsce wchodzą jego dzieci (wnuki), a więc siostrzeńcy, bratankowie zmarłego, którzy dzielą między siebie udział w spadku swego rodzica po równo (art. 934 k.c.).

Żona, matka i jeden z trzech braci spadkodawcy nie żyją. Spadkodawca był bezdzietny. Spadek będzie dzielony między ojca, dwóch braci i dwójkę dzieci nieżyjącego brata. Ojciec otrzyma 18/48 spadku, żyjący bracia spadkodawcy po 10/48. Dzieci nieżyjącego brata dostaną po 5/48 każde.

Uwaga! Prawo spadkowe nie różnicuje w żaden sposób dzieci małżeńskich i pozamałżeńskich. Tak samo jak dzieci naturalne traktowane są przez prawo spadkowe dzieci adoptowane (które nie dziedziczą po swych krewnych).

Inne, szczególne reguły dziedziczenia obowiązują w razie adopcji niepełnej, polegającej na powstaniu wyłącznie stosunków między przysposabiającym i przysposabianym, a nieobejmującej już ich krewnych. Ten rodzaj adopcji w praktyce jest jednak bardzo rzadko wykorzystywany.

See also:  Czy kobieta może wyjechać z dzieckiem do swojej matki?

Gdy w związku z bezpotomną śmiercią spadkodawcy do spadku po nim oprócz wdowy czy wdowca dochodzą tylko rodzice, połowę otrzymuje małżonek, a każde z rodziców po 1/4 spadku. Jeżeli żyje tylko jedno z rodziców, jego udział, podobnie jak małżonka, wynosi 1/2 spadku (np. matka dostaje tyle co wdowa).

Jeżeli oprócz małżonka z mocy ustawy do spadku powołane jest (z braku potomstwa) tylko rodzeństwo, bracia i siostry dziedziczą w częściach równych to, co przypada łącznie dla rodziców i rodzeństwa, czyli dzielą się po równo połową spadku po zmarłym bezpotomnie (druga połowa należy do wdowy lub wdowca).

Uwaga! Wdowa czy wdowiec otrzymuje bez testamentu cały spadek tylko w sytuacji, gdy spadkodawca nie pozostawił dzieci, rodziców, rodzeństwa ani też nie ma dzieci czy wnuków, prawnuków rodzeństwa.

Jeżeli bowiem brat czy siostra umarli wcześniej niż spadkodawca, ale pozostawili potomstwo, wdowa albo wdowiec dziedziczą spadek z bratankami, bratanicami, siostrzeńcami i siostrzenicami zmarłego. Udziałem w spadku, jaki przypadłby siostrze czy bratu spadkodawcy, dzielą się po równo jej dzieci.

Jeżeli spadkobierca nie pozostawił małżonka ani potomstwa (dzieci, wnuków, prawnuków), spadek przypada jego rodzicom, rodzeństwu oraz dzieciom i wnukom rodzeństwa (art. 935 § 1 k.c.).

Jeżeli zaś pozostawił tylko rodzeństwo, bracia i siostry dzielą się spadkiem po równo, a w miejsce tych, którzy nie dożyli spadku, wchodzą ich dzieci. Jeżeli nie ma nikogo z tego kręgu, a spadkodawca nie sporządził testamentu, majątek po nim dziedziczy jako spadkobierca ustawowy Skarb Państwa.

Jak wynika z opisanych wyżej zasad, gdy spadkodawca nie sporządził testamentu, to dziedziczyć będą (jeśli pominąć dzieci adoptowane i Skarb Państwa) tylko krewni i małżonek oraz dzieci adoptowane. Nie dziedziczą powinowaci – pasierbice, pasierbowie, teściowie, szwagrowie, szwagierki.

Wyraźnie wyłączony z dziedziczenia ustawowego jest małżonek pozostający w oficjalnej, orzeczonej przez sąd separacji (art. 9351 k.c.). Konkubina czy konkubent są z punktu widzenia prawa spadkowego osobami obcymi. Konkubina może więc dziedziczyć po swym towarzyszu życia, tylko jeśli ten za życia sporządził na jej rzecz testament.

Uwaga! Małżonek może też być wyłączony z dziedziczenia, jeśli zmarły wystąpił do sądu przeciwko niemu o rozwód lub o orzeczenie oficjalnej separacji, i to z jego winy, i gdy żądanie to byłoby uzasadnione (art. 940 § 1 k.c.).

