Wyjazd za granicę i pozostawienie dzieci bez opieki

Decyzja o emigracji, czy to chwilowej, czy na stałe nie jest łatwa. Mając dzieci trzeba takie zmiany przemyśleć dwukrotnie. Bo przecież pracując musimy zostawić dzieci pod fachową opieką, znaleźć dla nich szkołę lub przedszkole. Nie jest to łatwe w kraju, którego nie znamy.

Większość rodzin wyjeżdżających na stałe z Polski zabiera tam także swoje dzieci. Jednak część rodzin zostaje rozdzielonych. Rodzice muszą podejmować trudne decyzje: jechać do obcego kraju z dziećmi, czy lepiej zostawić je pod opieką dziadków? Każda z tych decyzji jest trudna.

Wielu rodziców, zwłaszcza młodych,  w pogoni za pieniądzem i lepszą przyszłością nie zdaje sobie sprawy z tego, jakim piętnem na ich życiu może odbić się pozostawienie dzieci w Polsce. Często takie związki rozpadają się i tak na prawdę nie ma już ani do kogo, ani do czego wracać.

Są też rodzice, którzy ściągają swoje dzieci za granicę dopiero po latach, bo wydaje im się, że dopiero teraz ich status majątkowy jest wystarczający, by zapewnić dzieciom godny pobyt. Czytając wypowiedzi na różnych grupach i forach internetowych nadal możemy spotkać się z podobnymi dylematami.

Ludzie cały czas wyjeżdżają za pracą i nie chcą, żeby dziecko było „przeszkodą” na drodze do polepszenia sobie bytu. Niestety, ale wiele osób tak właśnie to postrzega.

Wyjazd za granicę i pozostawienie dzieci bez opieki

Warto przeczytać takie wypowiedzi by zastanowić się nad tym, co w naszym życiu jest najważniejsze.

Pytanie na forum:

 “Hej dziewczyny! Czy są tu takie mamuśki, które zostawiły swoje małe dzieci z dziadkami, a same z partnerami wyjechały do pracy za granicę? Mamy z chłopakiem wielki dylemat, bo z jednej strony córka jest malutka i nie będzie pamiętała rozstania.

Z drugiej strony pojechalibyśmy tam tylko na rok. Potrzebujemy pieniędzy, a przecież u nas w rok takiej kasy nigdzie nie zarobimy. Już mam dość ciągłych zmartwień o pieniądze…

Proszę o wypowiedzenie się mam, które miały taką sytuację, co zrobiłyście?”.

Wyjazd za granicę i pozostawienie dzieci bez opieki

Odpowiedź 1: Jeśli już, to wyjechałabym razem z dzieckiem. W życiu bym dziecka nie zostawiła!!!
Odpowiedź 2: Ze swojego doświadczenia wiem, że wyjazd “na rok” okazał się wyjazdem na osiem lat. Nigdy tego nie przewidzisz.
Odpowiedź 3: Jeśli miałabym wyjechać za granicę to tylko i wyłącznie we troje. Oszalałabym bez dziecka.

Odpowiedź 4: W życiu bym tak nie zrobiła. Po prostu nie dałabym rady. Rok dla dziecka to dużo. Tym bardziej kiedy jest małe potrzebuje rodziców. Zresztą sama bym zwariowała wiedząc, że dziecka nie ma przy mnie. To byłaby chora sytuacja na wszystkich nas. Nawet nie chcę o tym myśleć, i dziwię się, że ty możesz tak na zimno to planować. Nie szkoda ci dziecka?

Wyjazd za granicę i pozostawienie dzieci bez opieki

Odpowiedź 5: Moi znajomi zrobili w ten sposób, że zabrali ze sobą babcię. I babcia się maluchem zajmowała, kiedy oni byli w pracy. Przemyśl sobie takie rozwiązanie, jak już koniecznie musisz wyjeżdżać. A Wy co o tym myślicie? Piszcie: [email protected]

Małgorzata Mroczkowska

Od kiedy dzieci mogą podróżować samodzielnie?

Przepisy prawa nie precyzują jaki wiek jest odpowiednim, do samodzielnych podróży, czy tak samo do zostawania w domu bez opieki. Pełnoletność nabywamy z wiekiem 18 lat, jednakże trudno by było, aby do tego wieku wszędzie jeździć pod opieką rodziców czy opiekunów.

Przeczytaj także: Kiedy dziecko może zacząć samo wracać ze szkoły do domu?

