Sprawa ograniczenia władzy rodzicielskiej

Muszę przyznać, że hasło „ograniczenie władzy rodzicielskiej” dość często pada podczas konsultacji. W tym obszarze jest bardzo dużo pytań zarówno ze strony kobieta, jak i mężczyzn.

Czy warto ograniczyć jednego z rodziców we władzy rodzicielskiej? W pierwszej kolejności chciałabym zaznaczyć, że mężczyźni często negatywnie reagują na samo słowo „ograniczenie”.

Przede wszystkim trzeba mieć na uwadze, iż ograniczenie władzy rodzicielskiej brzmi niewątpliwie bardzo negatywnie.

W końcu żaden rodzic nie chce, aby jego władza została ograniczona. Jednakże pamiętajmy, że ograniczenie to coś zupełnie innego niż pozbawienie władzy rodzicielskiej. Przede wszystkim ograniczenie władzy wcale nie musi być związane z zaginięciem po stronie rodzice albowiem moim zdaniem są w tym obszarze nieprecyzyjne przepisy. 

Sprawa ograniczenia władzy rodzicielskiej

Ograniczenie władzy rodzicielskiej

W pierwszej kolejności liczy się bezpieczeństwo dziecka i zagrożenie jego dobra.

A zatem jest możliwość zobowiązania rodziców oraz małoletniego do określonego postępowania. Dla przykładu można skierować rodziców to specjalistów zajmujących się terapią rodzinną. Sąd rodzinny może również określić staranną określone czynności, które rodzice muszą podejmować.

 „Artykuł na onet.pl, gdzie opowiadam o alienacji rodzicielskiej – zachęcam do lektury! https://kobieta.onet.pl/stop-alienacji-rodzicielskiej-w-kilkunastu-miastach-polski-zawisly-billboardy/xk9jntj „

Dodatkowo sąd może poddać wykonywanie władzy rodzicielskiej stałemu nadzorowi kuratora sądowego.

Nadto sąd może zarządzić umieszczenie małoletniego w rodzinie zastępczej albo w placówce opiekuńczo-wychowawczej.

Powyższe działania mają najczęściej podstawy w tym, iż rodzice nieudolnie wykonują władzę rodzicielską. Inna jest sytuacja, kiedy przesłanki są niezawinione.

Wtedy nie ma żadnego elementu zawinienia po stronie rodziców, zaś dobro dziecka nie jest w żaden sposób zagrożone. Jednakże rodzice nie potrafią porozumieć się w istotnych sprawach dziecka i widoczny jest między nimi konflikt, w który musi ingerować sąd.

Wówczas Sąd może powierzyć wykonywanie władzy rodzicielskiej jednemu z rodziców ograniczając prawa drugiego z nich.

Niekiedy jest to konieczne w sytuacji, kiedy rodzice nie potrafią znaleźć porozumienia. Istotne jest, aby ojciec miał zabezpieczone to, iż może współdecydować o istotnych sprawach dziecka. Wtedy też wymagana jest zgoda tego rodzica. Wówczas rodzic wiodący, czyli najczęściej matka, nie może w istotnych sprawach dziecka podejmować decyzji samodzielnie.

Niezbędne jest czynne uczestnictwo  drugiego rodzica. W praktyce wygląda to tak, że i tak istotne decyzje dotyczące dziecka są podejmowane wspólnie, zaś w drobnych, bieżących sprawach nie jest wymagana zgoda drugiego rodzica.

Najczęściej do ograniczenia władzy rodzicielskiej dochodzi, kiedy rodzice nie umieją ze sobą współpracować w tym obszarze. 

Ograniczenie władzy rodzicielskiej

Nie myl ograniczenia władzy z pozbawieniem.

Rodzic pozbawiony praw władzy rodzicielskiej traci wszelkie prawa, natomiast rodzic ograniczony we władzy rodzicielskiej nie. Niestety w praktyce wygląda często tak, że możesz być wzorowym rodzicem i mimo to mieć ograniczoną władzę rodzicielską.

Zawsze najlepszym rozwiązaniem jest podjęcie współpracy. Niestety w niektórych sytuacjach jest to niemożliwe. Należy mieć również na uwadze, iż w przypadku rozwodu sąd ma obowiązek orzec o władzy rodzicielskiej. 

Istotne jest, że w przypadku konfliktów stron i jeżeli sąd będzie chciał dokonać ograniczenia władzy rodzicielskiej, wówczas jako ojciec musisz zadbać o to, żeby mieć prawo do współdecydowania o najważniejszych rzeczach, takich jak edukacja, leczenie, wakacje. Zaś z uwagi na konflikt w małych mało istotnych sprawach możesz dać pełną władzę rodzicielską. Przede wszystkim musimy mieć na uwadze, że sąd ograniczając władzę rodzicielską musi brać przede wszystkim pod uwagę dobro małoletniego dziecka i jego prawa. 

Władza rodzicielska

Pozbawienie władzy rodzicielskiej to najpoważniejsza „kara”.

Może zostać orzeczone, gdy:

  • władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody,
  • rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej,
  • w sposób rażący zaniedbują swoje obowiązki względem dziecka,
  • pomimo umieszczenia dziecka w placówce wychowawczej lub rodzinie zastępczej nie ustały powody, przez które dziecko tam zostało umieszczone, szczególnie gdy rodzice trwale nie interesują się dzieckiem.
  • Z poważaniem,
  • Adwokat Marta Wnuk
  • ✅ Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszam Cię do kontaktu:
  • ☎ tel.: +48691512933
  • ???? e-mail: [email protected]

Na czym polega ograniczenie praw rodzicielskich, jak się przed tym bronić?

Na czym polega ograniczenie praw rodzicielskich – Ograniczenie władzy rodzicielskiej jest instytucją prawa rodzinnego, której istota sprowadza się do odebrania rodzicowi lub rodzicom pewnych praw w stosunku do dziecka. 

Kodeks rodzinny i opiekuńczy wskazuje na przesłanki ograniczenia władzy rodzicielskiej.

Jedną z nich jest fakt życia przez rodziców dziecka w rozłączeniu, przy czym decyzja o ograniczeniu rodzica w jego prawach rodzicielskich musi być przy tym uzasadniona dobrem dziecka.

