Niepoinformowanie osoby zobowiązanej do alimentacji o zmianie wyroku

Portal Orzeczeń
Sądu Okręgowego w Olsztynie

  • Dnia 04 września 2019 roku
  • Sąd Okręgowy w Olsztynie VI Wydział Cywilny Rodzinny w składzie:
  • Przewodniczący: sędzia Waldemar Pałka
  • Sędziowie: Jolanta Piórkowska
  • Andrzej Hinz
  • Protokolant: staż. Marlena Gołota
  • po rozpoznaniu w dniu 04 września 2019 roku w Olsztynie
  • na rozprawie

sprawy z powództwa A. K.

przeciwko małoletniemu K. D. reprezentowanemu przez matkę E. D.

  1. o obniżenie alimentów
  2. na skutek apelacji powoda
  3. od wyroku Sądu Rejonowego w Bartoszycach
  4. z dnia 07 marca 2019 roku
  5. sygn. akt III RC 190/18
  6. apelację oddala
  7. Andrzej Hinz Waldemar Pałka Jolanta Piórkowska
  8. Sygn. akt VI RCa 157/19

Wyrokiem z dnia 7 marca 2019 roku Sąd Rejonowy w Bartoszycach w sprawie o sygn. akt III RC 190/18 z powództwa A. D. (obecnie K.) przeciwko małoletniemu pozwanemu K. D. o obniżenie alimentów oddalił powództwo.

Sąd ten ustalił, iż obowiązek alimentacyjny powoda względem małoletniego pozwanego został ustalony wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 30 października 2017 roku w sprawie o sygn.

akt VI RC 1048/17, w którym Sąd ten zasądził od powoda na rzecz małoletniego K. D. alimenty w kwocie po 500 zł miesięcznie płatne z góry do 15-go dnia każdego miesiąca do rąk matki dziecka E. D.

z ustawowymi odsetkami w przypadku opóźnienia w płatności którejkolwiek z raty.

Dalej Sąd I instancji ustalił, iż w tamtym czasie małoletni K. D. miał (…) lat, uczęszczał do Przedszkola Nr (…) w B.. Matka małoletniego nie pracowała zawodowo, jeździła do R.na (…)i była na utrzymaniu (…)swoich pełnoletnich dzieci. Nie otrzymywała zasiłku rodzinnego na syna i nie korzystała ze świadczenia 500+.

Odnośnie sytuacji A. D. (obecnie K.) Sąd ustalił, iż pracował on wówczas na terenie R. jako (…) w (…) firmie i z tego tytułu otrzymywał wynagrodzenie w kwocie 2500 zł miesięcznie. Mieszkał w wynajętym mieszkaniu w B., za które płacił 1200 zł. Wraz z żoną, a matką małoletniego pozwanego byli właścicielami domu jednorodzinnego o powierzchni użytkowej (…) w D..

Sąd Rejonowy ustalił, że aktualnie małoletni pozwany K. D. ma (…) lat. Od września rozpoczął naukę w szkole podstawowej. Małoletni jest dzieckiem zdrowym, rozwija się prawidłowo. Mieszka razem z matką i (…) pełnoletniego rodzeństwa w domu stanowiącym wspólną własność jego matki i powoda. Koszty utrzymania domu wynoszą 700-800 zł miesięcznie.

Matka małoletniego pracuje w Restauracji (…) w B. i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w granicach najniższej krajowej. Ponadto matka małoletniego otrzymuje na małoletniego syna zasiłek rodzinny i świadczenie 500+. Posiada zobowiązania finansowe i obecnie ma do zapłaty kwotę 20000 zł do Urzędu Skarbowego w B.

za nielegalną sprzedaż paliwa przywiezionego z R..

W odniesieniu do powoda A. D. (obecnie K.) Sąd Rejonowy ustalił, że zamieszkuje on wraz ze swoją konkubiną J. Ł. w miejscowości T. w domu należącym do ich wspólnego znajomego. Konkubina powoda jest zatrudniona na (…) etatu i z tego tytułu otrzymuje wynagrodzenie w kwocie około 600-700 zł miesięcznie. Wynajmuje także mieszkanie.

Przychód z tego tytułu wynosi 1400 zł miesięcznie. Powód obecnie nie pracuje zawodowo. Nie ma żadnych przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia pracy zawodowej. Między powodem a jego byłą żoną E. D.

toczy się postępowanie o podział majątku wspólnego, w skład którego wchodzi warsztat, w którym powód zamierza ponownie prowadzić działalność gospodarczą. Od marca 2018 roku ma (…)zakaz wjazdu na teren (…).