Granica wieku

Należy tu zwrócić uwagę na dwa inne ograniczenia wiekowe, które odnajdziemy w przepisach:

  • Art 106 kodeksu wykroczeń wskazuje, że pozostawienie dziecka do 7 roku życia bez opieki, narażając go tym samym na niebezpieczeństwo, podlega karze grzywny lub nagany. Słuszny zatem wydaje się wniosek, że jest to granica wieku, poniżej której przepisy w ogóle nie przewidują pozostawiania dzieci bez opieki.
  • W kodeksie karnym w treści art 210, przeczytamy, iż porzucenie małoletniego do 15 roku życia podlega karze.

Tu wystarczy samo stworzenie sytuacji zagrażającej, co oznacza, że do jego popełnienia nie musi dojść do skutków w postaci krzywdy. Warto tu zapoznać się z orzeczeniem SN (wyroku z dnia 4 czerwca 2001 r., sygn. V KKN 94/99, Orz. Prok. i Pr. 2001, nr 11, poz.

30), który wskazał, iż porzucenie” (…) oznacza działanie polegające na opuszczeniu dziecka lub osoby nieporadnej, połączone z zaprzestaniem troszczenia się o nią, bez zapewnienia jej opieki ze strony innych osób.

Do istoty „porzucenia” należy więc pozostawienie osoby, nad którą miałaby być roztoczona opieka, własnemu losowi, przy czym chodzi tu nie tylko o zaniechanie opieki nad osobą małoletnią lub nieporadną, lecz także o uniemożliwienie takiej osobie udzielenia natychmiastowego wsparcia.

W praktyce więc pozostawienie dziecka samego w domu na kilka dni bez zapewniania mu opieki czy wsparcia innych osób lub zezwolenie na długą podróż, wiążącą się na przykład z kilkoma przesiadkami, koniecznością oczekiwania na dworcach itp. wydaje się spełniającym te przesłanki.

Oczywiście trzeba być ostrożnym w twierdzeniu, że każda samodzielna podróż jest na pewno zagrożeniem. Dodatkowo należy też pamiętać, że mamy do wyboru kilka opcji podróży, kiedy możemy zapewnić dziecku opiekę.

Więcej na ten temat Mama Prawniczka opowiada w audycji radiowej – POSŁUCHAJ!

Wyjazd za granicę i pozostawienie dzieci bez opieki

Podróż samolotem

Wydaje się najbezpieczniejszą formą podróży z punktu widzenia tego, w jaki sposób możemy zapewnić dziecku opiekę. Linie lotnicze w różny sposób określają warunki samodzielnego podróżowania dziecka. Najlepiej każdorazowo sprawdzić w wybranych liniach, jak wygląda szczegółowo ta kwestia, ale przytoczę kilka przykładów.

Podróż bez opieki umożliwiona jest np. osobom, które mają co najmniej 14 lat. Jednak pod warunkiem podróżowania z inną osobą, co najmniej 16 letnią.

Dla mniejszych pasażerów najczęściej przewidziana jest opieka personelu pokładowego. Dla dzieci poniżej 5 roku życia linie przewidują opiekę dedykowanej osoby z personelu pokładowego, przez cały czas lotu.

Podróż autobusem

Tu nie możemy liczyć na opiekę nad dzieckiem taką, jak w przypadku podróży lotniczych. Przewoźnicy zwykle zastrzegają, iż nie ponoszą odpowiedzialności i nie sprawują opieki nad osobami niepełnoletnimi. W regulaminach odnajdziemy warunki, na jakich osoby niepełnoletnie mogą korzystać z tego środka transportu.

Osoby do 12 roku życia zwykle nie mogą podróżować bez opieki osoby dorosłej. Osoby pomiędzy 12-15 rokiem życia mogą, jednakże za pisemną zgodą rodziców/opiekunów. Pamiętaj więc, aby w takim wypadku dokładnie sprawdzić regulamin przewoźnika, zanim wsadzisz dziecko do autobusu.

Pociągi

Regulacje PKP w żaden sposób nie określają wieku, w którym przewidywałyby samodzielną podróż dziecka. Koleje państwowe pozostawiają więc tę decyzję w pełni po stronie rodziców. Odwołują się do tego, że przepisy prawa nie precyzują dokładnie tej kwestii.

See also:  Co zrobić, aby zostać współwłaścicielem odziedziczonych przez męża nieruchomości?

Co więc wynika z powyższego?