Do ograniczenia władzy rodzicielskiej nad dzieckiem dojść może także  w  wyroku rozwodowym.

Często uzasadnieniem orzeczenia sądu w tym zakresie jest konflikt między rodzicami, którzy nie są w stanie znaleźć wspólnego języka w przedmiocie spraw wychowawczo-opiekuńczych dziecka. 

Inną, samoistną przesłanką orzeczenia przez sąd o ograniczeniu władzy rodzicielskiej, jest zagrożenie dobra dziecka.

Jakie są skutki ograniczenia władzy rodzicielskiej? 

Ograniczenie praw rodzicielskich jest brzemienne w skutkach dla rodzica, który dotknięty został takim orzeczeniem sądu i ma wpływ na swobodę realizacji władzy rodzicielskiej względem dziecka.

Ograniczony w swojej władzy rodzicielskiej ojciec lub matka nie mogą wówczas podejmować niektórych decyzji dotyczących dziecka samodzielnie, tj. bez zgody Sądu. Z uwagi na to, tak ważne jest to, aby w orzeczeniu o ograniczeniu władzy znalazło się wskazanie, w przypadku jakich spraw uzyskanie takiej zgody będzie niezbędne.

Ograniczenie praw rodzicielskich może także wiązać się z nałożeniem przez Sąd na rodzica lub rodziców pewnych zakazów lub obowiązków.  

W skrajnych przypadkach, gdy sąd ogranicza władzę rodzicielskiej względem obojga rodziców, dziecko może zostać umieszczone w pieczy zastępczej. 

Warto podkreślić, że ograniczony w prawach rodzicielskich rodzic zachowuje jednak wiele uprawnień rodzicielskich, takich jak chociażby prawo do kontaktu z dzieckiem, które jest niezależne od przysługującej mu władzy rodzicielskiej. 

Często, treść orzeczenia sądu ograniczającego władzę rodzicielską rodzica pozostawia mu jednocześnie prawo do „współdecydowania o istotnych prawach dziecka”. Wówczas, po stronie takiego rodzica pozostaje prawo brania udziału w procesie decyzyjnym w przedmiocie takich kwestii jak: miejsce pobytu dziecka, wybór szkoły, leczenie, sposób spędzania wakacji, dłuższe wyjazdy itp.

Sprawa ograniczenia władzy rodzicielskiej

Pozbawienie a ograniczenie władzy rodzicielskiej –  jakie są różnice? 

Pozbawienie władzy rodzicielskiej jest dalej idącym, niż ograniczenie praw rodzicielskich, środkiem ingerencji sądu w prawa rodzicielskie ojca lub matki.

Dla orzeczenia o pozbawieniu władzy rodzicielskiej, Kodeks rodziny i opiekuńczy wymaga także spełnienia innych przesłanek, aniżeli te ustalone dla ograniczenia władzy rodzicielskiej.

Zasadnicza różnica pomiędzy tymi instytucjami sprowadza się do tego, że w przypadku pozbawienia władzy rodzicielskiej rodzic traci w zupełności prawo do współdecydowaniu o wychowaniu i opiece dziecka. 

Co powinien zawierać wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej

Wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej musi spełniać wymogi formalne, jakie stawia się pismom procesowym. Konieczne jest zatem oznaczenie sądu, stron postępowania, nazwy pisma, sformułowanie wniosku, powołanie faktów, na których opiera się wniosek oraz dowodów na ich poparcie, złożenie podpisu pod pismem i wymienienie załączników do pisma. 

Wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej – Formułując wniosek warto zadbać o jego dokładne sprecyzowanie poprzez podanie, jakie konkretne aspekty dotyczące opieki czy wychowania dziecka mają pozostać objęte współdecydowaniem rodziców. 

Ograniczenie władzy rodzicielskiej jak się bronić – Z uwagi na to, że ograniczenie władzy rodzicielskiej ma zasadniczy wpływ na możliwość uczestniczenia w wychowaniu dziecka, w trwającym postępowaniu sądowym warto aktywnie walczyć o ich pełne zachowanie. Decydujące może okazać się powołanie we właściwym momencie postępowania sądowego stosownych dowodów na obronę swoich praw rodzicielskich. Godnym rozwagi jest zasięgnięcie porady prawnej u adwokata zajmującego się sprawami rodzinnymi. 

Zachęcamy do bliższego zapoznania się z ofertą Kancelarii w zakresiespraw rodzinnych.

Jeśli potrzebujesz pomocy w kategorii: ograniczenie władzy rodzicielskiej jak się bronić, na czym polega ograniczenie praw rodzicielskich, wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej, zapraszamy do kontaktu z adwokatem.

Europejski portal e-sprawiedliwość – Władza rodzicielska – opieka i prawo do kontaktów z dzieckiem

Władza rodzicielska (parental responsibility) oznacza ogół praw, obowiązków, uprawnień, odpowiedzialności i władzy przysługujących każdemu z rodziców i spoczywających na każdym z rodziców dziecka wobec osoby dziecka i jego majątku.

Pojęcie to obejmuje wszelkie zobowiązania rodziców wobec dziecka (np. obowiązek łożenia na jego utrzymanie) oraz wszelkie prawa rodziców do majątku dziecka w przypadku jego śmierci.

Zgodnie z prawem Anglii i Walii władza rodzicielska nie obejmuje kwestii związanych z decyzjami dotyczącymi tego, z kim dziecko powinno zamieszkiwać i z kim powinno spędzać czas.

2 Kto z reguły sprawuje władzę rodzicielską nad dzieckiem?

Jeżeli rodzice dziecka pozostają w związku małżeńskim lub w zarejestrowanym związku partnerskim, władza rodzicielska przysługuje zarówno matce, jak i ojcu dziecka (lub drugiemu z rodziców płci żeńskiej).