Do lipca 2019 roku miał do odpracowania godziny w ramach prac społecznych z tytułu nieopłaconych mandatów z przejścia granicznego z R.. Wykonywał je 3 razy w tygodniu. Ma także do opłacenia grzywny orzeczone w Wydziale (…) Sądu Rejonowego w B.z lat (…)na łączną kwotę ponad (…).

W oparciu o tak ustalony stan faktyczny Sąd Rejonowy uznał, iż powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.

Sąd powołał się na przepisy art. 135, 136 i 138 k.r.o. Wskazał, iż od chwili ustalenia alimentów na rzecz małoletniego K. D. nastąpiły istotne zmiany okoliczności. Zmiany te dotyczą zarówno zwiększonych potrzeb małoletniego pozwanego, spowodowanych podjęciem nauki w klasie (…), co niewątpliwie skutkuje zwiększeniem kosztów jego utrzymania.

Istotne zmiany nastąpiły również w odniesieniu do sytuacji materialnej powoda, ponieważ radykalnemu zmniejszeniu uległy jego dochody. Sąd I instancji wskazał jednak, iż powód sam przyczynił się do takiego stanu rzeczy i w związku z tym wynikłej stąd zmiany nie można uwzględnić przy ustalaniu zakresu świadczeń alimentacyjnych.

Okoliczności te nie uzasadniały obniżenia uprzednio zasądzonych alimentów. Powód w żaden sposób nie wykorzystuje swoich nieograniczonych możliwości zarobkowych, dlatego też nie ma podstaw do zmniejszenia jego zobowiązania alimentacyjnego wobec małoletniego syna. Sąd I instancji uznał, iż dotychczasowy obowiązek alimentacyjny powoda na rzecz małoletniego K. D.

powinien pozostać na poziomie 500 zł miesięcznie.

Apelację od powyższego rozstrzygnięcia wniósł powód, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu:

1.  obrazę przepisów postępowania tj. art. 233 k.p.c. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego w szczególności paragonów fiskalnych, które w ocenie Sądu nie świadczą o poczynieniu kosztów na rzecz małoletniego, kiedy to powód na rozprawie zeznał, że złożone do akt paragony fiskalne dotyczą przedmiotów zakupionych na rzecz małoletniego K. D.;

2.  błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnym przyjęciu, że powód swoim nagannym zachowaniem doprowadził do pogorszenia się jego sytuacji finansowej, kiedy to matka małoletniego wraz z córką doprowadziły do zawieszenia działalności gospodarczej, a tym samym utraty dochodu;

3.  błąd w ustaleniach faktycznych polegający na błędnym przyjęciu, że powód posiada możliwości finansowe, aby płacić alimenty na rzecz małoletniego K. D.

w wysokości 500 zł miesięcznie, kiedy to sam Sąd wskazał, że dopiero w przyszłości powód będzie mógł płacić alimenty w takiej wysokości, pomimo że z sytuacji finansowej powoda nie można wnioskować, iż w najbliższym czasie ulegnie ona poprawie.

W konsekwencji wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie zgodnie z treścią żądania wyrażonego w treści pozwu oraz o zwolnienie od ponoszenia kosztów postępowania apelacyjnego.

W uzasadnieniu powód wskazał, iż jego sytuacja finansowa uległa pogorszeniu nie w skutek jego działań, a w wyniku działań jego byłej żony E. D. i jej córki, które to zabrały powodowi z warsztatu wszystkie narzędzia niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej.

Brak miejsca i sprzętu do pracy powoduje, iż powód nie ma możliwości wykonywania pracy zarobkowej i w konsekwencji musiał zawiesić prowadzoną przez siebie działalność.

Ponadto z uwagi na wykonywanie prac społecznie użytecznych 3 razy w tygodniu, potencjalni pracodawcy odmawiali mu zatrudnienia wskazując, iż nie jest dyspozycyjny. Powód wskazał, iż obecnie jest na utrzymaniu swojej konkubiny, której łączny miesięczny dochód wynosi 2000 zł.

Wskazał, iż do sierpnia 2018 roku regularnie płacił alimenty na rzecz małoletniego K. D. w kwocie 500 zł. Ponadto ponosił koszty zakupu ubrań dla małoletniego, kiedy pozostawał on pod opieką powoda. Zapewniał także dziecku rozrywki.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja powoda nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd I instancji ustalił wszystkie istotne fakty i wyciągnął z nich logiczne wnioski, a ustalenia te i wnioski Sąd Okręgowy przyjął jako własne. Sąd Rejonowy prawidłowo przyjął, że podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowią przepisy art. 135, 136 i art. 138 k.r.o.

Stosownie do treści art. 135 k.r.o. wysokość świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego.