Przede wszystkim trzeba pamiętać, że przepisy nie regulują jasno wieku, w którym dziecko może pozostawać bez stałej opieki czy nadzoru. My jako rodzice ponosimy pełną odpowiedzialność również za czas pozostawania dziecka bez opieki.

Wybierając środek transportu zawsze warto szczegółowo zapoznać się z regulaminem i sprawdzić, jak dany przewoźnik podchodzi do samodzielnego podróżowania przez osoby niepełnoletnie.

Z obserwacji i doświadczenia wynika, że przyjęło się, iż wiek szkolny jest tą granicą, w której mały człowiek zaczyna dorastać do samodzielności. Wychodzi sam do szkoły, pobliskiego sklepu czy zostaje w domu bez nas, podczas gdy to my jesteśmy na krótkich zakupach.

Warto tu jednak pamiętać, że każde dziecko jest inne i rozwija się indywidualnie, więc zawsze trzeba wziąć pod uwagę, czy nasze dziecko jest emocjonalnie gotowe na to, aby pozostać bez opieki nawet na krótki czas.

Zdjęcie: 123 rf

Gdy jedno z rodziców mieszka za granicą co z władzą rodzicielską?

  • #władza rodzicelska
  • #pobyt za granicą
  • #ojciec

2021-07-16

Wyjazd na stałe za granicę rodzica, który pozostawia dziecko w kraju, można zakwalifikować jako przesłankę do zawieszenia władzy rodzicielskiej.

Nierzadką sytuacją jest wyjazd jednego z rodziców za granicę, najczęściej w celach zarobkowych. Zapewnienie właściwej opieki nad dzieckiem pozostawionym w kraju powinno wówczas stanowić priorytet dla osoby migrującej. Nie budzi wątpliwości, że najlepszą opiekę zapewniają dziecku rodzice.

Co jednak w sytuacji gdy rodzice żyją w rozłączeniu? Jeśli obojgu powierzono wykonywanie władzy rodzicielskiej i rodzice nie pozostają w konflikcie, zapewnienie opieki dziecku poprzez zmianę jego miejsca pobytu na miejsce zamieszkania rodzica pozostającego w kraju nie powinno stanowić problemu.

Niestety, bywa że rodzicom zaaferowanym nowymi perspektywami rozwoju zawodowego i organizacją życia za granicą umyka dobro dziecka, a w konsekwencji zapewniają mu opiekę bez zachowania formalności czy nie poprzedzają swoich decyzji głębszym namysłem.

W wielu sytuacjach nieodzowna byłaby uprzednia konsultacja z prawnikiem, która pozwoliłaby na uniknięcie daleko idących konsekwencji. Wszakże wyjazd na stałe za granicę rodzica, który pozostawia dziecko w kraju można zakwalifikować jako przesłankę do zawieszenia władzy rodzicielskiej.

Trudno sobie wyobrazić, aby rodzic żyjący w innym kraju w sposób właściwy nadal sprawował władzę rodzicielską.

Nie jest prawidłowym wykonywaniem władzy rodzicielskiej powierzenie opieki nad dzieckiem osobom trzecim, które nie posiadają żadnych uprawnień z zakresu władzy rodzicielskiej, nie mogą podejmować skutecznych decyzji w bieżących sprawach, ani tym bardziej w sprawach bardziej istotnych, nagłych.

Rodzice cedują opiekę nad dziećmi zazwyczaj na dziadków, pokładając w nich zaufanie, co nie powinno dziwić. Umyka jednak rodzicom, że różnica pokoleniowa, zaawansowany wiek czy stan zdrowia mogą uniemożliwić dziadkom zapewnienie dziecku odpowiedniej opieki.

W ostatnim czasie nasza Kancelaria podjęła się prowadzenia sprawy z wniosku ojca, którego była partnerka – matka ich wspólnego kilkuletniego dziecka wyjechała za granicę w celach zarobkowych. Wkrótce po wyjeździe zdecydowała się zostać tam na stałe. Miała pełną władzę rodzicielską.

Dziecko pozostawiła pod opieką swoich rodziców, emerytów. Przyjeżdżała do Polski sporadycznie, utrzymywała z dzieckiem kontakt za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość.

Ojciec dziecka miał ograniczoną władzę rodzicielską do współdecydowania w istotnych sprawach dziecka, zaś kontakty z dzieckiem nie były uregulowane przez sąd, a na bieżąco ustalane między rodzicami.

Ojciec wykazywał się najwyższą troską o dobro dziecka i zabiegał o jak najczęstszy kontakt z dzieckiem. Wyjazd jego byłej partnerki dodatkowo utrudnił te kontakty, ponieważ dziadkowie odmawiali wydania wnuka.