See also:  Alimenty na rachunek bankowy

Matki zawsze dysponują władzą rodzicielską, a ojcowie niepozostający w związku małżeńskim lub drugie z rodziców płci żeńskiej niepozostające w związku małżeńskim ani w zarejestrowanym związku partnerskim z matką dziecka może nabyć władzę rodzicielską na podstawie porozumienia z matką, postanowienia sądu lub poprzez zarejestrowanie urodzenia dziecka wspólnie z jego matką. Ojczym lub macocha mogą uzyskać władzę rodzicielską w drodze porozumienia z jednym z rodziców dziecka lub z obojgiem rodziców dziecka, którzy wykonują nad nim władzę rodzicielską, lub na podstawie postanowienia sądu. Osoba, na rzecz której wydano postanowienie w sprawie miejsca zamieszkania dziecka i kontaktów z dzieckiem, wykonuje władzę rodzicielską wobec dziecka przez cały okres obowiązywania tego postanowienia, a niekiedy dłużej. Wydanie postanowienia o przysposobieniu skutkuje przyznaniem władzy rodzicielskiej wobec dziecka na czas nieokreślony, do chwili uchylenia tego postanowienia. W czasie obowiązywania postanowienia władzę rodzicielską nad dzieckiem wykonuje kurator (zob. odpowiedź na pytanie 3 poniżej). Jeżeli dziecko zostało objęte postanowieniem w przedmiocie pieczy, władzę rodzicielską wobec takiego dziecka wykonuje organ samorządu terytorialnego. Osoba wykonująca władzę rodzicielską zgodnie z art. 16 konwencji haskiej z 1996 r. o ochronie dzieci zachowuje władzę rodzicielską również po tym, gdy miejscem zwykłego pobytu dziecka stanie się Anglia lub Walia; w takim przypadku władzę rodzicielską wykonuje się zgodnie z prawem Anglii i Walii.

3 Jeżeli rodzice nie są w stanie lub nie chcą sprawować władzy rodzicielskiej nad dzieckiem, czy można wyznaczyć inną osobę w ich zastępstwie?

Sąd może wyznaczyć kuratora, który będzie odpowiedzialny za wykonywanie władzy rodzicielskiej wobec dziecka, w przypadku gdy rodzice nie będą w stanie zapewnić mu opieki.

Osoba, która wykonuje władzę rodzicielską, może wyznaczyć konkretną osobę na opiekuna dziecka na wypadek własnej śmierci.

Organ samorządu terytorialnego (organ pomocy społecznej) wykonuje władzę rodzicielską wobec dziecka, jeżeli dziecko zostało powierzone jego pieczy.

4 Jak rozwiązana jest kwestia przyszłej władzy rodzicielskiej w przypadku rozwodu lub separacji rodziców?

Separacja rodziców – niezależnie od tego, czy pozostawali oni w związku małżeńskim – pozostaje bez wpływu na kwestie związane z władzą rodzicielską.

Sąd może ograniczyć prawo do wykonywania władzy rodzicielskiej, jeżeli uzna to za uzasadnione.

W niektórych przypadkach sąd może całkowicie pozbawić prawa do wykonywania władzy rodzicielskiej (przy czym władzy rodzicielskiej nie można odebrać rodzicom pozostającym w związku małżeńskim).

5 Jeżeli rodzice zawrą porozumienie w sprawie władzy rodzicielskiej, jakie formalności należy spełnić, aby było ono prawnie wiążące?

Porozumienie należy sporządzić, korzystając z formularza porozumienia o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej.

Szczegółowe informacje na temat adresów sądów można znaleźć na stronie internetowej Służby Sądów i Trybunałów Jej Królewskiej Mości (Her Majesty's Courts and Tribunals Service). Do formularza załączono wytyczne.

Ponieważ zawarcie takiego porozumienia wywrze poważny wpływ na sytuację prawną obojga rodziców, zaleca się, aby przed wypełnieniem formularza zasięgnęli porady prawnej.

Imię i nazwisko oraz adres miejsca zamieszkania prawnika w odpowiednim okręgu w Anglii lub Walii można uzyskać za pośrednictwem usługi „Find a Solictor” oferowanej przez stowarzyszenie Law Society (00 44 (0)20 7242 1222) lub kontaktując się:

W określonych sytuacjach rodzice mogą być również uprawnieni do skorzystania z pomocy prawnej.

Rodzice mają obowiązek przedstawić dowody tożsamości i złożyć podpisy w obecności upoważnionego urzędnika sądu. Matka powinna mieć przy sobie dowód potwierdzający, że jest matką dziecka. W tym celu potrzebny będzie odpis zupełny aktu urodzenia dziecka.

Matka będzie również musiała okazać dowód tożsamości opatrzony zdjęciem i podpisem, na przykład dokument ze zdjęciem, oficjalną kartę potwierdzającą wiek z hologramem PASS (proof of age card) lub paszport.

Ojciec również będzie zobowiązany okazać dowód tożsamości opatrzony zdjęciem i podpisem, na przykład dokument ze zdjęciem, oficjalną kartę potwierdzającą wiek z hologramem PASS lub paszport.

  • Po opatrzeniu formularza podpisem w obecności świadków należy sporządzić dwa jego odpisy. Oryginał formularza porozumienia wraz z odpisami należy doręczyć lub przesłać na ten adres:
  • The Central Family Court, First Avenue House, 42-49 High Holborn,
  • London WC1V 6NP.

Centralny Sąd Rodzinny (Central Family Court) zarejestruje porozumienie i zatrzyma oryginał. Odpisy porozumienia zostaną opatrzone pieczęciami i odesłane każdemu z rodziców na adres wskazany w porozumieniu.

Porozumienie wejdzie w życie dopiero wówczas, gdy zostanie doręczone do Centralnego Sądu Rodzinnego i zarejestrowane przez ten sąd. Nie przewidziano żadnej opłaty z tytułu rejestracji porozumienia o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej.

Jeżeli porozumienie dotyczy więcej niż jednego dziecka, dla każdego dziecka należy wypełnić odrębny formularz.

6 Jeśli rodzice nie mogą dojść do porozumienia w sprawie władzy rodzicielskiej, jakie są inne środki rozwiązania sporu bez konieczności oddawania sprawy do sądu?

Rodzice mogą skorzystać z usług świadczonych przez służby ds. mediacji, które ułatwią im wypracowanie zadowalającego porozumienia w przedmiocie sprawowania opieki rodzicielskiej nad dzieckiem w przyszłości. Każde takie porozumienie należy zarejestrować w sądzie. Rejestracja jest niezbędna w celu zatwierdzenia porozumienia i dochodzenia jego wykonania.

Dodatkowe informacje na temat mediacji rodzinnej można znaleźć na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości.