Zgodnie z art. 136 k.r.o. jeżeli w ciągu ostatnich (…

) lat przed sądowym dochodzeniem świadczeń alimentacyjnych osoba, która była już do tych świadczeń zobowiązana, bez ważnego powodu zrzekła się prawa majątkowego lub w inny sposób dopuściła do jego utraty albo jeżeli zrzekła się zatrudnienia lub zmieniła je na mniej zyskowne, nie uwzględnia się wynikłej stąd zmiany przy ustalaniu zakresu świadczeń alimentacyjnych.

Zgodnie natomiast z art. 138 k.r.o. w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Sąd zmienia orzeczenie bądź umowę dotyczące obowiązku alimentacyjnego tylko wtedy, gdy zmiana stosunków ma charakter istotny. Zmianą stosunków w rozumieniu art. 138 k.r.o.

jest każda zmiana stosunków zarówno po stronie zobowiązanego jak i uprawnionego. Taką zmianą może więc być zwiększenie lub zmniejszenie potrzeb uprawnionego, ale też zwiększenie lub zmniejszenie możliwości zarobkowych zobowiązanego.

Do zmiany sytuacji majątkowej dochodzi także w przypadku zmiany dochodów stron, przesunięć w ich majątku; zwiększenia się, bądź zmniejszenia koniecznych wydatków i kosztów utrzymania; uzyskania nowych możliwości zarobkowania, bądź też w przypadku utraty dotychczasowych, a także w przypadku zwiększenia się, bądź zmniejszenia liczby osób pozostających na ich utrzymaniu. Te przesłanki, określone w art. 135 k.r.o., wyznaczają zakres obowiązku alimentacyjnego, muszą więc zostać ustalone w postępowaniu o zmianę wysokości alimentów.

See also:  Jak uzyskać rozwód gdy mąż jest za granicą?

Konkludując – bez ustalenia aktualnych potrzeb małoletniego pozwanego i możliwości majątkowych i zarobkowych powoda nie byłoby możliwe stwierdzenie, czy doszło do istotnej zmiany stosunków, uzasadniającej zmianę orzeczenia w przedmiocie alimentów. Przedmiotem badania jest zawsze okres od ostatniego wyroku, ugody, bądź umowy ustalającej wysokość alimentów.

Sąd I instancji trafnie wskazał, że od czasu ustalenia obowiązku alimentacyjnego powoda wobec małoletniego pozwanego wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 30 października 2017 roku w sprawie o sygn. akt VI RC 1048/17 potrzeby małoletniego wzrosły nieznacznie.

Sytuacja materialna powoda uległa natomiast znacznemu pogorszeniu. Jednakże w ocenie Sądu odwoławczego, Sąd Rejonowy trafnie ocenił, iż to powód sam przyczynił się do takiego stanu, a konsekwencje jego działań nie mogą negatywnie odbijać się na uprawnionym do alimentacji.

Sąd odwoławczy nie wziął pod uwagę zarzutów powoda, iż to w wyniku działań byłej żony został on pozbawiony możliwości zarobkowania.

Powód wskazał, iż do czasu możliwości ponownego podjęcia działalności gospodarczej starał się uzyskać zatrudnienie, jednak z uwagi na wykonywane przez niego prace społecznie użyteczne 3 razy w tygodniu ma problem ze znalezieniem pracy.

Sam powód zatem wskazał, iż to w wyniku odbywania kary, która niewątpliwie jest skutkiem jego nagannego zachowania, utracił dotychczasowe możliwości zarobkowe. Słusznie zatem Sąd Rejonowy zastosował art. 136 k.r.o.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się na stosowanie wskazanego przepisu wobec zobowiązanych do alimentów, którzy po powstaniu obowiązku alimentacyjnego odbywają karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym. Zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia z 26 maja 1995 r.

w sprawie III CZP 178/94: „Z uwagi na okoliczności sprawy sąd może nie uwzględnić zmiany niekorzystnej dla możliwości zarobkowych zobowiązanego, jaką spowodowało umieszczenie go w zakładzie karnym.

(…) Chodzić tu będzie o takie wypadki, które ze względu na okoliczności sprawy – w świetle zasad doświadczenia życiowego i współżycia społecznego – uzasadniają potraktowanie osoby pozbawionej wolności na równi z zobowiązanym, który dobrowolnie, bez ważnych powodów, uszczupla swój majątek lub zdolności zarobkowe w sposób wskazany przez art. 136 k.r.o., lekceważąc obowiązek alimentacyjny”. W ocenie Sądu Okręgowego stanowisko Sądu Najwyższego będzie tym bardziej aktualne w odniesieniu do osoby powoda, który wykonuje prace społecznie użyteczne z tytułu niezapłaconych mandatów, w związku z czym posiada znacznie większe możliwości zarobkowe, niż osoba osadzona w zakładzie karnym.