Ojciec wystąpił z wnioskiem o powierzenie wykonywania władzy rodzicielskiej nad małoletnim synem, a matka o zgodę na zmianę miejsca pobytu dziecka z Polski na jej aktualne miejsce zamieszkania.

W sprawie przeprowadzono obszerne postępowanie dowodowe, w tym aż dwa dowody z opinii specjalistów sądowych z zakresu psychologii, którzy co ciekawe sformułowali całkowicie odmienne wnioski.

O ile jedną z opinii można uznać za wyważoną, profesjonalną, rzetelną i wolną od jakichkolwiek uprzedzeń, o tyle w drugiej pobrzmiewało stereotypowe spojrzenie na rolę ojca w życiu dziecka. Z góry założono, w oderwaniu od przedstawionych faktów, że więź z matką jest silniejsza.

Biegła ignorowała fakt, że matka od 2 lat przebywa za granicą i sporadycznie odwiedza dziecko. Nie ulegało wątpliwości, że dziecko tęskni za matką.

Jednakże należało zwrócić uwagę, to właśnie postawa matki i jej decyzja stanowiła przyczynę ich rozłąki, a gdyby ojciec nie podjął żadnych działań, nie wystąpiłaby o zgodę na wyjazd dziecka, tylko pozostawiła u dziadków. Na marginesie należy dodać, że obie psycholożki miały wieloletnie doświadczenie.

Ostatecznie Sąd dopuścił dowód z konfrontacji biegłych. Każda z biegłych podtrzymała uprzednio sformułowane wnioski. Opinie zostały sporządzone jednak w nieco odmiennych warunkach i w rocznym odstępstwie czasu. Przesłuchano strony, kilkoro świadków i włączono do materiału dowodowego szereg dokumentów.

  • Brak porozumienia między rodzicami doprowadził do konfliktu lojalnościowego ich wspólnego małoletniego dziecka, emocjonalnie związanego z każdym z nich.
  • Sąd bardzo wnikliwie rozpoznał sprawę i bez żadnych wątpliwości należy stwierdzić, że jego zasadniczym celem było takie rozstrzygnięcie sprawy, które będzie respektować dobro dziecka.
  • Sąd pierwszej instancji powierzył wykonywanie władzy rodzicielskiej ojcu i odmówił zgody na wyjazd dziecka na stałe za granicę, szczegółowo ustalając kontakty matki z dzieckiem przebywającym u ojca.

Sąd jednoznacznie wskazał, że aktualna sytuacja dziecka nie jest zgodna z jego dobrem.

Podkreślił, że matka podejmując decyzję o wyjeździe kierowała się względami ekonomicznymi, a jej obecność w życiu dziecka zastąpili niejako dziadkowie.

Sąd nie znalazł podstaw do łączenia decyzji matki dziecka o przeniesieniu swojego centrum życiowego za granicę z uzasadnieniem do radykalnej zmiany środowiska dla małoletniego dziecka stron.

  1. Sąd zwrócił uwagę, że również zaangażowanie ojca i jego zdolności rodzicielskie sprzeciwiają się pozostawieniu dziecka pod opieką dziadków.
  2. Sąd uznał obecną sytuację opiekuńczą za wprost sprzeczną z dobrem małoletniego dziecka stron.
  3. Orzeczenie nie jest prawomocne.
  4. Artykuł został opublikowany w internetowym wydaniu dziennika ,,Rzeczpospolita”

Skutki wyjazdów zagranicznych rodziców na rozwój emocjonalny dziecka – Szkoła Podstawowa

Różne są motywy wyjazdów Polaków za granicę. Wyjeżdżają do pracy (czasowo) samotna matki i/lub ojcowie, a nawet całe rodziny. Wyjazd jednego lub obojga rodziców nie jest obojętny dla pozostawionego w kraju dziecka.

Czas rozłąki, dłuższy lub nawet krótki, w psychice dziecka zostawia różne negatywne skutki. Są to skutki psychologiczne (dla rozwoju osobowości dziecka), niezaspokojenie potrzeb: miłości, przynależności, bezpieczeństwa i bliskości.

Skutki pedagogiczne nieobecności rodziców to często brak pozytywnych ocen w szkole, arogancja do nauczyciela, koleżanek i kolegów w szkole. Niestety zdarzają się też próby samobójcze (czasami jest to chęć zwrócenia na siebie uwagi).