7 Jeśli rodzice udadzą się do sądu, w jakich sprawach dotyczących dziecka może decydować sędzia?

Sędzia może postanowić, z kim dziecko ma zamieszkiwać i kiedy. Sędzia może również wskazać, z którym z rodziców dziecko ma spędzać czas lub utrzymywać kontakt w inny sposób, a także kiedy może to robić. Rodziców zachęca się do osiągnięcia porozumienia w sprawie kontaktów z dzieckiem.

Sądy nie wydają orzeczeń w przedmiocie świadczeń alimentacyjnych na rzecz dzieci, ponieważ w przypadku gdy rodzice nie będą w stanie dojść w tej kwestii do porozumienia, organem właściwym do rozpoznania sporu jest Służba ds. Świadczeń Alimentacyjnych na rzecz Dzieci (Child Maintenance Service).

Rodzice z reguły wspólnie wybierają szkołę, do której będzie uczęszczać dziecko; w razie braku porozumienia sędzia może wydać postanowienie rozstrzygające tę kwestię. Dziecko zachowuje swoje nazwisko, chyba że sąd postanowi inaczej.

Sąd może również uniemożliwić określonej osobie wykonywanie części przysługującej jej władzy rodzicielskiej, wydając postanowienie o zakazie dokonywania określonych czynności względem dziecka. Sąd może również wydać postanowienie o wywiezieniu dziecka poza granice Anglii i Walii na stałe oraz o zmianie jego nazwiska (zob. odpowiedź na pytanie 8 poniżej).

8 Jeśli sąd powierzy wyłączną władzę rodzicielską jednemu z rodziców, czy oznacza to, że rodzic ten może decydować we wszystkich sprawach dotyczących dziecka bez wcześniejszego porozumienia z drugim rodzicem?

Sąd oczekuje od rodziców wspólnego podejmowania decyzji w drodze porozumienia.

Jeżeli oboje rodzice wykonują władzę rodzicielską, to z rodziców, na rzecz którego sąd wydał postanowienie w sprawie miejsca zamieszkania dziecka i kontaktów z dzieckiem, ma obowiązek uzyskać zgodę drugiego z rodziców, z którym dziecko nie zamieszkuje (oraz dowolnej innej osoby, której przysługuje władza rodzicielska), na wywiezienie dziecka poza granice Zjednoczonego Królestwa na stałe lub uzyskać zgodę sądu w tym zakresie. Osoba, z którą dziecko zamieszkuje na mocy postanowienia sądu, może przenosić się w granicach Anglii i Walii. Zmiana nazwiska dziecka wymaga uzyskania zgody wszystkich osób, którym przysługuje władza rodzicielska, lub sądu.

9 Co w praktyce oznacza decyzja sądu o powierzeniu rodzicom wspólnej opieki nad dzieckiem?

Dziecko będzie zamieszkiwało i spędzało czas na zamianę z każdym z rodziców zgodnie z postanowieniem sądu. Powierzenie rodzicom wspólnej pieczy nad dzieckiem może wywierać praktyczny wpływ na kwotę należnych świadczeń alimentacyjnych na rzecz dziecka.

10 Do jakiego sądu lub organu należy się zwrócić z wnioskiem w sprawie władzy rodzicielskiej? Jakie formalności należy spełnić i jakie dokumenty dołączyć do wniosku?

Wniosek można wnieść do sądu rodzinnego zgodnie z art. 4 ustawy z 1989 r. o dzieciach (Children Act 1989). Szczegółowe informacje na temat danych kontaktowych sądu można znaleźć na stronie internetowej Służby Sądów i Trybunałów Jej Królewskiej Mości.

Na powyższej stronie udostępniono również formularz wniosku. Odpis formularza wniosku należy przesłać każdej osobie, której przysługuje władza rodzicielska wobec dziecka. Dokumenty zostaną włączone do akt w późniejszym terminie, zgodnie z instrukcjami sądu.

11 Jaką procedurę stosuje się w takim przypadku? Czy można zastosować procedurę nadzwyczajną?

Stosowną procedurę opisano powyżej. Nie przewidziano żadnych procedur nadzwyczajnych stosowanych do celów uzyskania władzy rodzicielskiej.

12 Czy można uzyskać pomoc prawną na pokrycie kosztów postępowania?

Pomoc prawna jest dostępna wyłącznie w przypadku, gdy przedstawiono dowody świadczące o stosowaniu przemocy w rodzinie.

See also:  Czy warto przeprowadzić rozdzielność majątkową?

13 Czy od decyzji w sprawie władzy rodzicielskiej przysługuje odwołanie?

Tak. Postanowienia w przedmiocie władzy rodzicielskiej wydane przez sędziego rejonowego (district judge) można zaskarżyć do sędziego okręgowego (circuit judge). Postanowienia wydane przez sędziego rejonowego orzekającego w Wysokim Trybunale można zaskarżyć do sędziego Wysokiego Trybunału (High Court judge).

14 W niektórych przypadkach może zachodzić konieczność wystąpienia do sądu lub innego organu o wykonanie decyzji w sprawie władzy rodzicielskiej. Jaka procedura ma zastosowanie w takim przypadku?

Władza rodzicielska jest prawem, które jako takie nie podlega egzekucji. W przypadku niewykonywania władzy rodzicielskiej można złożyć wniosek do sądu rodzinnego o rozstrzygnięcie kwestii będącej przedmiotem sporu, np. wypełniania obowiązku alimentacyjnego wobec dziecka. Szczegółowe informacje na temat adresów sądów można znaleźć tutaj.

15 Co należy zrobić, aby orzeczenie dotyczące odpowiedzialności rodzicielskiej wydane przez sąd w jednym państwie członkowskim zostało uznane i wykonane w drugim państwie członkowskim?

Osoba chcąca wykonać wydane w innym państwie członkowskim orzeczenie dotyczące prawa do kontaktów lub orzeczenie, o którym mowa w art. 11 ust.

 8 rozporządzenia Rady (WE) nr 2201/2003 (Bruksela II bis), powinna uzyskać zaświadczenie wymagane zgodnie z przepisami tego rozporządzenia od sądu, który wydał orzeczenie, i skierować wniosek do Rejestru Głównego (Principal Registry) znajdującego się pod adresem Centralnego Sądu Rodzinnego o uznane lub wykonanie tego orzeczenia. Wnioski o zarejestrowanie, uznanie lub odmowę uznania innych orzeczeń należy kierować do Rejestru Głównego.