Ponadto, w ocenie Sądu odwoławczego, kara w postaci prac społecznie użytecznych nie powinna być wykonywana niejako zamiast zatrudnienia, a dodatkowo. Stanowić ma ona dla ukaranego pewną dolegliwość. Powód przy dołożeniu chociażby minimalnej staranności mógłby tak ustalić sposób odbywania kary, aby nie stało to na przeszkodzie podjęciu przez niego zatrudnienia.

Mógłby wykonywać orzeczone prace po godzinach swojej ewentualnej pracy na etacie, bądź chociażby podjąć zatrudnienie w niepełnym wymiarze. Powód jest zdrowym mężczyzną w sile wieku, ponadto posiada wykształcenie pożądane na rynku pracy. Nawet przy osiąganiu minimalnego wynagrodzenia za pracę powód byłby w stanie sprostać ciążącemu na nim obowiązkowi alimentacyjnemu.

Słusznie Sąd I instancji wskazał, iż małoletni nie może ponosić negatywnych konsekwencji czynów osoby zobowiązanej do alimentów. Powód podejmując zachowania sprzeczne z prawem powinien liczyć się z ich negatywnymi konsekwencjami.

Zmniejszenie obowiązku alimentacyjnego z uwagi na odbywanie przez powoda kary w postaci prac społecznie użytecznych stałoby w sprzeczności z dobrem dziecka.

Sąd w wyroku zasądzającym świadczenie alimentacyjne bierze pod uwagę nie tylko obecną sytuację zobowiązanego do alimentów, lecz także to jakie osiągałby dochody, gdyby nie popadł w konflikt z prawem i gdyby wykonywał pracę zgodną ze swoimi umiejętnościami i posiadanym wykształceniem.

W ocenie Sądu odwoławczego powód ma możliwość realizowania obowiązku alimentacyjnego względem małoletniego K. D. na dotychczasowym poziomie 500 zł miesięcznie. Taka kwota, w ocenie Sądu, jest adekwatna do potrzeb dziecka, a ponadto pozostaje w granicach możliwości zarobkowych powoda.

Uznając zatem, że apelacja nie ma uzasadnionych podstaw, na mocy art. 385 k.p.c., Sąd Okręgowy ją oddalił.

Andrzej Hinz Jolanta Piórkowska Waldemar Pałka

Fundusz alimentacyjny | CCS

  • Komu przysługuje świadczenie?
  • osobie uprawnionej do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli jego egzekucja okazała się bezskuteczna
  • Do kiedy osobie uprawnionej przysługuje świadczenie?
  • do ukończenia 18 roku życia,
  • do ukończenia nauki w szkole lub szkole wyższej, jednak nie dłużej niż do ukończenia 25 roku życia,
  • bezterminowo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują w wysokości bieżąco ustalonych alimentów, jednakże nie więcej niż 500 zł.

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego uzależnione są od kryterium dochodowego i przysługują wówczas, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza miesięcznie kwoty 900 zł.

Kwota ta będzie zwiększana co 3 lata o wskaźnik waloryzacji. Wskaźnik ten to procentowy skumulowany wzrost minimalnego wynagrodzenia za pracę. Pierwsza waloryzacja na nowych zasadach zostanie przeprowadzona dopiero w 2023 r.

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego z zasadą „złotówka za złotówkę”:

Przy zastosowaniu reguły „złotówka za złotówkę” osoby otrzymujące świadczenie po przekroczeniu ustawowego kryterium dochodowego nie utracą prawa do świadczeń i będą mogły je nadal otrzymywać, w kwocie różnicy między przysługującą kwotą świadczenia z funduszu alimentacyjnego, a kwotą, o którą został przekroczony dochód rodziny w przeliczeniu na osobę.

Świadczenie nie będzie przysługiwało, jeżeli jego wysokość ustalona zgodnie z powyższą zasadą będzie niższa niż 100 zł.

Świadczenie NIE PRZYSŁUGUJE, jeżeli osoba uprawniona:
– została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie,
została umieszczona w pieczy zastępczej,
– zawarła związek małżeński.

UWAGA!
W przypadku zmiany liczby członków rodziny, umieszczenia osoby uprawnionej
w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w pieczy zastępczej, lub zawarcia przez osobę uprawnioną związku małżeńskiego oraz innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, zwłaszcza uzyskania dochodu, uchylenia obowiązku alimentacyjnego lub zmiany wysokości zasądzonych alimentów oraz otrzymania alimentów w okresie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, osoba uprawniona zobowiązana jest zobowiązana niezwłocznie powiadomić o tych zmianach organ właściwy wierzyciela.

Niepoinformowanie organu właściwego prowadzącego postępowanie w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego o zmianach, o których mowa powyżej, może skutkować powstaniem nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, a w konsekwencji koniecznością ich zwrotu.