Nie trzeba nikogo przekonywać, że dla prawidłowego rozwoju dziecka potrzebny jest w każdej rodzinie ojciec i matka.

Imigracja zarobkowa jest przez socjologów i psychologów zaliczana do patologii. Słowo patologia oznacza (pathos cierpienie, logos nauka).

See also:  Zamiana i wykup mieszkania po ślubie a podział majątku

W wielu publikacjach książkowych i prasie codziennej tytuły informują Czytelników, że skutki emigracji zarobkowej to ciemna strona tych wyjazdów. Euro staje się ważniejsze od dziecka.

Należy sie zastanowić, jak wygląda sytuacja prawna dziecka, gdy rodzice wyjeżdżają za granicę? Kiedy rodziców pozbawia się władzy rodzicielskiej?

Pojęcie opieki oraz kurateli

Opieka jest to orzeczenie wydane przez sąd, na mocy którego zostaje ustanowiony opiekun dziecka, m.in. z następujących przyczyn: osierocenia lub ubezwłasnowolnienia rodziców. Opieka może być wyłącznie sprawowana przez osobę posiadającą całkowitą zdolność do podejmowania czynności prawnych.

Kuratela jest to nadzór orzeczony przez sąd, któremu podlega człowiek niezdolny do podejmowania działań prawnych lub osoba nieobecna, a także jej majątek.

Prawa rodzicielskie jest to całość obowiązków oraz praw należących do rodziców. Ich wypełnianie powinno być prowadzone zgodnie z dobrem dziecka, a także interesem społecznym.

Rodzice są ustawowymi reprezentantami dziecka. Prowadzą jego czynności prawne, a także są odpowiedzialni za jego zobowiązania.

Prawa te wygasają automatycznie w momencie, gdy dziecko staje się pełnoletnie.

  • Ograniczenie praw rodzicielskich jest wydawane, gdy istnieje zagrożenie dla dobra dziecka.
  • Zawieszenie praw rodzicielskich jest ono wydawane w przypadku istnienia czasowej przeszkody w prawidłowym sprawowaniu władzy rodzicielskiej, chociażby w sytuacji poważnej choroby rodziców.
  • Pozbawienie praw rodzicielskich sąd może pozbawić jednego lub oboje rodziców, jednocześnie wydając w wyroku decyzję o umieszczeniu nieletniego w: rodzinie zastępczej lub placówce opiekuńczo -wychowawczej.
  • Taka sytuacja ma miejsce w przypadku, gdy istnieje trwała przeszkoda w dalszym sprawowaniu władz przez rodziców biologicznych, jeśli jest ona nadużywana lub w wyraźny sposób zaniedbują obowiązki wynikające z posiadania potomstwa.

Sprawa komplikuje się w przypadku, kiedy obydwoje rodzice wyjeżdżają za granice lub kiedy rodzice samotnie wychowuje dziecko i zamierza wyjechać za granicę, pozostawiając dziecko w kraju pod opieką babci, cioci, znajomej, sąsiadki itp.

Wówczas osoba, pod której opieką pozostaje dziecko zwana jest opiekunem faktycznym, który nie posiada prawa opieki nad dzieckiem. Takie prawo jedynie przysługuje rodzicowi (któremu nie odebrano praw rodzicielskich) lub osobie, której sąd przyznał takie prawo.

Wynika z tego jednoznacznie, że babcia, ciocia itp. nie mają prawa decydować w sprawie dziecka, podejmować decyzji wiążących, np.

wyjazd na wycieczkę klasową, przeprowadzenie badań w PPP (Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna), wykonanie zabiegu operacyjnego w szpitalu, wyjazdu dziecka za granicę itd.

To powoduje, że dziecko często nie może korzystać z praw i przywilejów mu przysługujących z powodu nieuregulowanej sytuacji prawnej (brak opiekuna prawnego w kraju, pod którego opieką pozostaje dziecko).

