Jak długo rodzic musi płacić alimenty na dziecko?

Jak długo rodzic musi płacić alimenty na dziecko?

Adobe Stock

Ustalone przez sąd alimenty na dziecko trzeba płacić do czasu, w którym dziecko będzie już w stanie utrzymać się samodzielnie. Co ciekawe, przepisy nie określają dokładnie, do którego roku życia płaci się alimenty. Rodzic nie zawsze musi też płacić alimenty na dorosłe dziecko.

Do kiedy płaci się alimenty na dziecko – to pytanie często nurtuje rodziców, na których ciąży obowiązek alimentacyjny. Niestety, Kodeks rodzinny i opiekuńczy nie podaje sztywnej granicy wiekowej, powyżej której dziecku już nie należą się alimenty. W niektórych sytuacjach jednak alimenty na dziecko można uchylić, składając odpowiedni pozew.

Alimenty na dziecko: do kiedy?

Z przepisów prawa nie wynika, do którego roku życia płaci się alimenty na dziecko: przysługują one zarówno małoletniemu, jak i dorosłemu dziecku, dopóki nie może się ono samo utrzymać. Rodzic objęty obowiązkiem alimentacyjnym musi zatem płacić alimenty tak długo, aż dziecko podejmie pracę zarobkową.

Wynika to z konieczności troszczenia się o „fizyczny i duchowy rozwój dziecka” oraz „należytego przygotowania go, odpowiednio do jego uzdolnień, do pracy zawodowej” – głosi Kodeks rodzinny i opiekuńczy.

Choć nie określono prawem, jakie są minimalne alimenty, powinny one przynajmniej zaspokajać podstawowe potrzeby dziecka.

Trzeba przy tym pamiętać, że alimenty na dziecko należą się niezależnie od stopnia wykształcenia dziecka, a obowiązek alimentacyjny rodzica nie ustaje wraz z zakończeniem przez dziecko kolejnego etapu edukacji. Warunkiem utrzymania prawa do alimentów jest chęć kontynuowania nauki oraz uzyskiwanie pozytywnych wyników.

Uwaga, alimenty na dziecko mogą zostać uchylone, jeśli dziecko ma na tyle duże dochody z majątku, że pokrywają one koszty jego utrzymania.

Jak długo płaci się alimenty?

Alimenty na dziecko płaci się tak długo, jak długo dziecko potrzebuje pieniędzy na własne utrzymanie, ponieważ nie pracuje. Prawo przewiduje jednak kilka wyjątków. Poza sytuacją, w której dziecko uzyskuje dochody z majątku, rodzic może też złożyć pozew o uchylenie alimentów na dorosłe dziecko, gdy:

  • pomimo pełnoletności dziecko nie wykazuje chęci usamodzielnienia się,
  • płacenie alimentów wiąże się z nadmiernym uszczerbkiem dla rodzica.

Pozew o uchylenie alimentów wygląda podobnie jak pozew o alimenty: musi zawierać uzasadnienie i dowody wskazujące np. na możliwość podjęcia pracy przez dziecko.

Sprawdź także: Czy alimenty wlicza się do dochodu: czy liczą się do zasiłku rodzinnego i do kredytu?

Alimenty na dorosłe dziecko

Alimenty na dorosłe dziecko zostaną więc utrzymane, jeśli dziecko nadal się uczy i nie otrzymuje ani wynagrodzenia za pracę, ani dochodów z majątku. Wysokość alimentów nie zmienia się wraz z uzyskaniem przez dziecko pełnoletności.

Bardzo możliwe jednak, że wkrótce zostanie określony konkretny wiek, do którego trzeba płacić alimenty na dorosłe dziecko.

Ministerstwo Sprawiedliwości przedstawiło w 2021 roku projekt nowelizacji Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, zgodnie z którym obowiązek alimentacyjny będzie wygasał po 25. roku życia dziecka.

Nie będzie to dotyczyło jedynie dzieci z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Dzięki temu rozwiązaniu rodzic nie musiałby już wnosić pozwu o uchylenie alimentów w przypadku, gdy dorosłe dziecko w wieku powyżej 25 lat nie czyni starań, by się usamodzielnić.

Zobacz też:

Jak długo rodzic musi płacić alimenty na dziecko?

AdobeStock

Dziecko na rozprawie rozwodowej – tylko pod pewnymi warunkami [WIDEO]

Dziecko może uczestniczyć w rozprawie rozwodowej rodziców, tylko jeżeli będą spełnione odpowiednie warunki – mówi psycholog Alicja Budzyńska. Zobacz film, w którym ekspert wyjaśnia, kiedy obecność dziecka w sądzie jest możliwa, a kiedy jest to wykluczone.

Psycholog Alicja Budzyńska w cyklu rozmów mamotoja.pl poświęconych sytuacji dziecka podczas rozwodu tłumaczy, jak delikatną sprawą jest uczestniczenie dziecka w sądowej rozprawie rozwodowej i jak trzeba uważać, aby nie wikłać jego w konflikt. O tym, jak ochronić dziecko w trakcie rozwodu jego rodziców rozmawiali uczestnicy 11.