Zachęcamy do zapoznania się również z informacjami dostępnymi na stronie internetowej Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej:

https://www.gov.pl/web/rodzina

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego

Podstawa prawna:

  • Ustawa z dnia 7 września 2007r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów
  • Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017r. w sprawie sposobu i trybu postępowania, sposobu ustalania dochodu oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach w sprawie o ustalenie prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1467).
  • Miejsce i termin składania wniosków
  • Wnioski składa się w:
  • Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej
  • 16-300 Augustów
  • ul. Wojska Polskiego 1

Dział Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Augustowie czynny jest od poniedziałku do piątku w godzinach od 7.00 do 15.00.

Formularze wniosków, zaświadczeń i oświadczeń niezbędnych do ustalenia prawa do świadczeń udostępnia Ośrodek. Ponadto formularze wniosków oraz niezbędnych załączników dostępne są na stronie internetowej: http://www.mopsaugustow.naszops.pl/.

Wnioski o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego na nowy okres świadczeniowy są przyjmowane od dnia 1 sierpnia danego roku, a w przypadku wniosków składanych drogą elektroniczną – od dnia 1 lipca danego roku.

Termin złożenia wniosku Termin rozpatrzenia wniosku
  1. Fundusz Alimentacyjny
  2. (obecny okres kończy się
  3. 30 września 2021r.)
od 1 lipca 2021 r. – wyłącznie elektronicznie od 1 sierpnia 2021 r. – elektronicznie i w formie papierowej do 31 października 2021 r.
do 31 października 2021 r.
od 1 września 2021 r. do 30 września 2021 r. do 30 listopada 2021r
od 1 października 2021r. do 31 października 2021 r. do 31 grudnia 2021 r.
od 1 listopada 2021 r. do 30 listopada 2021 r. (świadczenia przyznane będą od miesiąca złożenia wniosku) do 31 stycznia 2022 r.
od 1 grudnia 2021r. do 31 stycznia 2022 r. (świadczenia przyznane będą od miesiąca złożenia wniosku) do 28 lutego 2022 r.
See also:  Zawarcie ustaleń małżonków co do podziału majątku w pozwie rozwodowym

E-wniosek można złożyć za pomocą: portalu empatia.mrpips.gov.pl.

Ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek osoby uprawnionej lub jej przedstawiciela ustawowego.

Ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego uzależnione jest od spełnienia kryterium dochodowego. Świadczenia te przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 900 zł.

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują w wysokości bieżąco ustalonych alimentów, jednakże nie wyższej niż 500 zł miesięcznie.

W przypadku gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie przekracza kwotę 900,00 zł o kwotę nie wyższą niż kwota świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługującego danej osobie uprawnionej w okresie świadczeniowym, na który jest ustalane prawo do tego świadczenia, świadczenie z funduszu alimentacyjnego przysługuje w wysokości różnicy między kwotą świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługującego danej osobie uprawnionej a kwotą, o którą został przekroczony dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie. W przypadku gdy wysokość świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługującego danej osobie uprawnionej jest niższa niż 100,00 zł, świadczenie to nie przysługuje.

Do świadczenia z funduszu alimentacyjnego ma prawo osoba uprawniona do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna.
Bezskuteczność egzekucji w rozumieniu ww. ustawy oznacza egzekucję, w wyniku której w okresie ostatnich dwóch miesięcy nie wyegzekwowano pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących zobowiązań alimentacyjnych.
Za bezskuteczną egzekucję uważa się również niemożność wszczęcia lub prowadzenia egzekucji alimentów przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu przebywającemu poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności z powodu:
  • braku podstawy prawnej do pojęcia czynności zmierzających do wykonania tytułu wykonawczego w miejscu zamieszkania dłużnika,
  • braku możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą.

Zmiany w wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego na skutek zmiany wysokości zasądzonych alimentów dokonuje się po wpływie tytułu wykonawczego do komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne od miesiąca, w którym nastąpiła zmiana wysokości zasądzonych alimentów.