16 Do którego sądu w danym państwie członkowskim należy się zwrócić, aby wnieść środek zaskarżenia od postanowienia o uznaniu orzeczenia dotyczącego odpowiedzialności rodzicielskiej wydanego przez sąd w innym państwie członkowskim? Jaka rodzaj postępowania ma zastosowanie w takich sytuacjach?

Sprzeciw wobec wydania orzeczenia przez sąd zagraniczny pierwotnie rozpoznający sprawę należałoby wnieść przed wydaniem tego orzeczenia.

Jeżeli w prawie państwa trzeciego przewidziano taki wymóg, wszystkie osoby mające interes w sprawie powinny zostać poinformowane o tym, że sąd rozpoznaje powództwo o wydanie takiego orzeczenia.

W przepisach obowiązujących w takim państwie członkowskim opisane będą czynności, które można podjąć, aby sprzeciwić się wydaniu orzeczenia.

17 Jakie prawo zastosuje sąd w postępowaniu w sprawie odpowiedzialności rodzicielskiej w sytuacji, gdy dziecko lub strony nie mieszkają w danym państwie członkowskim lub są obywatelami różnych państw?

  1. Postępowanie należy wszcząć przed sądem właściwym dla miejsca zwykłego pobytu dziecka.
  2. Ta strona jest częścią portalu Twoja Europa.
  3. Państwa opinia na temat przydatności przedstawionych informacji jest dla nas ważna.

Ograniczenie władzy rodzicielskiej

Rodzi­ce posia­da­ją wła­dzę rodzi­ciel­ską nad swo­imi dzieć­mi. Nie­mniej jed­nak w nie­któ­rych sytu­acjach wła­dza ta może zostać ogra­ni­czo­na, a nawet cał­ko­wi­cie ode­bra­na. Poni­żej wyja­śni­my czym jest wła­dza rodzi­ciel­ska oraz kie­dy może zostać ograniczona.

Władza rodzicielska

Ter­min „wła­dza rodzi­ciel­ska” nie został zde­fi­nio­wa­ny w
żad­nym akcie praw­nym. Za wła­dzę rodzi­ciel­ską uznać jed­nak nale­ży cało­kształt
obo­wiąz­ków i upraw­nień ist­nie­ją­cych pomię­dzy rodzi­ca­mi a dzieć­mi. Celem
spra­wo­wa­nia wła­dzy rodzi­ciel­skiej jest dobro dziecka.

W zakres wła­dzy rodzi­ciel­skiej wcho­dzi pra­wo i
jed­no­cze­śnie obo­wią­zek rodzi­ców do wycho­wy­wa­nia dziec­ka, jak rów­nież obo­wią­zek repre­zen­to­wa­nia
dziec­ka oraz spra­wo­wa­nia pie­czy nad jego mająt­kiem. Zarów­no wycho­wy­wa­nie
dziec­ka, jak rów­nież zarzą­dza­nie jego mająt­kiem win­no być wyko­ny­wa­ne z
posza­no­wa­niem dobra dziecka.

Wła­dza rodzi­ciel­ska przy­słu­gu­je rodzi­com wyłącz­nie do
dnia uzy­ska­nia przez dziec­ko peł­no­let­no­ści (co do zasa­dy do osią­gnię­cia przez
dziec­ko 18. roku życia).

Przesłanki ograniczenia władzy rodzicielskiej

Prze­pi­sy pra­wa prze­wi­du­ją dwie sytu­acje, kie­dy moż­li­we
jest ogra­ni­cze­nie wła­dzy rodzi­ciel­skiej. Pierw­szą z nich jest zagro­że­nie dobra
dziec­ka.

Jest to sfor­mu­ło­wa­nie nie­do­okre­ślo­ne, któ­re­go wystą­pie­nie będzie
ana­li­zo­wał każ­do­ra­zo­wo sąd roz­po­zna­ją­cy daną spra­wę.

W dok­try­nie i
orzecz­nic­twie wska­zu­je się, że z zagro­że­niem dobra dziec­ka będzie­my mie­li do
czy­nie­nia na przy­kład w przy­pad­ku nie­na­le­ży­te­go wyko­ny­wa­nia wła­dzy
rodzi­ciel­skiej, gdy rodzic: zaj­mu­je się dziec­kiem pod wpły­wem alko­ho­lu, znę­ca
się nad dziec­kiem bądź nie zezwa­la na prze­pro­wa­dze­nie zabie­gu medycz­ne­go
mają­ce­go na celu ura­to­wa­nie życia bądź zdro­wia dziec­ka. W tym przy­pad­ku sąd
może ogra­ni­czyć wła­dzę rodzi­ciel­ską jed­ne­go bądź oboj­ga rodziców. 

Sąd może rów­nież ogra­ni­czyć wła­dzę rodzi­ciel­ską jed­ne­go
z rodzi­ców w sytu­acji, gdy rodzi­ce żyją w roz­łą­cze­niu, np. wsku­tek roz­wo­du,
unie­waż­nie­nia mał­żeń­stwa bądź orze­cze­nia separacji.

Ograniczenie
władzy rodzicielskiej w wyroku rozwodowym

Jed­nym ze spo­so­bów ogra­ni­cze­nia wła­dzy rodzi­ciel­skiej
jed­ne­go bądź oboj­ga rodzi­ców jest roz­strzy­gnię­cie zawar­te w wyro­ku rozwodowym. 

Jeśli rodzi­ce nie zawar­li poro­zu­mie­nia w zakre­sie
wyko­ny­wa­nia wła­dzy rodzi­ciel­skiej, sąd może ogra­ni­czyć wła­dzę rodzi­ciel­ską
jed­ne­go z nich. 

Sąd co do zasa­dy uwzględ­nia pisem­ne poro­zu­mie­nie rodzi­ców o spo­so­bie wyko­ny­wa­nia wła­dzy rodzi­ciel­skiej i utrzy­my­wa­niu kon­tak­tów z dziec­kiem po roz­wo­dzie.

Sąd może jed­nak odmó­wić wyda­nia wyro­ku zgod­nie z przed­sta­wio­nym poro­zu­mie­niem, gdy w jego oce­nie treść poro­zu­mie­nia sprze­ci­wia się dobru dziec­ka.