Ogólnopolskiej Konferencji “Ostrożnie dziecko! Profilaktyka krzywdzenia małych dzieci” zorganizowanej w czerwcu przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę oraz Zakład Zdrowia Publicznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Sędzia wysłuchuje dziecko w osobnym pokoju Jak podkreśliła psycholog, podczas sądowej rozprawy rozwodowej nie ma mowy o przesłuchaniu dziecka na sali sądowej, tylko o jego wysłuchaniu przez sędziego . Przepisy mówią, że powinno się to odbywać w specjalnie przygotowanym miejscu i ma polegać na rozmowie z dzieckiem . Bez obecności innych osób.

Budzyńska zaznaczyła, że sędziowie są przygotowywani do tego, jak takie rozmowy przeprowadzać. Są dwie podstawowe zasady: nie wikłać dziecka w konflikt rodziców oraz nie przerzucać na dziecko odpowiedzialności za rozstrzygnięcia, jakie zapadną na sali sądowej. “Jeżeli zachowane są te dwie zasady, to można powiedzieć, że już jest duży sukces” – oceniła psycholog.

Ważne dla dziecka pytania Ekspert podkreśliła, że podczas rozmowy sędziego z dzieckiem, bardzo ważny jest też sposób jej prowadzenia – powinien być dopasowany do poziomu rozwoju , tak aby dziecko rozumiało pytania, rozumiało swoją sytuację i aby miało poczucie bezpieczeństwa w tej relacji.

Zdaniem psycholog, taka rozmowa daje dziecku szansę wyrażenia siebie i “poczucia swej autonomii w sytuacji kryzysu w rodzinie”. Daje też szansę zadania sędziemu pytań w sprawach dotyczących jego rodziców. “Dzięki takiemu wysłuchaniu dziecko może być potraktowane podmiotowo…

Jak długo rodzic musi płacić alimenty na dziecko?

Adobe Stock

„Mój narzeczony ma dziecko, na które płaci kolosalne alimenty. Mam dość, że tak marnuje nasze pieniądze!”

Adam jest inteligentny, wykształcony, zaradny. Nie rozumiem, dlaczego daje się tak manipulować swojej byłej dziewczynie. Mają razem dziecko, więc wiadomo, że powinien się dokładać do utrzymania, ale płacić co miesiąc aż tyle? Jego była żyje sobie w luksusie, a nas nie stać na wakacje!

Związałam się z Adamem z prawdziwej miłości, ale szybko zauważyłam, że to naprawdę porządny, ogarnięty facet. Wiedziałam, że będzie mi z nim dobrze, że niczego nam nie zabraknie. Miał świetną pracę, dobrze zarabiał – ideał! Od początku wiedziałam, że ma córkę, ale nie przeszkadzało mi to. Z matką dziecka rozstali się w zgodzie.

Teraz jednak już nie wiem, kto jest dla niego ważniejszy – ja czy ona? Na alimenty idzie połowa jego pensji! Adam regularnie odwiedza Zosię i zabiera ją w weekendy do nas, czasem gdzieś wyjeżdżają razem na kilka dni. Nie mam nic przeciwko, nawet polubiłam tę dziewczynkę – jak na 7-latkę jest wyjątkowo rozgarnięta.

Pewnie po tatusiu, bo raczej nie po mamie naciągaczce. Karolinę, byłą dziewczynę Adama, widziałam tylko raz, kiedy przywiozła do nas córkę. Wypacykowana, zrobione rzęsy, piersi – koszmar! Zmierzyła mnie tylko wzrokiem od góry do dołu i głupio się uśmiechnęła. Od tamtej pory wychodzę z domu za każdym razem, kiedy ona ma się pojawić.

  Od początku czułam, że Karolina będzie chciała uprzykrzyć nam życie. Ale żeby wciągać do tego dziecko? Kiedy poznałam Adama, oni dopiero układali swoje sprawy. Mieli ustalić terminy spotkań ojca z córką, no i alimenty.

Wtedy jeszcze nie przypuszczałam, że Adam da się tak wrobić!  Niby jest taki inteligentny, a bez szemrania zgodził się płacić na dziecko 2 tysiące miesięcznie! To oczywiście był pomysł Karoliny, nie wiem, skąd ona wytrzasnęła tę kwotę! Na co tyle pieniędzy dziecku? – Przecież ona ma jeszcze 500 plus, razem 2 i pół tysiąca! A sama to co, nie zarabia na swoje dziecko? – mówiłam do Adama mocno wkurzona. Myślałam, że się opamięta. – Ona chce cię naciągnąć na kasę, żeby mogła po kosmetyczkach latać – nie dawałam za wygraną, ale Adam tylko kręcił głową. – Olu, to…

Alimenty na dziecko

Zastanawiasz się czy możesz ubiegać się o alimenty na dziecko? Nie wiesz czy i w jakiej wysokości Ci się należą? W naszym artykule przeczytasz o 5 najważniejszych kwestiach z nimi związanych.

1. Kto jest zobowiązany do płacenia alimentów

Obowiązek łożenia na utrzymanie dzieci obciąża przede wszystkim ich rodziców. Oznacza to, że rodzice mają bezwzględny obowiązek zapewniania swojemu dziecku środków utrzymania. Nie są w stanie z tego obowiązku zrezygnować, nie można się go zrzec.

2. Kiedy rodzic musi płacić alimenty

Rodzic ma obowiązek płacić alimenty na rzecz swojego dziecka o ile nie jest ono jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Tak naprawdę rodzic ma obowiązek łożenia na utrzymanie dziecka począwszy od jego narodzin do usamodzielnienia się. W praktyce datą graniczną jest na ogół czas, gdy dziecko kończy edukację i podejmuje pierwszą pracę.