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej:
  • do ukończenia przez nią 18 roku życia albo
  • w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo
  • w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności – bezterminowo.
Do wniosku o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego należy dołączyć odpowiednio:
  1. zaświadczenia lub oświadczenia dokumentujące wysokość innych dochodów niż dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1387, z późn. zm.2) ), dotyczące każdego członka rodziny;
  2. zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego, dotyczące członków rodziny rozliczających się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, zawierające informacje odpowiednio o:
  • a) formie opłacanego podatku,
  • b) wysokości przychodu,
  • c) stawce podatku,
  • d) wysokości opłaconego podatku – w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy;
  1. zaświadczenia lub oświadczenia oraz dowody niezbędne do ustalenia prawa do świadczenia:
  1. a) zaświadczenie organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne albo oświadczenie stwierdzające bezskuteczność egzekucji,
  2. b) odpis podlegającego wykonaniu orzeczenia sądu zasądzającego alimenty, odpis postanowienia sądu o zabezpieczeniu powództwa o alimenty, odpis protokołu zawierającego treść ugody sądowej lub ugody zawartej przed mediatorem,
  3. c) orzeczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dla osoby uprawnionej,
  4. d) oświadczenie o uczęszczaniu osoby uprawnionej do szkoły lub szkoły wyższej,
  5. e) informacje właściwego sądu lub właściwej instytucji o podjęciu przez osobę uprawnioną czynności związanych z wykonaniem tytułu wykonawczego za granicą albo o niepodjęciu tych czynności, w szczególności w związku z: – brakiem podstawy prawnej do ich podjęcia lub – brakiem możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą,
  6. f) inne dokumenty potwierdzające spełnianie warunków do przyznania lub ustalenia wysokości świadczenia z funduszu alimentacyjnego będącego przedmiotem wniosku.
  7. W przypadku utraty dochodu lub uzyskania dochodu do wniosku o świadczenie z funduszu alimentacyjnego należy dołączyć dokumenty potwierdzające ich utratę lub uzyskanie oraz ich wysokość.
  1. zaświadczenie właściwego organu gminy, nakaz płatniczy albo oświadczenie o wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy;
  2. oświadczenie o uczęszczaniu osoby uprawnionej do szkoły lub szkoły wyższej;
  3. umowę dzierżawy, w przypadku oddania części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego w dzierżawę, na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, albo oddania gospodarstwa rolnego w dzierżawę w związku z pobieraniem renty określonej w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej;
  4. umowę zawartą w formie aktu notarialnego, w przypadku wniesienia gospodarstwa rolnego do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną;
  5. odpis podlegającego wykonaniu orzeczenia sądu zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną, odpis postanowienia sądu o zabezpieczeniu powództwa o alimenty na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną lub odpis protokołu zawierającego treść ugody sądowej lub odpis zatwierdzonej przez sąd ugody zawartej przed mediatorem lub innego tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, zobowiązujących do alimentów na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną;
  6. przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące wysokość zapłaconych alimentów, jeżeli członkowie rodziny są zobowiązani wyrokiem sądu, ugodą sądową lub ugodą zawartą przed mediatorem lub innym tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do ich płacenia na rzecz osoby spoza rodziny;
  7. w przypadku gdy osoba uprawniona nie otrzymała alimentów albo otrzymała je w wysokości niższej od ustalonej w wyroku sądu, ugodzie sądowej lub ugodzie zawartej przed mediatorem lub innym tytule wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd:

a) zaświadczenie organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne o całkowitej lub częściowej bezskuteczności egzekucji alimentów, a także o wysokości wyegzekwowanych alimentów, lub b) informację właściwego sądu lub właściwej instytucji o podjęciu przez osobę uprawnioną czynności związanych z wykonaniem tytułu wykonawczego za granicą albo o niepodjęciu tych czynności, w szczególności w związku z brakiem podstawy prawnej do ich podjęcia lub brakiem możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą, jeżeli dłużnik zamieszkuje za granicą;

  1. dokument, w tym oświadczenie, określający datę utraty dochodu oraz wysokość i rodzaj utraconego dochodu;
  2. dokument, w tym oświadczenie, określający datę uzyskania dochodu oraz wysokość i rodzaj dochodu uzyskanego przez członka rodziny oraz liczbę miesięcy, w których dochód był uzyskiwany – w przypadku uzyskania dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy;
  3. dokument, w tym oświadczenie, określający datę uzyskania dochodu oraz wysokość i rodzaj dochodu uzyskanego przez członka rodziny za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu – w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy;
  4. kartę pobytu, w przypadku cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt stały, zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, zezwolenia na pobyt czasowy w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 186 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2016 r. poz. 1990, 1948 i 2066 oraz z 2017 r. poz. 60 i 858), lub w związku z uzyskaniem w Rzeczypospolitej Polskiej statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej;
  5. inne dokumenty, w tym oświadczenia, potwierdzające spełnienie warunków do przyznania lub ustalenia wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego będących przedmiotem wniosku.