Nawet w takiej sytuacji odsunięcie małżonka od spadku nie jest automatyczne. Któryś ze spadkobierców musi wystąpić do sądu z wnioskiem o wyłączenie go z dziedziczenia.

Sąd bada wtedy, czy istotnie żądanie rozwodu z winy małżonka było uzasadnione.

Na wystąpienie z takim wnioskiem spadkobierca ma sześć miesięcy, licząc od dnia, w którym dowiedział się o otwarciu spadku, czyli praktycznie od dnia śmierci spadkodawcy, ale nie więcej niż rok od otwarcia spadku.

Zmarły wystąpił przed śmiercią o rozwód z winy żony. Spadkobierca dowiedział się o śmierci spadkodawcy dopiero po roku. Nie będzie mógł więc wystąpić o wyłączenie żony zmarłego z dziedziczenia, gdyż upłynął już przewidziany na to termin.

Spadkobierca zarówno ustawowy, jak i powołany w testamencie może zostać wyłączony ze spadku w razie uznania go za niegodnego dziedziczenia, ale dotyczy to tylko ściśle określonych i drastycznych sytuacji. Może też sam odrzucić spadek (o czym dalej).

Poza tymi sytuacjami jedynym sposobem na zmianę wskazanych reguł dziedziczenia ustawowego jest testament.

Przedmiotem spadku bywa najczęściej wyłącznie udział zmarłego w majątku dorobkowym. Udziały małżonków w takim majątku są równe.

Jeżeli w skład spadku wchodzi tylko udział zmarłego w majątku dorobkowym, to dzielona pomiędzy spadkobierców jest tylko ta połowa. Druga pozostaje przy wdowie lub wdowcu.

Majątek zmarłego wynosił milion zł. Jego połowa należy do wdowy po nim. Do podziału zostanie więc majątek o wartości 500 tys. zł.

Dodatkowo małżonek dziedziczący z innymi spadkobiercami (nie dotyczy to sytuacji, gdy wspólnie ze spadkodawcą mieszkały jego dzieci lub wnuki) może żądać oprócz swego udziału przedmiotów urządzenia domowego, z których za życia spadkodawcy korzystał wspólnie z nim albo wyłącznie sam (art. 939 k.c.). Jest to tzw. zapis naddziałowy. Uprawnienie to wdowie czy wdowcowi nie przysługuje, jeśli pożycie małżonków ustało za życia spadkodawcy.

Do kręgu spadkobierców ustawowych nie należą też dziadkowie (wnuk może natomiast uwzględnić ich w testamencie). Jeśli jednak np. dziadkowie darowali wnukowi gospodarstwo rolne, dom, licząc, że w zamian będą mieli zapewnioną spokojną starość, w razie śmierci wnuka mogą się domagać środków utrzymania od spadkobierców, np. od żony zmarłego, jego dzieci, czyli swych prawnuków.

Tego rodzaju roszczenia do spadkobierców wnuków wchodzą w rachubę tylko wówczas, gdy dziadkowie spadkodawcy znajdują się w niedostatku i nie mogą uzyskać należnych im środków utrzymania od osób, które są wobec nich zobowiązane do alimentów, a więc przede wszystkim swych dzieci i innych wnuków, bo np. te albo nie żyją, albo same znajdują się w ciężkiej sytuacji. Od spadkobiercy nieobciążonego wobec nich obowiązkiem alimentacyjnym, np. żony zmarłego wnuka, należy się im wówczas utrzymanie w stosunku do swych potrzeb i do wartości jego udziału w spadku.

Spadkobierca może zawsze uwolnić się od obowiązków względem dziadków zmarłego, jeśli zapłaci im jednorazowo kwotę odpowiadającą wartości jednej czwartej swego udziału w spadku (art. 966 k.c.).

Nie obowiązują już odrębne reguły ustawowego dziedziczenia gospodarstw rolnych. Trybunał Konstytucyjny uznał je za sprzeczne z konstytucją. Od 14 lutego 2001 r., tj. od ogłoszenia werdyktu TK, przestały one obowiązywać. Spadek, w którego skład wchodzi gospodarstwo rolne, jeśli nie ma testamentu, dziedziczy się teraz tak samo jak każdy inny, wedle reguł wskazanych wyżej.