W takiej sytu­acji sąd może ogra­ni­czyć wła­dzę rodzi­ciel­ską jed­ne­go z rodzi­ców, jak rów­nież kie­ru­jąc się dobrem dziec­ka, pozo­sta­wić wła­dzę rodzi­ciel­ską oby­dwoj­gu z małżonków.

Ograniczenie
władzy rodzicielskiej rodziców pozostających w rozłączeniu

Do ogra­ni­cze­nia wła­dzy rodzi­ciel­skiej może dojść
rów­nież w postę­po­wa­niu sądo­wym toczą­cym się, gdy rodzi­ce pozo­sta­ją w
roz­łą­cze­niu.

W takiej sytu­acji sąd opie­kuń­czy okre­śla spo­sób wyko­ny­wa­nia wła­dzy
rodzi­ciel­skiej uwzględ­nia­jąc dobro dziec­ka.

Sąd może powie­rzyć
wyko­ny­wa­nie wła­dzy rodzi­ciel­skiej jed­ne­mu z rodzi­ców, ogra­ni­cza­jąc wła­dzę
rodzi­ciel­ską dru­gie­go z nich.

Powie­rze­nie wła­dzy rodzi­ciel­skiej jed­ne­mu z rodzi­ców
nastę­pu­je poprzez okre­śle­nie, któ­re z nich daje lep­szą gwa­ran­cję pie­czy nad
dzieckiem.

Ogra­ni­cze­nie wła­dzy
rodzi­ciel­skiej może pole­gać m. in. na: ogra­ni­cze­niu decy­do­wa­nia o wyda­niu pasz­por­tu, jak rów­nież o wybo­rze: szko­ły,
miej­sca zamiesz­ka­nia oraz spo­so­bie leczenia.

Katalog zarządzeń sądowych

Sąd
opie­kuń­czy (sąd rejo­no­wy — wydział rodzin­ny i nie­let­nich), gdy uzna, iż dobro
dziec­ka jest zagro­żo­ne może wydać zarzą­dze­nia celem ochro­ny mało­let­nie­go.
Zarzą­dze­nia te mogą zostać wyda­ne tak­że przez sąd okrę­go­wy (wydział cywil­ny)
w wyro­ku rozwodowym.

Sąd
może w szczególności:

  1. zobo­wią­zać
    rodzi­ców oraz dziec­ko do okre­ślo­ne­go postę­po­wa­nia, m.in..
  2. skie­ro­wać do pra­cy z asy­sten­tem rodziny;
  3. skie­ro­wać do pla­ców­ki wspar­cia dziennego;
  4. skie­ro­wać do spe­cja­li­sty zaj­mu­ją­ce­go się
    tera­pią rodzin­ną, itp.
  5. wska­zać,
    jakie czyn­no­ści nie mogą być wyko­ny­wa­ne przez rodzi­ców bez uprzed­nie­go
    zezwo­le­nia sądu;
  6. usta­no­wić
    nad­zór kura­to­ra sądowego;
  7. skie­ro­wać
    dziec­ko do pla­ców­ki dosko­na­le­nia zawodowego;
  8. umie­ścić
    dziec­ko w rodzi­nie zastępczej;
  9. powie­rzyć
    kura­to­ro­wi zarząd mająt­kiem dziec­ka itp.

Sąd może wsz­cząć postę­po­wa­nie
z urzę­du bądź na wnio­sek któ­re­go­kol­wiek z rodziców.

Właściwość sądu

Sądem wła­ści­wym w spra­wach o ogra­ni­cze­nie wła­dzy
rodzi­ciel­skiej jest sąd rejo­no­wy według miej­sca zamiesz­ka­nia dziec­ka bądź
według miej­sca jego poby­tu (gdy nie ma ono miej­sca zamiesz­ka­nia w Pol­sce). W
przy­pad­ku, gdy zarów­no miej­sce zamiesz­ka­nia bądź poby­tu dziec­ka nie znaj­du­je
się w Pol­sce wła­ści­wym będzie sąd rejo­no­wy wła­ści­wy dla dziel­ni­cy Śród­mie­ście
m. st. Warszawy.

Podsumowanie

Co do zasa­dy rodzi­ce posia­da­ją wła­dzę rodzi­ciel­ską nad swo­imi dzieć­mi. Ist­nie­ją jed­nak sytu­acje, gdy ich wła­dza może zostać ogra­ni­czo­na.

Może to nastą­pić zarów­no w ramach już toczą­ce­go się postę­po­wa­nia roz­wo­do­we­go bądź w innym postę­po­wa­niu.

Przy roz­strzy­ga­niu o ogra­ni­cze­niu wła­dzy rodzi­ciel­skiej sąd kie­ru­je się przede wszyst­kim dobrem dziec­ka, bada­jąc jed­no­cze­śnie, któ­ry z rodzi­ców daje więk­szą gwa­ran­cję nale­ży­te­go wyko­ny­wa­nia wła­dzy rodzi­ciel­skiej.

Praw­ni­cy z Kan­ce­la­rii Praw­nej Rad­kie­wicz Adwo­ka­ci i Rad­co­wie Praw­ni chęt­nie udzie­lą Pań­stwu pomo­cy we wszel­kich kwe­stiach zwią­za­nych ze spe­cja­li­za­cją — adwo­kat pra­wo rodzin­ne, a w szcze­gól­no­ści w spra­wach o ogra­ni­cze­nie wła­dzy rodzicielskiej.

Powrót do pod­stro­ny — Adwo­kat pra­wo rodzinne

  • Masz pyta­nia lub wątpliwości?
  • Zadzwoń
  • +48 22 489 52 65

Ograniczenie i odebranie władzy rodzicielskiej – czym się różnią?

Władza rodzicielska jest to  zbiór praw i obowiązków,  które spoczywają na rodzicach  względem dziecka. Powstają one przy narodzinach dziecka i trwają aż do ukończenia 18 roku życia. Władza rodzicielska przysługuje rodzicom z mocy prawa.

Rodzice, jako przedstawiciele ustawowi dziecka są zobowiązani do dbania o prawidłowy rozwój dziecka, zarówno w sensie fizycznym jak i psychicznym. Mają obowiązek wspólnie przygotować dziecko do dorosłego życia.  Wspólnie decydują o tym jaka edukacja czy leczenie będzie dla dziecka najlepsze.