Rodzic pełnoletniego dziecka może uchylić się od obowiązku regulowania alimentów. W tym celu musi wystąpić do sądu o zniesienie obowiązku alimentacyjnego i wskazać, iż dalsze regulowanie świadczeń alimentacyjnych połączone jest z nadmiernym dla niego uszczerbkiem, lub że dziecko nie dokłada starań aby się usamodzielnić.

W praktyce sytuacja taka zaistnieje, gdy dziecko po ukończeniu np. edukacji w szkole średniej nie będzie dalej kontynuowało edukacji ani też nie podejmie zatrudnienia, a będzie w dalszym ciągu oczekiwało środków na swoje utrzymanie. 

Jeśli dziecko kontynuuje naukę na studiach dziennych i nie ma możliwości podjęcia zatrudnienia dla samodzielnego utrzymania, rodzic będzie dalej zobowiązany do alimentacji.

See also:  Utrudnianie kontaktu z wnuczką

3. Jaka kwota alimentów przypada na dziecko?

To chyba pytanie na które każdy chciałby z góry znać odpowiedź, ale niestety nie ma na nie jednoznacznej odpowiedzi. Dlaczego? Ponieważ wysokość i zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.

Co to oznacza?

Jak długo rodzic musi płacić alimenty na dziecko?

Tylko tyle, iż w przypadku gdy chcemy określić jaką kwotę będziemy płacić na dziecko bierzemy pod uwagę jakie dziecko ma usprawiedliwione potrzeby. Z reguły bierzemy pod uwagę koszt mieszkania, wyżywienia, ubrania, leczenia, edukacji, rozrywki i rozwoju. Im dziecko starsze, tym zwyczajowo jego potrzeby będą większe. Inne potrzeby ma dziecko do lat 3, inne 7 latek rozpoczynające szkołę a inne nastolatek.Na wysokość alimentów mają także wpływ możliwości zarobkowe zobowiązanego. Jak ustalić jakie są możliwości zarobkowe osoby zobowiązanej do zapłaty alimentów? Należy oszacować ile przeciętnie może zarabiać osoba w danym wieku o porównywalnym wykształceniu. Dla przykładu jeśli ojciec dziecka lub matka dziecka nie podejmuje zatrudnienia choć może, zaś z jest osobą w sile wieku i z wykształceniem, pod uwagę brane będą przykładowe zarobki jakie mogłaby osiągnąć pracując. Taka reguła jest sposobem na osoby unikające płacenia alimentów. Sądy mają bowiem świadomość tego, że niektórzy są w stanie ukrywać swoje źródła dochodu i pracować w tzw. szarej strefie tylko po to by uniknąć płacenia zbyt wysokich alimentów.

 Na zakres świadczeń alimentacyjnych nie wpływają świadczenia uzyskiwane przez rodziców w postaci 500 plus, świadczenia z pomocy społecznej lub funduszu alimentacyjnego czy świadczenia rodzinne, opiekuńcze, becikowe, czy rodzicielskie świadczenie uzupełniające.

4. Czy każdy z rodziców płaci po równo?

Wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego.

Co to oznacza? Dla przykładu: Gdy dziecko przebywa u jednego z rodziców z reguły wkłada on więcej wysiłku w wychowanie potomka niż rodzic, który widzi je raz na dwa tygodnie. Osobiste starania polegają na dbaniu o edukację, opiece nad dzieckiem, nadzór nad nim, trosce o jego zdrowie i prawidłowy rozwój, przygotowywanie posiłków, pranie, prasowanie.

W takim wypadku świadczenie alimentacyjne drugiego rodzica polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania uprawnionego.

5. Jak dochodzić alimentów na dziecko?

Jak długo rodzic musi płacić alimenty na dziecko?

Najprościej dojść do porozumienia i zawrzeć ugodę.

Niektórzy wybierają zwykłą formę pisemnego porozumienia pomiędzy rodzicami dziecka. Nie chroni jednak ona uprawnionego dziecka w sytuacji gdy zobowiązany do płacenia alimentów płacić przestaje.

  • Innym rozwiązaniem jest zawarcie umowy notarialnej, która zaopatrzona w oświadczenie dłużnika o poddaniu się egzekucji umożliwia rozpoczęcie egzekucji komorniczej w sytuacji zalegania z alimentami.
  • Postępowanie sądowe to ostatni ze sposobów zabezpieczenia alimentów na dziecko i często jedyny w sytuacji gdy rodzice dziecka nie potrafią dojść między sobą do porozumienia co do wysokości alimentów na swoje dziecko.
  • Jeżeli nasz artykuł nie wyjaśnił kwestii, które są dla Ciebie istotne, skontaktuj się z nami: https://iblkancelaria.pl/kontakt/

Alimenty na rodziców – kiedy się należą, jak ich nie płacić oraz wysokość alimentów

  • Publikacja: 2020-11-20
  • Aktualizacja: 2022-02-02
  • Joanna Korzeniewska

Alimenty na rodziców to temat dzisiejszego artykułu. Oprócz prymatu dobra dziecka, naczelną zasadą polskiego prawa rodzinnego jest zobowiązanie członków rodziny do wzajemnego wspierania się i pomocy.