Przepisy sprzed 14 lutego 2001 r. ograniczające krąg spadkobierców ustawowych nadal mają jednak zastosowanie, jeśli spadkodawca zmarł przed tą datą. W takim wypadku gospodarstwo rolne odziedziczyły osoby, które spełniały wówczas następujące warunki:

Dopiero jeśli takich osób wśród spadkobierców ustawowych nie było, obowiązywały ogólne zasady dziedziczenia ustawowego.

Spadkodawca mógł jednak także wówczas sporządzić testament i zapisać gospodarstwo dowolnie wybranej osobie czy osobom, z pominięciem wskazanych grup należących do spadkobierców ustawowych dziedziczących gospodarstwo automatycznie.

Gdy jednak pozostawił spadkobierców z kręgu najbliższych, mieli oni prawo domagać się od spadkobiercy zachowku, jeśli nie otrzymali go wcześniej np. w formie darowizny.

Jeszcze bardziej restryktywne przepisy dotyczące dziedziczenia gospodarstw obowiązywały przed 1 października 1990 r. Mają one nadal zastosowanie do spuścizny po osobach zmarłych przed tą datą. W takim wypadku, jeśli sprawy spadkowe po nim nie zostały jeszcze uregulowane (a nie są to przypadki odosobnione), zastosowanie mają te stare przepisy.

W okresie od 5 kwietnia 1982 r. do 30 września 1990 r.

dziedziczyć gospodarstwo mogli tylko spadkobiercy, którzy stale pracowali bezpośrednio w gospodarstwie rolnym lub też mieli przygotowanie zawodowe do prowadzenia takiego gospodarstwa.

Jeśli żadne z dzieci czy wnuków nie spełniało tych warunków, dziedziczyli dalsi krewni. Dzieci dziedziczyły zawsze, jeżeli były małoletnie bądź też uczyły się zawodu albo uczęszczały do szkół lub były trwale niezdolne do pracy.

Przepisy dotyczące dziedziczenia, inaczej niż dzieje się to w innych dziedzinach, są dość stabilne i nie zmieniają się od lat. Wyjątek dotyczy dziedziczenia gospodarstw rolnych.

Dotyczące ich reguły zmieniały się w ostatnich dziesiątkach lat kilkakrotnie. Od 14 lutego 2001 r., tj.

od dnia ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznającego odrębne regulacje dziedziczenia gospodarstw za niezgodne z konstytucją, te odrębności zostały zniesione.

W Komisji Legislacyjnej Prawa Cywilnego działającej przy ministrze sprawiedliwości powstał projekt nowelizacji przepisów o dziedziczeniu ustawowym.

Proponuje się w nim objęcie tym dziedziczeniem także dziadków i pasierbów oraz rodzeństwa ciotecznego czy stryjecznego. Teraz te osoby mogą dziedziczyć po zmarłym tylko na podstawie testamentu.

Gdy nie ma bliższych od nich krewnych, spadek przypada gminie.

Spisanie ostatniej woli w formie aktu notarialnego nie jest kosztowne.

Wynagrodzenie rejenta za sporządzenie testamentu wynosi maksymalnie 50 zł, z tym że od testamentu zawierającego zapis, polecenie lub pozbawienie spadkobiercy ustawowego prawa do zachowku notariusz może pobrać 150 zł, a za odwołanie testamentu – 30 zł. Pobiera również 22 proc. VAT i opłatę kancelaryjną odpisu (6 zł za każdą rozpoczętą stronę + 22 proc. VAT).

Zapis to zobowiązanie spadkobiercy w testamencie do spełnienia jakiegoś świadczenia majątkowego na rzecz określonej osoby, np. do wypłacenia określonej kwoty kuzynce, przekazania obrazu albo biżuterii pasierbicy itp.

Zapisobiorca może żądać od spadkobiercy wykonania zapisu.

Polecenie zaś polega na nałożeniu jakiegoś obowiązku, np. odbudowania grobowca pradziadków, wpłacenia 10 tys. zł na rzecz konkretnej fundacji. Poleceniem może być obciążony także zapisobiorca. Wykonania polecenia może żądać przede wszystkim każdy spadkobierca i wykonawca testamentu.

Leave a Reply

Your email address will not be published.