Od 1 stycznia 2016 roku organ prowadzący postępowanie w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego obowiązany jest do samodzielnego uzyskania drogą elektroniczną następujących dokumentów:

1) informacji o dochodzie podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, każdego członka rodziny, udzielanych przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego, zawierających dane o wysokości:

  • a) dochodu,
  • b) składek na ubezpieczenia społeczne odliczonych od dochodu,
  • c) należnego podatku;
  • 2) informacji o wieku i stanie cywilnym członków rodziny;
  • 3) informacji o wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne, w tym informacji o wysokości składek od poszczególnych płatników i okresach opłacania przez nich tych składek;
  • 4) zaświadczenia lub informacji o zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych;

5) informacji o legitymowaniu się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721, z późn. zm.15)), obejmującej następujące dane:

  1. a) datę wydanego orzeczenia,
  2. b) datę powstania stopnia niepełnosprawności,
  3. c) datę złożenia wniosku o wydanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności,
  4. d) okres, na który zostało wydane orzeczenie.
  5. W przypadku braku możliwości samodzielnego uzyskania przez organ właściwy wierzyciela informacji lub zaświadczeń, o których mowa powyżej (pkt 1–5), z przyczyn nieleżących po stronie tego organu, organ właściwy wierzyciela, prowadzący postępowanie w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wzywa osobę uprawnioną albo jej przedstawiciela do dołączenia tych informacji lub zaświadczeń.
  6. W przypadku zmiany liczby członków rodziny, umieszczenia osoby uprawnionej w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w pieczy zastępczej, lub zawarcia przez osobę uprawnioną związku małżeńskiego oraz innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego, zwłaszcza uzyskania dochodu, uchylenia obowiązku alimentacyjnego lub zmiany wysokości zasądzonych alimentów oraz otrzymania alimentów w okresie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, osoba uprawniona zobowiązana jest niezwłocznie powiadomić o tych zmianach organ właściwy wierzyciela.
  7. Niepoinformowanie organu właściwego prowadzącego postępowanie w sprawie świadczeń z funduszu alimentacyjnego o zmianach, o których mowa powyżej, może skutkować powstaniem nienależnie pobranych świadczeń, a w konsekwencji koniecznością ich zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.
See also:  Zabezpieczenie majątku na przyszłość

Fundusz alimentacyjny

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przyznawane są na warunkach określonych w ustawie z dnia  7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują w wysokości bieżąco ustalonych alimentów, jednakże nie wyższej niż 500 zł miesięcznie.

Przyznanie prawa do świadczenia z funduszu alimentacyjnego uzależnione jest od spełnienia kryterium dochodowego. Świadczenia te przysługują, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty 800,00 zł.

Do świadczenia z funduszu alimentacyjnego ma prawo osoba uprawniona do alimentów od rodzica na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, jeżeli egzekucja okazała się bezskuteczna.

Bezskuteczność egzekucji w rozumieniu ww. ustawy oznacza egzekucję, w wyniku której w okresie ostatnich dwóch miesięcy nie wyegzekwowano pełnej należności z tytułu zaległych i bieżących zobowiązań alimentacyjnych.

Za bezskuteczną egzekucję uważa się również niemożność wszczęcia lub prowadzenia egzekucji alimentów przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu przebywającemu poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególności z powodu:

  • braku podstawy prawnej do pojęcia czynności zmierzających do wykonania tytułu wykonawczego w miejscu zamieszkania dłużnika,
  • braku możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą.
  • Świadczenia z funduszu alimentacyjnego przysługują osobie uprawnionej do ukończenia przez nią 18 roku życia albo w przypadku gdy uczy się w szkole lub szkole wyższej do ukończenia przez nią 25 roku życia, albo w przypadku posiadania orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności – bezterminowo.
  • Zmiany w wysokości świadczeń z funduszu alimentacyjnego na skutek zmiany wysokości zasądzonych alimentów dokonuje się po wpływie tytułu wykonawczego do komornika sądowego prowadzącego postępowanie egzekucyjne od miesiąca, w którym nastąpiła zmiana wysokości zasądzonych alimentów.
  • Świadczenia z funduszu alimentacyjnego nie przysługują, jeżeli osoba uprawniona:
  • została umieszczona w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie lub w pieczy zastępczej;
  • zawarła związek małżeński.

Ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz ich wypłata następują odpowiednio na wniosek osoby uprawnionej lub jej przedstawiciela ustawowego. Prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego ustala się, na okres świadczeniowy tj. od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego.

W przypadku wystąpienia zmian w liczbie członków rodziny, uzyskania lub utraty dochodu albo innych zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osoba uprawniona albo jej przedstawiciel ustawowy, którzy złożyli wniosek o przyznanie świadczenia z funduszu są obowiązani do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia.