Zasada ta znajduje odzwierciedlenie w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz przy podejmowaniu wszelkich rozstrzygnięć w sądzie. Jednym z instrumentów ku realizacji tego celu są alimenty. Najpierw rodzice mają obowiązek łożyć na utrzymanie dzieci, a także brać czynny udział w ich wychowaniu, pieczy i opiece nad nimi.

Może to dotyczyć również dorosłego życia, gdy dziecko nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać. Zdarzają się jednak sytuacje, iż w późniejszych latach to rodzice potrzebują pomocy od swoich dorosłych dzieci, ale nie zawsze ją otrzymują.

W niektórych przypadkach rodzice mogą domagać się od swoich dorosłych dzieci alimentów i zagadnieniem alimentów na rodzica zajmiemy się w dzisiejszym artykule.

Jak długo rodzic musi płacić alimenty na dziecko?

Kiedy można zasądzić alimenty od dzieci dla rodziców?

Obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo. Krewni w linii prostej to rodzice, dzieci, dziadkowie, wnuki itd. Aby uzyskać obowiązek płacenia alimentów na swoją rzecz, rodzic lub rodzice muszą wnieść pozew do sądu o zasądzenie dla nich alimentów.

Z kolei, aby sąd uwzględnił ten wniosek i zasądził alimenty na rodzica, rodzic powinien wykazać, iż znajduje się w niedostatku.

Stan niedostatku oznacza, iż rodzic nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać, nie może pokryć kosztów swojego utrzymania, takich jak jedzenie, rachunki, leki itp.

Nie ma żadnej określonej kwoty, przy jakiej można powiedzieć, że ktoś znajduje się w niedostatku, gdyż to wszystko zależy od indywidualnej sytuacji danej osoby.

Jednocześnie dorosłe dziecko lub dzieci musi mieć dochody na takim poziomie, które będą pozwalały na wspomaganie rodziców poprzez płacenie alimentów. Jeśli dzieci same mają trudną sytuację majątkową i to wykażą, wówczas sąd nie powinien zasądzić od nich alimentów na rzecz rodziców. Przy zasądzaniu alimentów sąd powinien brać pod uwagę zarówno usprawiedliwione potrzeby osoby uprawnionej, jak i możliwości zarobkowe oraz majątkowe osoby zobowiązanej.

WAŻNE!

W niektórych sytuacjach dzieci mogą zostać zobowiązane do pomagania swoim rodzicom poprzez płacenie na ich rzecz alimentów. Dzieje się tak wówczas, gdy jedno lub dwoje z rodziców jest w niedostatku, czyli nie może się samodzielnie utrzymać. Jednocześnie dziecko musi mieć odpowiednie możliwości zarobkowe, aby móc płacić alimenty dla rodziców.

Wysokość alimentów dla rodziców

Nie ma żadnej określonej kwoty, jaka powinna zostać zasądzona, ani też nie są nigdzie podane choćby przybliżone sumy czy też widełki (np. od 200 do 1000 zł). To do sądu należy najpierw decyzja, czy i w jakiej kwocie zasądzić alimenty dla rodzica lub rodziców.

Sędziów obowiązują te same zasady i wytyczne co przy ustalaniu alimentów na rzecz dzieci. Sąd bierze pod uwagę dwie kwestie – pierwsza z nich to potrzeby osoby uprawnionej do alimentów.

Nie są to jednak wszelkie zgłaszane potrzeby, ale potrzeby usprawiedliwione, czyli takie, które są niezbędne do utrzymania, np. jedzenie, rachunki, koszty leczenia.

Drugi aspekt to możliwości majątkowe i zarobkowe osoby zobowiązanej do płacenia alimentów. Może się zdarzyć, że rodzice mają skromne dochody, ale jednocześnie ich potrzeby również nie są wygórowane i nie trzeba orzekać alimentów lub też będą one niskie. Równie dobrze jednak mogą oni mieć znaczne potrzeby ze względu na wysokie wydatki, np.

dotyczące opłat za mieszkanie czy kosztów leczenia. Sąd nie tylko sprawdza, jakie rodzice mają dochody i potrzeby, ale czy ich stan zdrowia pozwala bądź też wyklucza pracę zarobkową. Często są to osoby w podeszłym wieku, które nie mogą, nie są w stanie pracować.

Czasem zaś po prostu nie ma dla nich ofert pracy i mimo teoretycznej możliwości podjęcia pracy, w praktyce nie mogą jej podjąć.

Kolejny aspekt, który musi uwzględnić sąd, to możliwości zarobkowe i majątkowe dziecka lub dzieci. Sytuacja majątkowa ludzi bywa różna. Niektórym z ledwością wystarcza na utrzymanie swoje i swojej rodziny, i wówczas sąd nie powinien ich dodatkowo obciążać obowiązkiem płacenia na rzecz rodziców.

Wyroki sądów bywają jednak różne i może równie dobrze dojść do sytuacji, gdy mimo niewielkich dochodów sąd orzeknie o obowiązku płacenia alimentów, uznając na przykład, że stan rodziców rzeczywiście tego wymaga lub też pozwany ma większe możliwości zarobkowe niż to wykazuje i dlatego powinien płacić alimenty.

Jeśli pozwane dziecko ma znaczne możliwości zarobkowe, jego dochody są wysokie, wówczas wysokość alimentów oczywiście będzie wyższa. Ocena za każdym razem należy do sędziego.

WAŻNE!