Istnieją następujące możliwości uregulowania sytuacji prawnej dziecka: 

  • złożenie przez rodzica zanim wyjedzie za granicę wniosku do sądu o przeniesienie na czas wyjazdu opieki prawnej nad dzieckiem na wskazaną osobę pełnoletnią (babcie, siostrę, ciocię),
  • złożenie wniosku do sądu przez osobę, która jest faktycznym opiekunem dziecka o ustanowienie jej na czas wyjazdu rodzica/rodziców za granicę opiekunem prawnym dziecka,

W przypadku kiedy w szkole istnieje konieczność podjęcia przez rodzica decyzji dotyczącej dziecka (zagrożone dobro dziecka w jakiejkolwiek sferze: dydaktycznej, zdrowotnej, wychowawczej) i nie będzie możliwości skontaktowania się z nim, bo będzie przebywał za granicą, a uzyskane dane będą świadczyły o nieuregulowanej sytuacji prawnej dziecka, wówczas szkoła ma prawny obowiązek poinformować o zaistniałej sytuacji właściwy dla miejsca zamieszkania dziecka Sąd Rejonowy, Wydział Rodzinny i Nieletnich. Wynika to bezpośrednio z art. 109 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, którego treść brzmi: par. I Jeżeli dobro dziecka jest zagrożone, sąd opiekuńczy wyda odpowiednie zarządzenia.

Emigrujesz bez dziecka? Musisz znaleźć opiekuna..

Wielu rodziców zostawia dzieci wyjeżdżając do pracy za granicę. Bez załatwienia odpowiednich formalności, mogą zostać pozbawieni praw rodzicielskich.

W czasach, w których zarówno granice państw, jak i obce rynki pracy są coraz bardziej otwarte, wiele osób wyjeżdża poza Polskę w celach zarobkowych. Często dochodzi do takich sytuacji, kiedy tymczasowo emigrujący rodzice pozostawiają swoje dzieci pod opieką np. dziadków. Ma to miejsce zwłaszcza w przypadku samotnie wychowujących matek czy ojców.

Skala takiego zjawiska jest bardzo duża. Zależnie od źródła danych, dotkniętych jest nim nawet 400 tysięcy dzieci lub 2% spośród całej uczącej się młodzieży. Niestety, w bardzo wielu przypadkach opieka nad potomstwem nie zostaje prawidłowo przeniesiona. Przy niewłaściwym załatwieniu tego typu spraw, sąd może odebrać rodzicom ich prawa.

Najczęściej problem wynika z błędnego przekonania, że wystarczy jedynie wystawione notarialne pełnomocnictwo do sprawowania opieki.

Nawet przy pozostawieniu dziecka bliskiemu członkowi rodziny, trzeba jednak dokonywać tego poprzez sąd rodzinny.

Nie jest to kwestia czasochłonna, ani kosztowna (opłata za wniosek to 40 zł), warto więc zadbać o jej uregulowanie. Obowiązek ten opisuje kodeks rodzinny i opiekuńczy:

Art. 110. § 1. W razie przemijającej przeszkody w wykonywaniu władzy rodzicielskiej sąd opiekuńczy może orzec jej zawieszenie.
§ 2. Zawieszenie będzie uchylone, gdy jego przyczyna odpadnie.

Opisywany problem przyjął tak dużą skalę, że otrzymał już nawet osobny termin – eurosieroctwo. Ma on oczywiście także konsekwencje wychowawcze i społeczne.

Jednak z perspektywy prawnej, dowolna sytuacja wymagająca decyzji rodzica przykuje uwagę sądu. Przykładowo, trafienie dziecka do szpitala może sprawić, że nie będzie komu przedstawić dokumentacji medycznej.

Po takim obrocie spraw i wyjściu na jaw braku opiekuna, odebrane mogą być prawa rodzicielskie.

Należy wziąć pod uwagę również fakt, że przy ustaleniu praw do opieki nad dzieckiem innej osobie, niż rodzicom, obowiązkowa będzie sądowa kuratela. Dzięki temu na bieżąco sprawdzane będzie, czy nieletni ma zapewnione wszelkie środki niezbędne do prawidłowego funkcjonowania.

Pamiętajmy – choć większość kancelarii notarialnych odsyła w tego typu sprawach do sądu – nie wszystkie są uczciwe.

Zdarzają się przypadki, w których odpłatnie przygotowuje się pełnomocnictwo, które nie spełnia jednak swojej roli. W najlepszym przypadku będziemy musieli pilnie wracać do kraju, aby naprawić błąd.

W najgorszym – czeka nas walka w sądzie o prawa do opieki nad własnym dzieckiem.

Problemy z prawem rodzinnym, potrzebujesz pomocy prawnika? Z redakcją Bezprawnik.pl współpracuje zespół prawników specjalizujących się w poszczególnych dziedzinach, który solidnie, szybko i tanio pomoże rozwiązać Twój problem. Opisz go pod adresem e-mailowym [email protected], a otrzymasz bezpłatną wycenę rozwiązania sprawy.

Kto i na jakich warunkach może zostać opiekunem prawnym dziecka, którego rodzice wrócili do Ukrainy?