Niepoinformowanie organu wypłacającego świadczenia o zmianach mających wpływ na prawo do tych świadczeń może skutkować koniecznością zwrotu przez osobę uprawnioną albo jej przedstawiciela ustawowego nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Odsetki nalicza się od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty. Kwoty nienależnie pobranych świadczeń wraz z odsetkami ustalone ostateczną decyzją podlegają potrąceniu z bieżąco wypłacanych świadczeń z funduszu. W przypadku braku spłaty nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego wraz z odsetkami, podlegają one egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Do wniosku o ustalenie prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego należy dołączyć w szczególności:

  1. dokumenty stwierdzające wysokość dochodu rodziny,
  2. zaświadczenia lub oświadczenia dokumentujące wysokość innych dochodów niż dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych;
  3. oświadczenia członków rodziny o wysokości uzyskanego dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy, jeżeli członkowie rodziny rozliczają się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne;
  4. oświadczenia członków rodziny o wysokości uzyskanego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy innego dochodu niepodlegającego opodatkowaniu;
  5. zaświadczenie właściwego organu gminy, albo oświadczenie wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy albo nakaz płatniczy za ten rok,
  6. przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące wysokość alimentów, jeżeli członkowie rodziny są zobowiązani wyrokiem sądu lub ugodą  sądową do ich płacenia na rzecz osoby spoza rodziny,
  7. przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące faktyczną wysokość otrzymanych alimentów, w przypadku uzyskania  alimentów niższych niż zasądzone w wyroku lub ugodzie sądowej, oraz zaświadczenie komornika o całkowitej lub częściowej  bezskuteczności egzekucji alimentów, a także o wysokości wyegzekwowanych alimentów,
  8. odpis podlegającego wykonaniu orzeczenia sądu zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną, odpis postanowienia sądu o zabezpieczeniu powództwa o alimenty na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną, lub odpis protokołu zawierającego treść ugody sądowej lub odpis zatwierdzonej przez sąd ugody zawartej przed mediatorem, zobowiązujących do alimentów na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną,
  9. oświadczenie o bezskuteczności egzekucji lub zaświadczenie od komornika  prowadzącego postępowanie egzekucyjne stwierdzające bezskuteczność egzekucji (za ostatnie dwa miesiące poprzedzające miesiąc złożenia wniosku) lub
  10. informacja właściwego sądu lub właściwej instytucji o podjęciu przez osobę uprawnioną czynności związanych z wykonaniem tytułu wykonawczego za granicą albo o niepodjęciu tych czynności w szczególności w związku z:- brakiem podstawy prawnej do ich podjęcia lub- brakiem możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą;
  11. zaświadczenie lub oświadczenie o uczęszczaniu osoby uprawnionej do szkoły lub szkoły wyższej, w przypadku, gdy osoba uprawniona ukończyła 18 rok życia;
  12. w przypadku, gdy osoba uprawniona znajduje się pod opieką opiekuna prawnego, orzeczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dla osoby uprawnionej;

W przypadku, gdy okoliczności sprawy mające wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego wymagają potwierdzenia innym dokumentem niż wymienione powyżej, podmiot realizujący świadczenie może domagać się takiego dokumentu.

Dochód rodziny w przeliczeniu na osobę ustala się biorąc pod uwagę dochody odpowiednio następujących członków rodziny: rodziców osoby uprawnionej, małżonka rodzica osoby uprawnionej, osobę, z którą rodzic osoby uprawnionej wychowuje wspólne dziecko, pozostające na ich utrzymaniu dzieci w wieku do ukończenia 25.

roku życia oraz dziecko, które ukończyło 25.

rok życia otrzymujące świadczenia z funduszu alimentacyjnego lub legitymujące się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli w związku z tą niepełnosprawnością przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, a także osobę uprawnioną; do rodziny nie zalicza się:

  • dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego,
  • dziecka pozostającego w związku małżeńskim,
  • rodzica osoby uprawnionej zobowiązanego tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do alimentów na jej rzecz.

Jeżeli prawo do świadczeń ustala się osobie uprawnionej pozostającej pod opieką opiekuna prawnego, ustalając dochód, uwzględnia się tylko dochód osoby uprawnionej.

Przy ustalaniu uprawnień do świadczeń z funduszu alimentacyjnego brane są pod uwagę dochody członków rodziny osiągnięte w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy oraz zmiany w sytuacji dochodowej stanowiące utratę lub uzyskanie dochodu w rozumieniu ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów.

W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny po roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy dochód ustala się na podstawie dochodu członka rodziny powiększonego o kwotę uzyskanego dochodu z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty.

Natomiast w przypadku uzyskania dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy, uzyskany w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był osiągnięty.

Przepisy o uzyskaniu dochodu mają zastosowanie, jeśli dochód uzyskany nadal jest uzyskiwany w dniu ustalania prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego.

Leave a Reply

Your email address will not be published.