Sąd każdorazowo ocenia, czy i w jakiej wysokości dziecko powinno płacić alimenty na rzecz rodzica lub rodziców. Sąd musi sprawdzić sytuację osób uprawnionych do alimentów, jak i zobowiązanych do płacenia. Sprawdzenie to obejmuje przede wszystkim potrzeby uprawnionego oraz możliwości zarobkowe zobowiązanego.

See also:  Jak uzyskać rozwód, gdy żona go nie chce?

Uchylenie się od alimentów na rodziców

Istnieje kilka sposobów na uchylenie się od płacenia alimentów na rzecz rodziców. Pierwszy z nich to wykazanie, iż strona pozwana ma takie dochody i własne wydatki, że nie ma możliwości płacenia alimentów.

Nie ma pewności, czy sąd uwzględni i uzna takie stanowisko pozwanego, że rzeczywiście nie jest w stanie płacić.

Zależy to w dużym stopniu od przedstawionych dowodów, gdyż sąd może nie uwierzyć gołosłownym zapewnieniom nieopartym na konkretnych dowodach i wyliczeniach.

Można również próbować wykazać, iż strona powodowa ma wystarczające możliwości zarobkowe i jej dochody pozwalają na samodzielne utrzymanie i nie potrzebuje pomocy w postaci alimentów. Jest to również ryzykowna droga, gdyż najczęściej chodzi tu o osoby starsze utrzymujące się z emerytury lub renty.

Niejednokrotnie właśnie takie osoby dysponują skromnymi dochodami, jako że wysokość emerytur w Polsce nie należy do najwyższych. Stan zdrowia również nie zawsze pozwala na podjęcie pracy zarobkowej, nawet w niepełnym wymiarze czasu.

Dodatkowo sytuacja osób starszych na rynku pracy nie należy do łatwych i trudno im znaleźć jakiekolwiek zatrudnienie.

Trzecia droga należy do dość często używanych – pozwane dziecko stara się uniknąć płacenia alimentów na rzecz rodziców, uzasadniając, że byłyby one niesprawiedliwe lub z innych powodów nieuzasadnione. Mianowicie osoba pozwana może uchylić się od płacenia alimentów wówczas, gdy byłoby to sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Owe zasady współżycia społecznego nakazują pomoc rodzicom, jednakże nie w każdej sytuacji. Można powołać się właśnie na zasady współżycia społecznego, jednak trzeba konkretnie wykazać, dlaczego w danym przypadku świadczenie na rzecz rodziców byłoby niesprawiedliwe.

Nie ma również określonego katalogu sytuacji, kiedy można się uchylić od alimentów z powodu zasad współżycia społecznego. Może to mieć miejsce w sytuacji, gdy rodzic zaniedbywał dziecko w dzieciństwie, np. nie sprawował nad nim opieki, nie spotykał się z nim, nie wychowywał, nie miał z dzieckiem kontaktu.

Na alimenty od dzieci nie powinien również liczyć rodzic, który sam nie utrzymywał dziecka, zanim stało się pełnoletnie, w szczególności nie płacił na nie alimentów. Trudno oczekiwać, żeby rodzic, który nie wspomagał materialnie swojego dziecka w dzieciństwie, otrzymywał od niego później alimenty.

Nie można wykluczyć odmiennych wyroków, zwłaszcza gdy rodzic usprawiedliwi się, dlaczego nie płacił, ale to raczej wyjątkowe sytuacje. Oczywiście niezasadne i niesprawiedliwe byłoby, gdyby alimenty mógł otrzymywać rodzic, który znęcał się nad dzieckiem.

Katalog takich przyczyn może być szeroki, a w postępowaniu przed sądem kluczowe są kwestie dowodowe. Nie wystarczy powiedzieć, że rodzic zaniedbywał dziecko lub się znęcał, ale należy przedstawić konkretne dowody, odpowiednie do danej sytuacji (świadkowie, wyrok sądu, dokumenty od komornika).

WAŻNE!

Pozwany może się uchylić od płacenia alimentów, jeśli wskaże, że nie ma możliwości ich płacenia bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, iż rodzic ma możliwość samodzielnego utrzymania lub też że zasądzenie alimentów byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (np. wskutek znęcania lub zaniedbywania przez rodzica).

Procedura ustanowienia alimentów na rodziców

Aby rodzic uzyskał alimenty od swojego dziecka, powinien wnieść do sądu pozew o ich ustalenie. W pozwie powinien podać swoje dane, pozwanego, kwotę, jakiej się domaga, wysokość swoich potrzeb i wydatków, a także informacje o dochodach pozwanego, o ile je zna.

Można również dołączyć dowody na potwierdzenie wydatków, np. rachunki. Sąd wysłucha strony na okoliczność jej wydatków, dochodów, możliwości majątkowych i podejmie decyzję. Jeśli pozwany zgadza się na płacenie alimentów, może zawrzeć ugodę przed sądem lub mediatorem.

Jeśli nie zostanie zawarta ugoda, sąd wyda wyrok, w którym zasądzi alimenty lub też oddali powództwo.

WAŻNE!

Dla uzyskania alimentów trzeba złożyć pozew do sądu, w którym poda się dane swoje, pozwanego, wykaże wydatki. Można zawrzeć w takim postępowaniu ugodę lub też wyrok zostanie wydany przez sąd.