Razem ustalają jak dziecko ma spędzać wakację, na jakie zajęcia dodatkowe będzie uczęszczać, w jakim systemie wartości będzie się wychowywać. Zdarza się jednak, że rodzice żyjący w rozłączeniu (np.

po rozwodzie albo rozłączeni faktycznie) nie mogą z uwagi na obiektywne przeszkody (utrudniony kontakt, nieobecność, nałogi), albo nie chcą (nie mogą się porozumieć) wykonywać władzy rodzicielskiej wspólnie, to znaczy nie mogą podejmować wspólnych decyzji dotyczących kluczowych dla dziecka spraw.

Czym różni się ograniczenie od odebrania władzy rodzicielskiej?

W przypadku jakiś uchybień i zaniedbań ze strony któregokolwiek z rodziców, może dojść do ograniczenia lub odebrania władzy rodzicielskiej. Warto wiedzieć czym różnią się od siebie te dwie kwestie. 

See also:  Zabezpieczenie mamy przed długami ojca - rozdzielność majątkowa, separacja czy rozwód?

Ograniczenie władzy rodzicielskiej może nastąpić jeżeli władza ta przysługuje obojgu rodzicom żyjącym w rozłączeniu i polega na tym, że władza rodzicielska nie jest odebrana rodzicowi albo rodzicom w całości a jedynie jest ograniczona, co może przybrać różne formy.

Najczęstszymi przyczynami ograniczenia władzy rodzicielskiej jest brak porozumienia pomiędzy rodzicami lub zaniedbania dziecka. W takiej sytuacji sąd może powierzyć wykonywanie władzy jednemu z rodziców, a drugiemu ograniczyć.

Sąd wydając orzeczenie w sprawie, kieruje  się dobrem dziecka, które jest najważniejszą przesłanką rozstrzygnięcia . W orzeczeniu tym sąd dokładnie określa jakie obowiązki i uprawnienia ma rodzic, któremu ograniczono władzę rodzicielską. Sąd może zobowiązać rodziców lub rodzica do określonego zachowania np.

do skorzystania z terapii rodzinnej, może poddać wykonywanie władzy rodzicielskiej nadzorowi kuratora sądowego, może określić jakie czynności mogą być wykonywane przez rodziców bez zgody sądu a na jakie sąd musi udzielić zgody, wreszcie, w skrajnych przypadkach, może zarządzić umieszczenie małoletniego w rodzinie zastępczej lub innej podobnej placówce. Rodzic, który ma ograniczoną władzę rodzicielską, ma również obowiązek płacenia alimentów na dziecko (obowiązek ten nie ulega zmianie).

Z kolei pozbawienie władzy rodzicielskiej to odebranie rodzicowi wszelkich praw do podejmowania różnych decyzji związanych ze sprawami dziecka.

Pozbawienie władzy rodzicielskiej może dotyczyć obojga rodziców, lub tylko jednego z nich, jeżeli tylko jeden zawinił.

Warto zaznaczyć, że rodzic, który został pozbawiony władzy rodzicielskiej nadal zachowuje prawo do kontaktów z dzieckiem, chyba, że sytuacja jest na tyle poważna, że sąd wydaje również taki zakaz. 

Ograniczenie władzy rodzicielskiej sąd może orzec, gdy rodzice żyją w rozłączeniu i dobro dziecka jest zagrożone – rodzic nie kontaktuje się z dzieckiem, rodzic ma zły wpływ na dziecko, między rodzicami istnieje silny konflikt, albo rodzic jest uzależniony od substancji odurzających.

Natomiast pozbawienie władzy rodzicielskiej to rozwiązanie zastosowane, gdy nastąpiła jakaś trwała przeszkoda w dalszym sprawowaniu pieczy nad dzieckiem (np. rodzic zaginął lub odbywa karę pozbawienia wolności, jest ciężko chory).

Kolejną przesłanką może być nadużywanie władzy rodzicielskiej, czyli sprawowanie takiej opieki nad dzieckiem, która prowadzi do jego szkody. Często takim nadużyciem jest przemoc fizyczna lub psychiczna, wykorzystywanie seksualne, czy nadużywanie alkoholu.

Kolejną kwestią, która przemawia za odebraniem praw rodzicielskich jest zaniedbywanie dziecka, czyli np. głodzenie go, porzucenie, zachowania niezgodne z prawem, namawianie do brania używek, unikalnie płacenia alimentów itd. 

Czy można odzyskać władzę rodzicielską?

Pozbawienie praw rodzicielskich i władzy rodzicielskiej nie jest nieodwracalne. Jeżeli ustanie przyczyna takiego stanu rzeczy, sąd może podjąć decyzję o przywróceniu władzy rodzicielskiej. Oczywiście, wcześniej sąd musi przeprowadzić właściwe i wnikliwe postępowanie, aby mieć pewność, że decyzja ta będzie słuszna. 

Jeżeli nagle umrze rodzic, który posiadał prawa rodzicielskie, sąd może zbadać sytuację i sprawdzić, czy drugi rodzic, jest gotowy na to, aby otrzymać utraconą wcześniej władzę. 

Pozbawienie i ograniczenie władzy rodzicielskiej może być konsekwencją różnych nieprawidłowych działań i zaniedbań rodziców względem małoletnich dzieci. Żadna sytuacja nie jest jednak nieodwracalna. Warto o tym pamiętać. 

Ograniczenie władzy rodzicielskiej – jak się bronić?

Ograniczenie władzy rodzicielskiej jest przykrym doświadczeniem i obciążeniem psychicznym – zarówno dla rodziców, jak i dla samego dziecka. O ile dobro dziecka powinno zawsze stać na pierwszym miejscu, to w praktyce ograniczenie praw rodzicielskich nie zawsze mu służy. Jak się bronić, by do ograniczenia władzy rodzicielskiej nie dopuścić?

Na czym polega ograniczenie władzy rodzicielskiej

Aby mówić o ograniczeniu władzy rodzicielskiej, w pierwszej kolejności należy ustalić czym ona jest. Definiuje ją art.