Odpowiadając na zadane pytanie przede wszystkim należy wskazać, że pozostawienie dziecka przez rodzica może rodzić daleko idące konsekwencje w sferze władzy rodzicielskiej i wychowania dziecka.

W znakomitej większości przypadków dziecko pozostawione bez opieki objęte zostanie systemem pieczy zastępczej tak instytucjonalnej np. placówka socjalizacyjna jak i  rodzinnej. Zgodnie z art.

See also:  Odstąpienie od orzekania o winie a alimenty

112 (1) ustawy kodeks rodzinny i opiekuńczy obowiązek i prawo wykonywania bieżącej pieczy nad dzieckiem umieszczonym w pieczy zastępczej, jego wychowania i reprezentowania w tych sprawach, a w szczególności w dochodzeniu świadczeń przeznaczonych na zaspokojenie jego potrzeb, należą do rodziny zastępczej, prowadzącego rodzinny dom dziecka albo kierującego placówką opiekuńczo-wychowawczą, regionalną placówką opiekuńczo-terapeutyczną lub interwencyjnym ośrodkiem preadopcyjnym, w pozostałym zakresie o ile sąd nie postanowi inaczej władza rodzicielska pozostaje przy rodzicach. Rodzic dziecka umieszczonego w systemie pieczy zastępczej nie będzie mógł decydować  o wychowaniu ani reprezentować dziecka w bieżących sprawach oraz pobierać na nie świadczeń. 

Wprowadzenie dziecka do systemu pieczy zastępczej nie nastręcza trudności natomiast odzyskanie dziecka z tego systemu to już trudna i karkołomna praca – trzeba będzie o dziecko walczyć i tłumaczyć się tak przed sądem, MOPS jak i możliwe, że kuratorem, że jest się gwarantem prawidłowej opieki nad małoletnim.

W praktyce Instytucja pieczy zastępczej jest najczęściej stosowana w przypadku dzieci nie będących obywatelami Polski. Zdanie to choć może niefortunnie brzmieć jest prawdziwe.

Należy bowiem wskazać, że umieszczenie dziecka bez opieki rodzica (opiekuna prawnego) w systemie pieczy zastępczej nie wymaga przeprowadzenia trudnych i długotrwałych procedur z zakresu stosowania np.

prawa ojczystego dziecka w przypadku pozbawienia rodzica władzy rodzicielskiej- dzieci w systemie pieczy zastępczej nie są dziećmi, których rodzice zostali pozbawienia władzy rodzicielskiej.

Istnieje także instytucja opiekuna. Podstawową przesłanką ustanowienia opieki jest niepozostawanie dziecka pod władzą rodzicielską- rodzice są jej pozbawieni mocą postanowienia sądu lub są oni nieznani.

Opiekę ustanawia sąd opiekuńczy, którym jest wydział rodzinny i dla nieletnich sądu rejonowego, na obszarze działania, którego małoletni ma miejsce zamieszkania bądź pobytu. Opiekunem powinna być osoba wyznaczona przez ojca lub matkę, którzy mieli jeszcze w tym czasie możliwość sprawowania opieki nad dziećmi.

Jeżeli nie ma takiej osoby, opiekunem powinna zostać osoba spokrewniona z małoletnim. W przypadku rodzeństwa opieka nad nim powinna być w miarę możliwości sprawowana przez tę samą osobę.

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa wprowadziła instytucję opiekuna tymczasowego (art. 25). Opiekun taki będzie ustanawiany dla dzieci obywatelstwa Ukraińskiego, które przybyły do Polski po 24.

02 i które pozostają na tym terytorium bez opieki osoby dorosłej odpowiedzialnej za nie zgodnie z prawem obowiązującym w Polsce. Opiekun tymczasowy będzie upoważniony do reprezentowania małoletniego oraz sprawowania pieczy nad jego osobą i majątkiem.

Przepisy specustawy nie mówią nic o pozbawianiu rodzica władzy rodzicielskiej, wobec czego wydaje się, że odpowiednio będzie stosowany przywołany wyżej art. 112 (1) ustawy kodeks rodzinny i opiekuńczy.

Podsumowując należy wskazać, że polskie przepisy w zakresie ustanowienia opiekuna prawnego są takie same dla każdego dziecka czy to obywatela polskiego czy to dziecka nie posiadającego takiego obywatelstwa ( z wyjątkiem instytucji opiekuna tymczasowego).