Rodzice mogą domagać się alimentów od dorosłych dzieci, jeśli popadną w niedostatek, czyli nie mogą się samodzielnie utrzymać, a dziecko ma odpowiednie możliwości zarobkowe. Wysokość alimentów zależy od udowodnionych potrzeb uprawnionego oraz od możliwości zarobkowych zobowiązanego. Można się uchylić od płacenia alimentów, m.in.

gdy pozwanego na nie nie stać lub też rodzic zaniedbywał swoje dziecko albo, gdy było niepełnoletnie, nie płacił na nie alimentów. Do uzyskania alimentów niezbędne jest złożenie pozwu w sądzie, gdzie należy wskazać swoje potrzeby i wydatki, a pozwany wykazuje dochody oraz koszty utrzymania.

W szczególnie trudnych sytuacjach rodzinnych warto wesprzeć się pomocą prawnika.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Dziecko pracuje, czy dalej muszę płacić na nie alimenty?

Ostatnio pisaliśmy o obowiązku alimentacyjnym, w kontekście długości jego trwania. Tym razem, wyjaśnimy kwestię związaną z koniecznością opłacania alimentów na dziecko, które już pracuje.

Na wstępie warto podkreślić, że wbrew panującej powszechnie opinii alimenty przysługują nie tylko na rzecz niepełnoletnich. Nieprawdziwe jest również twierdzenie, iż skoro dziecko pracuje, alimenty już mu się nie należą. Kiedy zatem ustaje obowiązek alimentacyjny w stosunku do dziecka, które podjęło pracę?

Obowiązek alimentacyjny istnieje także wtedy, gdy dziecko rozpoczęło pracę. Nie należy w tym wypadku łączyć pojęć w przedmiocie związanym z możliwością do samodzielnego utrzymania się, osiągnięcia pełnoletniości oraz zdobycia pracy przez dziecko.

Warto pamiętać, że rodzic zwolniony z łożenia na dziecko będzie dopiero wtedy, gdy będzie mogło samodzielnie się utrzymać. Może być tak również w przypadku, gdy dziecko posiada własny majątek.

Wówczas, jeżeli możliwe będzie przy wykorzystaniu dochodów z majątku dziecka pokrycie wszelkich kosztów związanych z jego utrzymaniem, rodzic zostanie zwolniony z dalszego alimentowania.

„Zgodnie z art. 133 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rodzice mają obowiązek świadczenia alimentów na rzecz dziecka, które nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać. Jeżeli dochody z majątku dziecka wystarczą na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania, rodzic może zostać zwolniony z obowiązku alimentacyjnego”.

Jeśli natomiast dochody z majątku, który dziecko posiada nie pozwalą na pokrycie kosztów utrzymania, rodzice zobowiązani są dostarczyć różnicę. Nie jest istotne co składa się na majątek dziecka.

Może być to zarówno spadek, stypendium, czy też wynagrodzenie.

Ponadto, warto podkreślić, że nawet gdy dziecko jest już pełnoletnie, ale w dalszym ciągu się uczy/studiuje, to rodzice nie mogą domagać się, aby podjęło pracę zamiast studiów.

Nawet jeśli dziecko pracowało wcześniej, a dopiero później zaczęło studia, to rodzic nie będzie zwolniony z obowiązku płacenia alimentów.

Szansa dla rodziców, aby uwolnić się od obowiązku alimentacyjnego istnieje wówczas, gdy będą oni w stanie wykazać, że dziecko może samodzielnie się utrzymać oraz, że płacenie alimentów wiąże się dla rodziców z nadmiernym uszczerbkiem.

Ponadto, w sytuacji, gdy dziecko pracuje, lecz nie jest to praca korelująca z jego umiejętnościami, wykształceniem oraz możliwościami, wówczas rodzic może wykazać, że dziecko nie chce znaleźć lepiej płatnej pracy, aby nie utracić alimentów. Jeśli rodzic skutecznie wykaże ten fakt przed sądem obowiązek alimentacyjny ustanie.

Obowiązek alimentacyjny. Do jakiego wieku rodzic powinien płacić alimenty na dziecko?

Podstawą prawną regulującą zakres i zasady świadczeń alimentacyjnych jest ustawa Kodeks rodzinny i opiekuńczy, wraz z kolejnymi nowelizacjami. Zasady związane z obowiązkiem alimentacyjnym opisuje „Dział III – Obowiązek alimentacyjny” (art. 128 do art. 144).

  • Obowiązek alimentacyjny może wynikać z:
  • – pokrewieństwa
  • – powinowactwa
  • – małżeństwa.

Obowiązek alimentacyjny obciąża zstępnych (dzieci, wnuki) przed wstępnymi (rodzicami, dziadkami), wstępnych przed rodzeństwem, ale równocześnie krewnych bliższych stopniem przed dalszymi.

Krewnych w tym samym stopniu obciąża obowiązek alimentacyjny w częściach odpowiadających ich możliwościom zarobkowym i majątkowym.

Krewni w linii prostej (to znaczy rodzice, dziadkowie, dzieci oraz rodzeństwo) zobowiązani są do wzajemnej alimentacji, jeżeli osoba do tego uprawniona znajduje się w potrzebie.

Zakres tego obowiązku kształtuje się różnie i obejmuje on środki niezbędne do zaspokojenia usprawiedliwionych potrzeb życiowych (w przypadku dziecka także środków wychowania i wykształcenia). Przy ustalaniu zakresu alimentów należy brać pod uwagę zarówno potrzeby uprawnionego, jak i możliwości zobowiązanego.

Obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci

Zgodnie z art. 133 K.r.o. ust. 1 i 2., rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Poza powyższym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.

See also:  Mąż chce się rozwieść za porozumieniem stron - co robić?

Do kiedy alimenty na dziecko?

Błędne jest przekonanie, że obowiązek alimentacyjny rodziców wobec dzieci trwa z zasady do 18. roku życia, lub do ukończenia przez dziecko nauki w szkole publicznej w systemie dziennym, nie dłużej jednak niż do ukończenia 25. roku życia.

Sąd Najwyższy potwierdził, że obowiązek alimentacyjny “nie jest ograniczony żadnym sztywnym terminem i nie jest również związany ze stopniem wykształcenia” oraz nie można wymagać, by po ukończeniu 18. roku życia dziecko “pracowało osiągając dochody wystarczające na swoje utrzymanie”.

Alternatywą dla sprawy sądowej może być umowa między stronami: osoba alimentowana i zobowiązanym do (płacenia) alimentów; o ustaniu obowiązku alimentacyjnego.

Wyjątkiem jest świadczenie wobec dziecka niepełnosprawnego, które nie jest w stanie utrzymać się samodzielnie (tu obowiązek alimentacyjny nie wygasa – dożywotnio).

Do ukończenia 18. roku życia alimenty płacone są 'do ręki' drugiemu z rodziców, lub sąd w wyroku określa inny sposób realizacji świadczenia (np. część kwoty jest płacona bezpośrednio na szkołę czy zajęcia dodatkowe). Po ukończeniu 18. roku życia alimenty płacone są dziecku, a nie drugiemu z rodziców.

Zakres obowiązku alimentacyjnego rodziców wobec dzieci precyzuje art. 135, który wskazuje, iż do ustalenia wysokości alimentów sąd bierze pod uwagę usprawiedliwione potrzeby dziecka, ograniczając równocześnie maksymalną wysokość świadczenia do możliwości zarobkowych i majątkowych rodziców.

Potrzeby są różne i zależą od wieku dziecka, stanu zdrowia itp. Jako zasadę przyjmuje się w praktyce orzeczniczej, iż rodzice partycypują w kosztach utrzymania dziecka po równo, solidarnie, chyba że któraś ze stron ma istotne przeszkody ku temu (np. jest niepełnosprawna) – stanowi o tym art. 133.

Podczas ustalania wysokości świadczenia brane są pod uwagę realne potrzeby dziecka (sąd zazwyczaj prosi o przedstawienie rzeczywistych miesięcznych wydatków na dziecko) z odniesieniem do średniego poziomu życia w Polsce.

W obecnej praktyce orzeczniczej dla rodziców zarabiających powyżej średniej krajowej wysokość alimentów nie zależy od dochodów – przyjmuje się, że uzasadnione potrzeby dziecka nie ulegają zmianie pomimo wzrostu dochodów któregoś z rodziców.

Pod pojęciem uzasadnione potrzeby dziecka sąd weźmie pod uwagę typowe koszty związane z wyżywieniem, opieką medyczną, mieszkaniem, nauką itd.

Sąd odrzuci natomiast jako nieuzasadnione świadczenia ponadstandardowe typu drogie markowe ubrania, prywatna szkoła, prywatne korepetycje itd., chyba że obie strony solidarnie zgodzą się na nie.

Przyjmuje się co do zasady, że poziom alimentów na wszystkie dzieci powinien być z zasady równy – każde z rodzeństwa otrzyma w praktyce identyczną kwotę, chyba że zdaniem sądu występują istotne okoliczności, aby było inaczej (na przykład jedno z dzieci wymaga kosztownej opieki medycznej).

Art. 135 § 2 precyzuje także, iż świadczenie alimentacyjne może być zaspokojone poprzez osobiste starania na rzecz uprawnionego. Oznacza to, iż możliwa jest sytuacja, w której w wyroku określone będą czynności, które ma obowiązek wykonać któraś ze stron, co skutkuje obniżeniem kwoty alimentów. Może to być np.

dowóz dziecka do szkoły, albo opłacenie zajęć lub szkoły bezpośrednio (wówczas w wyroku określona jest kwota, która nie jest płacona „do ręki”). W praktyce orzeczniczej sądy rodzinne coraz chętniej skłaniają się ku tego typu rozwiązaniom, podkreślając znaczenie starań z obu stron w procesie wychowania dziecka.

W pierwszej kolejności do alimentowania dzieci zobowiązani są ich rodzice.

Jeżeli rodzice z jakichś przyczyn nie są w stanie zaspokoić w całości lub w części potrzeb dzieci, wówczas obowiązek alimentacyjny w całości lub w części przechodzi na dalszych krewnych, czyli dziadków, a następnie, gdyby nie byli oni w stanie go wykonać, na rodzeństwo. Zarówno dziadkowie, jak i rodzeństwo zobowiązani są do alimentacji proporcjonalnie do swoich możliwości zarobkowych i majątkowych.

Obowiązek alimentacyjny wobec rodziców

Obowiązek alimentacyjny wobec rodziców powstaje wówczas, gdy rodzice znajdują się w niedostatku, tzn. gdy nie są oni w stanie własnymi siłami zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb, w szczególności gdy nie mają niezbędnych środków i nie mogą ich uzyskać ze względu na wiek, stan zdrowia itp.