95 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, który stanowi, że władza rodzicielska „obejmuje w szczególności obowiązek i prawo rodziców do wykonywania pieczy nad osobą i majątkiem dziecka oraz do wychowania dziecka, z poszanowaniem jego godności i praw”.

Do tego dochodzi prawo do reprezentowania dziecka przez rodziców jako jego opiekunów ustawowych. Zasadniczo przysługuje obojgu rodzicom aż do osiągnięcia przez dziecko pełnoletności, ale możliwe jest jej ograniczenie lub pozbawienie. Na odpowiedni wiosek decyduje o tym sąd.

  • Przeczytaj także: Wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej i alimenty – jak się ze sobą łączą?
  • Możliwe jest ograniczenie władzy rodzicielskiej obojgu rodzicom, ograniczenie władzy rodzicielskiej ojcu lub ograniczenie władzy rodzicielskiej jedynie matce.
  • Zgodnie z art. 109 KRO, ograniczenie praw rodzicielskich może polegać na:
  • Zobowiązaniu rodziców i dziecka do określonego postępowania lub skierowaniu rodziców do placówek albo specjalistów zajmujących się terapią rodzinną, poradnictwem lub świadczących rodzinie inną stosowną pomoc z jednoczesnym wskazaniem sposobu kontroli wykonania wydanych zarządzeń.
  • Określeniu, jakie czynności nie mogą być przez rodziców dokonywane bez zezwolenia sądu, albo poddaniu rodziców innym ograniczeniom, jakim podlega opiekun.
  • Poddaniu wykonywania władzy rodzicielskiej stałemu nadzorowi kuratora sądowego,
  • Skierowaniu dziecka do organizacji lub instytucji powołanej do przygotowania zawodowego albo do innej placówki sprawującej częściową pieczę nad dziećmi.
  • Zarządzeniu umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej albo w placówce opiekuńczo-wychowawczej, a także powierzeniu zarządu nad majątkiem małoletniego ustanowionemu w tym celu kuratorowi.

Ograniczenie praw rodzicielskich nie oznacza jednak utraty wszystkich praw i obowiązków rodzica wobec dziecka, np. rodzic dalej musi płacić alimenty, jeśli są zasądzone, a dziecko może dziedziczyć po rodzicu. Rodzic zachowuje też prawo do kontaktów z dzieckiem. Ograniczone prawa rodzicielskie sąd może też później przywrócić.

Przeczytaj także: Sprawy rozwodowe – czy sąd rozdziela rodzeństwo?

Ograniczenie władzy rodzicielskiej – przesłanki

Jako główną przesłankę ograniczenia władzy rodzicielskiej podaje się zagrożenie dobra dziecka przez niewłaściwe wykonywanie władzy rodzicielskiej.

Dobro dziecka to termin bardzo ogólny, przez co dość pojemny, ale generalnie przyjmuje się, że do jego naruszenia dochodzi np.

poprzez zaniedbywanie potrzeb dziecka, nie interesowanie się nim, zaniedbywanie rozwoju, obowiązku szkolnego, stosowanie przemocy, a nawet odbywanie kary więzienia.

Ograniczenie praw rodzicielskich możliwe jest także, gdy rodzice dziecka żyją w rozłączeniu. Typowymi powodami są rozwód lub separacje, ale w praktyce status związku rodziców nie ma znaczenia.

Chodzi o sam fakt niezamieszkiwania razem. W takim przypadku sąd, mając na uwadze dobro dziecka, może ograniczyć władzę rodzicielską jednego z rodziców do współdecydowania o istotnych sprawach dziecka, np.

leczeniu, wyboru szkoły.

Przeczytaj także: Jak się przygotować do rozwodu?

Wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej i ustalenie kontaktów

Ograniczeniem praw rodzicielskich ojcu lub matce zasadniczo sąd zajmuje się na żądanie drugiej strony. Jako że postępowanie to odbywa się w trybie nieprocesowym, niemożliwe jest złożenie pozwu o ograniczenie władzy rodzicielskiej – takie pismo nie jest przewidziane prawem i może nie zostać przyjęte.

Można też mówić o ograniczeniu władzy rodzicielskiej z urzędu. Dzieje się tak, gdy z wnioskiem wystąpią instytucje, pod których opieką pozostaje dziecko, a jednocześnie mają one wiedzę i podejrzenie, że dzieje mu się krzywda. Wniosek taki może złożyć np. nauczyciel, pomoc społeczna, itp.

Przeczytaj także: Jak złożyć pozew rozwodowy krok po kroku?

Zgodnie z przepisami, należy do sądu złożyć wniosek o ograniczenie praw rodzicielskich. Wniosek ten, po zmianach w prawie w 2015 r., dość swobodnie można łączyć z innymi sprawami, np. wnioskiem o ustalenie kontaktów z dzieckiem, jednak za każde pismo wnosi się osobną opłatę.

Wniosek o ograniczenie władzy rodzicielskiej składa się do sądu właściwego ze względy na miejsce zamieszkania dziecka, a w przypadku braku takoego, w miejscu jego pobytu.

We wniosku należy oznaczyć strony, wskazać żądanie, a także podać uzasadnienie wniosku o ograniczenie władzy rodzicielskiej, czyli przesłanki, z powodu których prawa rodzicielskie ojca lub matki powinny zostać ograniczone.

Jednym z podstawowych sposobów na to, jak się bronić przed ograniczeniem władzy rodzicielskiej, jest wniesienie przed sądem prośby o oddalenie wniosku o ograniczenie władzy rodzicielskiej drugiego rodzica. W piśmie z prośbą o oddalenie wniosku o ograniczenie władzy rodzicielskiej należy sporządzić dobre uzasadnienie, bo na podstawie sformułowanych tam twierdzeń i dowodów sąd może podjąć swoją decyzję.

Przeczytaj także: Ograniczenie praw rodzicielskich a pozbawienie praw rodzicielskich – czym się różnią i jakie są do nich przesłanki? 

Przypadki dotyczące sprawowania pieczy nad małoletnimi dziećmi są szczególnie trudne, bo nie sposób nie angażować w nie emocji. Niestety, te często nie pomagają w szybkim i bezbolesnym załatwieniu sprawy. Dlatego prawnicy z Kancelarii Śledczej doradzą jak się bronić przed ograniczeniem władzy rodzicielskiej.

Leave a Reply

Your email address will not be published.