W aspekcie zadanego pytania należy wyjaśnić jakie są różnice miedzy rodziną zastępczą, opiekunem prawnym a  opiekunem tymczasowym (szczególny rodzaj opiekuna ustanowiony przepisami ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa).

Rodzina zastępcza jest to instytucja wprowadzona ustawą o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

Pieczą zastępczą w formie rodzinnej obejmowane są dzieci, które z jakichkolwiek powodów nie mają zapewnionej opieki przez rodziców.

W przypadku rodziny zastępczej prawa rodzicielskie są ograniczone, czyli każda ważniejsza decyzja dotycząca dziecka (  wybór szkoły czy wyjazd za granicę) musi być zatwierdzona przez rodzica biologicznego i poparta jego zgodą na to. 

Opieka prawna jest instytucją opisaną w ustawie Kodeks rodzinny i opiekuńczy. 

Sąd opiekuńczy ma obowiązek ustanowić opiekę nad dzieckiem jeżeli żadnemu z rodziców nie przysługuje władza rodzicielska bądź są oni nieznani. Opiekunem powinna być osoba wyznaczona przez ojca lub matkę, którzy mieli jeszcze w tym czasie możliwość sprawowania opieki nad dziećmi.

Jeżeli nie ma takiej osoby, opiekunem powinna zostać osoba spokrewniona z małoletnim. W przypadku ustanowienia opiekuna prawnego rodzice biologiczni są najczęściej pozbawieni zupełnie praw do opieki nad dziećmi bądź są nieznani.

Daje to dużo większe pole opiekunowi na wpływ na życie dziecka.

Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa  umożliwia ustanowienie przez sąd tzw.

opiekuna tymczasowego dla dzieci (które spełniają warunki z ustawy, czyli przeszły przez granicę ukraińsko-polską od 24 lutego 2022 r. i są obywatelami Ukrainy).

Opiekun taki będzie miał uprawnienia zbliżone do opiekuna prawnego, będzie jednak pod kontrolą OPS lub innej jednostki samorządowej, a na część decyzji w ważniejszych sprawach dziecka będzie musiał uzyskać zgodę sądu.

Włączenie dziecka w system instytucjonalnej pieczy zastępczej następuje niejako z automatu- na wniosek dyrektywa placówki.

Inaczej sytuacja wygląda w przypadku woli ustanowienia spokrewnionej rodziny zastępczej, opiekuna tymczasowego czy też opiekuna, których ustanowienie może nastąpić na wniosek.

Jeśli na terytorium Polski jest ktoś z rodziny kto mógłby pełnić funkcję tymczasowej rodziny zastępczej, opiekuna tymczasowego lub opiekuna prawnego, to przygotowując wniosek do sądu należy szeroko uzasadnić  przyczyny pozostawienia dziecka pod opieką innych osób, tak aby pokazać Sądowi, że pozostawienie dziecka w Polsce podyktowane jest szczególnymi okolicznościami – to w późniejszym czasie może uchronić nas od trudów i problemów z odzyskaniem dziecka i to bez nadzoru MOPS lub Kuratora. Wniosek składa się do sądu właściwego ze względu na miejsce pobytu lub zamieszkania dziecka.

  • Jednocześnie należy wskazać, że osoba chcąca zaopiekować się dzieckiem musi mieć nieposzlakowaną opinię i dawać gwarancje prawidłowej opieki nad dzieckiem w szczególności:
  • -musi mieć pełną zdolność do czynności prawnych oraz
  • – nie może być pozbawiona praw publicznych,
  • – nie może być pozbawiona władzy rodzicielskiej,
  • – nie była skazana za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności albo za umyślne przestępstwo z użyciem przemocy wobec osoby lub przestępstwo popełnione na szkodę małoletniego lub we współdziałaniu z nim,
  • – nie orzeczono wobec niej  zakazu prowadzenia działalności związanej z wychowywaniem, leczeniem, edukacją małoletnich lub opieką nad nimi, lub obowiązku powstrzymywania się od przebywania w określonych środowiskach lub miejscach, zakazu kontaktowania się z określonymi osobami lub zakazu opuszczania określonego miejsca pobytu bez zgody sądu.
  • Podstawa prawna:

1) ustawa z dnia 9 czerwca 2011 o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz.U. 2011 nr 149 poz. 887),

2) ustawa z dnia 25 lutego 1964 roku Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59)

3) ustawa z dnia marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (Dz. U. z 2022 r. poz. 583, 682, 683, 684, 830, 930)

Leave a Reply

Your email address will not be published.