Także w tym przypadku zakres obowiązku alimentacyjnego zależy od możliwości zarobkowych i majątkowych dzieci. Jeżeli rodzice mają kilkoro dzieci to wszystkie one zobowiązane są do alimentacji względem rodziców. Każde z dzieci zobowiązane jest w części odpowiadającej jego możliwościom.

Przy jednakowych możliwościach części te są równe, przy różnych – proporcjonalne do sytuacji każdego z dzieci. Jeżeli jedno z dzieci nie jest w ogóle w stanie spełnić ciążącego na nim obowiązku, cały ciężar alimentów rozkłada się na pozostałe. Zdarza się, że jedno z dzieci wypełnia swój obowiązek zapewniając rodzicom np.

mieszkanie i opiekę, w tej sytuacji pozostałe dzieci winny zaspokoić resztę usprawiedliwionych potrzeb.

Pozbawienie praw rodzicielskich a alimenty

Obowiązek utrzymywania dziecka nie wygasa wraz z pozbawieniem praw rodzicielskich.

Choć w przypadku pozbawienia praw rodzicielskich rodzic przestaje być przedstawicielem ustawowym dziecka i traci do niego prawo, to taka sytuacja nie zwalnia go z obowiązku płacenia alimentów na dziecko.

Rodzice mają obowiązek utrzymania dziecka do czasu, gdy nie jest ono w stanie się utrzymać samodzielnie i ten przepis nie ma nic wspólnego z posiadaniem władzy rodzicielskiej. Co ważne, odebranie praw rodzicielskich nie jest także powodem do obniżenia alimentów.

Uchylenie obowiązku alimentacyjnego

Kiedy można znieść obowiązek alimentacyjny? Zgodnie z art. 133 ust. 3 ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy, rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się.

Alimenty: od kiedy i do kiedy należy płacić

Odpowiadając na pytanie, od kiedy i do kiedy należy uiszczać odpowiednie kwoty na swoje dzieci, należy rozróżnić pojęcie obowiązku alimentacyjnego, tj. ogólnego, ograniczonego czasowo zobowiązania do alimentowania dziecka, od pojęcia zasądzonych alimentów, tj. skonkretyzowanej kwoty, której płacenie nakazał sąd w wyroku alimentacyjnym albo wyroku rozwodowym.

  • Obowiązek alimentacyjny rodzica istnieje, dopóki dziecko nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie oraz nie ma majątku, z którego dochody pozwalałyby na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.
  • Czytaj także:
  • Jak uzyskać alimenty na dziecko
  • Co decyduje o wysokości alimentów

Oznacza to, że alimentów można domagać się od urodzenia dziecka do czasu, kiedy będzie ono w stanie samodzielnie zarabiać na swoje utrzymanie lub uzyska majątek przynoszący dochód (np. otrzyma w spadku nieruchomość, która będzie wynajmowana) pozwalający na pokrycie kosztów zaspokojenia jego usprawiedliwionych potrzeb.

O czasie trwania obowiązku alimentowania dziecka nie decyduje więc okoliczność osiągnięcia przez nie pełnoletności, gdyż sama w sobie niewiele zmienia z punktu widzenia możliwości osiągania własnego dochodu.

Oznacza to, że uprawniona do alimentów od rodziców pozostaje osoba, która kontynuuje naukę (np. student) zmierzającą do zapewnienia jej rozwoju możliwości na rynku pracy.

Przepisy nie dopuszczają natomiast zasądzenia świadczeń alimentacyjnych na rzecz osoby, która nie dokłada starań w celu zapewnienia sobie możliwości samodzielnego utrzymywania się, tj. np. jedynie pozoruje dalszą naukę, a faktycznie nie dąży do finansowego usamodzielnienia się od rodziców.

Autopromocja

Wyjątkowa okazja

Roczny dostęp do treści rp.pl za pół ceny

KUP TERAZ

Alimenty obowiązują od daty ich zasądzenia przez sąd do daty orzeczenia przez sąd o wygaśnięciu obowiązku alimentacyjnego. Wyrok alimentacyjny nie wygasa jednak z urzędu, w związku z czym zobowiązany alimentacyjnie rodzic zmuszony jest wystąpić z pozwem o uchylenie obowiązku alimentacyjnego.

Procesowo alimenty korzystają z przywileju w postaci rygoru natychmiastowej wykonalności, co oznacza, że są wykonalne (tzn. obowiązują i mogą być egzekwowane) od razu po ich zasądzeniu przez sąd rejonowy (bez oczekiwania na rozpatrzenie ewentualnej apelacji).

Dotyczy to jednak jedynie świadczeń zasądzonych w oddzielnej sprawie o alimenty, tj. przez sąd rejonowy, jako że sytuacja wygląda odmiennie, gdy alimenty zostają zasądzone w wyroku rozwodowym (sąd okręgowy), który nie posiada waloru natychmiastowej wykonalności.

Gdy zmienią się okoliczności kształtujące wysokość świadczeń alimentacyjnych, możliwe staje się wystąpienie o zmianę ich wysokości. Należy przez to rozumieć zarówno ich podwyższenie, jak i obniżenie.

Gdy natomiast okoliczności uległy zmianie w ten sposób, że wygasł obowiązek alimentacyjny, rodzic zobowiązany powinien wystąpić do sądu o orzeczenie jego wygaśnięcia.

Autor jest radcą prawnym w Kancelarii Radcy Prawnego Piotr Bogusław Świderski.

Leave a Reply

Your email address will not be published.